συνταγματική αναθεώρηση

Ορισμένες προτάσεις για τη συνταγματική αναθεώρηση μοιάζουν βγαλμένες από το λαϊκιστικό και αντικοινοβουλευτικό κλίμα της πρώτης περιόδου της οικονομικής κρίσης. Τότε, σε μία συγκυρία εξάπλωσης των συναισθημάτων απαξίωσης και περιφρόνησης στο κοινωνικό σώμα έναντι των κοινοβουλευτικών θεσμών και της πολιτικής τάξης, έστω και με σκοπό τον κατευνασμό και την ανακοπή του ρεύματος αυτού, είχαν πέσει […]

Στην ομιλία του στη Βουλή ο Πρωθυπουργός (16/4/2026) έβαλε στο επίκεντρο τη συνταγματική αναθεώρηση ως μια «θεσμική φυγή προς τα εμπρός» και παρουσίασε βασικούς άξονες για συνταγματικές αλλαγές, οι οποίες θα συγκεκριμενοποιηθούν ειδικότερα εντός του Μαΐου. Τόσο τα πολιτικά κόμματα όσο και οι ειδικοί συμφωνούν ότι ζητήματα, όπως: η αποσύνδεση της εκλογής της ηγεσίας της […]

Μία νέα αναθεώρηση εξαγγέλθηκε πρόσφατα από τον Πρωθυπουργό κ. Κυριάκο Μητσοτάκη, αφορά σε περίπου 25 άρθρα και η συζήτηση ξεκινά στις 15 Μαΐου. Οι αναθεωρήσεις του Συντάγματός μας είναι συχνές παρά τη βαριά διαδικασία του άρθρου 110 του Σ (και για την οποία είχα προ πολλών ετών προτείνει την αλλαγή της). Ορισμένες από αυτές υπήρξαν […]

Το Σύνταγμα είναι η θεσμική απάντηση σε ένα αίτημα που διατρέχει την ανθρώπινη ιστορία και αγγίζει όλες τις ψυχές, «ελευθερία, ισότητα, αδελφοσύνη», που στη σύγχρονη δημοκρατική τους μετάφραση σημαίνουν «δημοκρατία, κράτος δικαίου, κοινωνικό κράτος». Στη πολιτική διαδρομή ενός έθνους έρχονται στιγμές που η συνταγματική αναθεώρηση παύει να είναι επιλογή και γίνεται αναγκαιότητα. Σήμερα, ύστερα από […]

Οι προτάσεις αναθεώρησης του Συντάγματος περιλαμβάνουν αλλαγές στο άρθρο 24 περί «προστασίας του περιβάλλοντος». Το πρωτοποριακό αυτό άρθρο θεσπίσθηκε το 1975, ωστόσο στη συνέχεια δεν απέφερε πολλά, αφού δεν ακολούθησαν ούτε αποδοτική περιβαλλοντική πολιτική ούτε ισχυρός φορέας εφαρμογής. Πλην του περιβάλλοντος, αναφέρεται και σε χωροταξία, πολεοδομία και κτηματολόγιο, αλλά ούτε σε αυτά υπήρξε μεγάλη πρόοδος. […]

Τον Νοέμβριο του 2018 η Βουλή συζητούσε την προθεσμία που θα έθετε στην Επιτροπή Αναθεώρησης του Συντάγματος προκειμένου να παραδώσει την έκθεσή της. Τότε, εκείνος είχε πει ότι η χειρότερη μορφή λαϊκισμού είναι ο συνταγματικός λαϊκισμός. Η μομφή του απευθυνόταν σε μια κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ, όμως. Σήμερα, υποστηρίζει ότι η γαλάζια κυβέρνηση στήνει μια παγίδα αναθεωρητικού […]

Το Σύνταγμα δεν είναι ούτε αριστερό, ούτε δεξιό, ούτε συντηρητικό, ούτε προοδευτικό. Είναι εθνικό και πρέπει να αντιμετωπίζεται ως τέτοιο. Οχι μόνο από τους πολίτες αλλά και από το κομματικό σύστημα. Το κείμενο που συνηθίζουμε να αποκαλούμε καταστατικό χάρτη της χώρας μας δεν μπορεί να χρησιμοποιείται ως αφορμή για μια από τις συνηθισμένες στην πολιτική […]

