Απόψεις, Σχόλια & ΓνώμεςΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Δεν ξέρουν τι να παίξουν τα παιδιά

Ασπρόμαυρη αφίσα με φωτογραφία νεαρού αγοριού και κείμενο για τα εργαζόμενα παιδιά το 1979
4 λεπτά

Παγκόσμια Ημέρα για τα Δικαιώματα του Παιδιού σήμερα, έτσι όπως τα κατοχύρωσε η σχετική διάσκεψη του ΟΗΕ το 1959. Και αναζητώντας τίτλο για το σημερινό κείμενο, πέρασαν από το μυαλό μου κάμποσα ελληνικά τραγούδια που οι στίχοι τους αναφέρονται σε παιδιά.

Με ποικίλους τρόπους. Στον Σαββόπουλο, στο «Τι έπαιξα στο Λαύριο» από το οποίο προέκυψε τελικά και ο παραφρασμένος τίτλος, προκαλούν αμηχανία, τον κάνουν να αισθάνεται ότι ζει «μέσα σ΄ ένα όνειρο που τρίζει…».

Τα «Παιδιά κάτω στον κάμπο» του Χατζιδάκι είναι άγρια, κυνηγάνε τους αστούς, πετσοκόβουνε κεφάλια, πνίγουν με τα χέρια έναν τρελό και τον καίνε στο γιαλό, κοροϊδεύουν τον παπά, αλλά, τελικά, «…ό,τι αρπάξουν δεν θα μείνει γιατί ευθύς μελαγχολούν», που σημαίνει ότι τα δίνουν όλα σε έναν αγώνα εκ των προτέρων χαμένο.

Ο Λευτέρης Παπαδόπουλος στο «Κάποτε θα ‘ρθουν να σου πουν» σε μουσική Θεοδωράκη, εναποθέτει στο παιδί το μέλλον, αφού «…αν γλιτώσει το παιδί, υπάρχει ελπίδα». Κι ας μη συνεχίσω, διότι υπάρχουν πάρα πολλά.

Πού τι σημαίνει; Ότι το παιδί ήταν και παραμένει ένα πολύ δυνατό και με πολλές προεκτάσεις σύμβολο. Και όντως είναι έτσι. Δεν λένε, άλλωστε, ότι πρωταρχικός δείκτης πολιτισμού σε μια κοινωνία είναι το πώς φέρεται στα παιδιά και τους ηλικιωμένους;

Πέρα από τους συμβολισμούς, όμως, υπάρχει και η ουσία. Το 1959, η θεσμοθέτηση των δικαιωμάτων του παιδιού ήρθε σε έναν κόσμο όπου ενώ ήδη μεγάλωνε η πρώτη «φουρνιά» των baby boomers, το παιδί ήταν ακόμη το «παραπαίδι», θα έπρεπε δηλαδή να υπακούει στους μεγαλύτερους, να μην έχει δική του φωνή, ούτε δική του άποψη.

Η παιδική εργασία ήταν, περίπου, δεδομένη, ενώ δεν ήταν απόλυτα δεδομένη η πρόσβαση στη μόρφωση. Ειδικά στην Ελλάδα, οι «μικροί» σε καφενεία, ταβέρνες, καταστήματα, γραφεία ήταν μια απόλυτη αποδεκτή κανονικότητα.

Οι πληγές του πολέμου και του Εμφυλίου δεν είχαν ακόμη κλείσει, η φτώχεια θέριζε, η πείνα δεν είχε εξαλειφθεί και τα 12χρονα έμπαιναν στο μεϊντάνι της δουλειάς αφήνοντας πρόωρα πίσω τους μια άνυδρη παιδική ηλικία.

Από τότε κύλησε πολύ νερό στ’ αυλάκι και αρκετό χρήμα στις τσέπες μας. Άλλαξαν οι συνθήκες και τα δεδομένα. Τα παιδιά που ήταν υποχρεωμένα να υπακούν και να προσαρμόζονται στις ανάγκες της οικογένειας, μεγάλωσαν και έκαναν δικά τους παιδιά.

Και το πρώτο που φρόντισαν ήταν να μην τα μεγαλώσουν όπως μεγάλωσαν οι δικές τους γενιές. Και κάπως έτσι από το «παιδί παραπαίδι» φτάσαμε στο «παιδί αυτοκράτορα», ενίοτε και δυνάστη, με όλη την οικογένεια προσαρμοσμένη στις επιθυμίες του. Τα παιδιά απέκτησαν όχι μόνο φωνή, αλλά και εξουσία.

Πρόκειται σίγουρα για μία κατάκτηση και για δείκτη κοινωνικής προόδου. Μόνο που έχω την εντύπωση ότι ανάμεσα σε δύο ξένες γλώσσες, μαθήματα μουσικής και ζωγραφικής, χορό, ποδόσφαιρο, μπάσκετ, κουνγκ φου, αγωνιά να επιβιώσει η παιδική ηλικία.

Που δεν είναι μόνο εκπαίδευση, αλλά κι εκείνο το υπέροχο χάσιμο χρόνου. Η ονειροπόληση που πυροδοτεί τη δημιουργική φαντασία. Τα παιδιά σήμερα μοιάζουν με λιλιπούτεια στελέχη πολυεθνικών που απλά δεν έχουν ακόμη τυπώσει τις επαγγελματικές τους κάρτες.

Παιδιά δύο ταχυτήτων

Βέβαια, όλα αυτά αφορούν τις λεγόμενες ανεπτυγμένες χώρες. Στον «Τρίτο Κόσμο», όπως λέγαμε παλαιότερα, είναι ακόμη αμφίβολο αν θα επιζήσουν όλα τα παιδιά που γεννιούνται.

Σύμφωνα με στοιχεία