«Από την ημέρα που ανακοινώθηκε από τον Πρωθυπουργό πως σύντομα θα ξεκινήσει η διαδικασία της συνταγματικής αναθεώρησης – την οποία είχε αποκαλύψει η εφημερίδα σας – έχετε καλύψει εκτενώς το θέμα. Δεν έχετε όμως απαντήσει σε μια απορία που νομίζω έχουν αρκετοί πολιτικοποιημένοι αναγνώστες σας: σε περίπτωση που η χώρα οδηγηθεί σε δεύτερες κάλπες του […]

Είναι δυνατή σήμερα η απόλυση ενός δημοσίου υπαλλήλου; «Ναι», είναι η απάντηση ‒ μόνο, όμως, εφόσον καταργηθεί νομίμως και η οργανική του θέση ή ως συνέπεια βαρέος πειθαρχικού παραπτώματος. Τι δεν είναι επιτρεπτό; Δεν είναι θεσμικά επιτρεπτό η Διοίκηση να απολύει υπάλληλο για λόγους υπηρεσιακής ανεπάρκειας, δηλαδή αποκλειστικά με κριτήριο την επαγγελματική του επίδοση, να […]

Με υπογραφή Μητσοτάκη, Τασούλα και άλλων έξι βουλευτών προ 20ετίας είχε παρουσιαστεί ένα πλαίσιο αλλαγών για την ποινική ευθύνη των υπουργών

Η αναθεώρηση του Συντάγματος, την οποία έβαλε μπροστά ο Πρωθυπουργός, έχει δευτερεύουσα σημασία για τον Ευάγγελο Βενιζέλο, διότι, όπως λέει, ο «σεβασμός του Συντάγματος προηγείται της αναθεώρησής του». Κατά τον κ. Βενιζέλο, «το πρόβλημα της χώρας δεν είναι συνταγματικό» – που σημαίνει ότι δεν υπάρχει λόγος να το πειράξουμε. Το πρόβλημα είναι «η βαθιά κρίση […]

Ο καταστατικός χάρτης της χώρας μας έχει αναθεωρηθεί πολλές φορές στη Μεταπολίτευση. Κι όμως, έχουν χαθεί αρκετές ευκαιρίες για μια ουσιαστική συνταγματική αναθεώρηση. Για να μην επαναληφθεί και τώρα κάτι τέτοιο, είναι κρίσιμο όλες οι πολιτικές δυνάμεις να προσέλθουν στη σχετική διαδικασία υπερνικώντας τον ίδιο τους τον εαυτό. Είναι, δηλαδή, απαραίτητο να λάβουν μέρος διατεθειμένες […]

Επικοινωνιακά ρίσκα, πολιτικές στοχεύσεις, στρατηγικές εγκλωβισμού του αντιπάλου στο νεοδημοκρατικό και στο πασοκικό εγχειρίδιο πίσω από τα logistics της διαδικασίας που έρχεται

Καθώς αρχίζει η συνταγματική αναθεώρηση, για ποια πράγματα πρέπει να μας εξοπλίσει; Πολλοί θεωρούν ότι τις τελευταίες 50 εβδομάδες ανατράπηκαν περισσότερες βεβαιότητες από ό,τι στα 50 χρόνια από το 1975. Πώς ορίζουμε το αδιανόητο; Τι γίνεται όταν αυτό παρουσιάζεται μπροστά μας; Τι σημαίνει αυτό για τον κόσμο που ζούμε; Πιο σημαντικά, πώς πρέπει αντιδρούμε και […]

Ο Πρωθυπουργός, ανοίγοντας τη διαδικασία της αναθεώρησης του Συντάγματος, δεν αιφνιδίασε, αφού ο ίδιος την είχε προαναγγείλει στη Βουλή. Στο πρόσφατο διάγγελμά του εξέφρασε τις απόψεις του για την αναγκαιότητα προσαρμογής του Καταστατικού Χάρτη της χώρας στις νέες παγκόσμιες προκλήσεις αλλά και στις σύγχρονες ανάγκες της χώρας, προσδιορίζοντας τις κρίσιμες παραμέτρους που θα έπρεπε να […]

Και έτσι, μ’ έναν κρότο ξεκίνησε και επίσημα για τέταρτη φορά από το 2001, χωρίς να έχει μεσολαβήσει κάποιο σημαντικό πολιτειακό γεγονός, η συζήτηση περί αναθεώρησης του Συντάγματος. Τι κι αν το Σύνταγμα έχει αναθεωρηθεί ήδη τρεις φορές τον 21ο αιώνα; Αυτό δεν εμπόδισε τον Κυριάκο Μητσοτάκη από το να το χαρακτηρίσει ξεπερασμένο, λέγοντας πως […]

Είναι εντυπωσιακό ότι ακόμη και μια πρόταση συνταγματικής αναθεώρησης της οποίας αγνοούμε το πλήρες και ακριβές περιεχόμενο, καταλήγει στο πολυσυζητημένο ερώτημα «ποιος θα κυβερνήσει αυτόν τον τόπο». Λες κι αν κάποια κόμματα συμφωνήσουν στην αναθεώρηση πέντε ή δέκα άρθρων του Συντάγματος είναι υποχρεωμένα να κυβερνήσουν και μαζί. Προφανώς δεν είναι. Αλλο πράγμα μια αναθεωρητική συνταγματική […]

Δεν σήκωσε το γάντι σε όσα έχουν ακουστεί για τα εσωκομματικά του ΠΑΣΟΚ αυτές τις μέρες από τους αντιπάλους ο Νίκος Ανδρουλάκης – και το είπε καθαρά, δεν θα το κάνει δημόσια, αλλά στις συνεδριάσεις των οργάνων. «Στόχος μου είναι η πολιτική αλλαγή. Για να επιτευχθεί αυτός ο στόχος, πρέπει να μιλάμε πολιτικά για τα […]

Η κατεύθυνση που υπέδειξε ο Νίκος Ανδρουλάκης για τη συνταγματική αναθεώρηση

Στις τελευταίες παρουσιάσεις της «Ιθάκης» παρατηρείται το εξής μοτίβο: στα πάνελ για το βιβλίο βρίσκονται κατά βάση ένας συνεργάτης του Αλέξη Τσίπρα, ένας πρώην ή νυν συριζαίος (μπορεί και δύο) και ένας ή δύο ανανήψαντες πασόκοι. Από αυτό δεν ξεφεύγουν ούτε τα Γιάννενα, στα οποία ο πρώην πρωθυπουργός θα βρεθεί το Σάββατο – για το βιβλίο […]

Ο Πρωθυπουργός αποφάσισε να ανακοινώσει, με ένα προσωπικό μήνυμα, την πρόθεσή του να ανοίξει τη διαδικασία για την αναθεώρηση περισσότερων από των μισών άρθρων του Συντάγματος γιατί είναι, λέει, ρετρό. Κι έτσι να αρχίσει στον δημόσιο διάλογο η συνταγματολογία, θέμα που, μάλλον, θεωρεί σχετικά ανώδυνο. Να το πούμε, λοιπόν, όπως είναι: Ο Κυριάκος Μητσοτάκης μας […]

Ενα από τα άρθρα τα οποία ο Κυριάκος Μητσοτάκης προανήγγειλε πως έχει σκοπό να ενσωματώσει στην αναθεώρηση είναι αυτό για την εκλογή του Προέδρου της Δημοκρατίας –μια πρώτη γεύση για τις προθέσεις του είχε δώσει όταν πρότεινε για τη θέση τον Κώστα Τασούλα. Δεν είναι όμως μόνο αυτή η σύνδεση μεταξύ Μητσοτάκη, Τασούλα και συνταγματικής […]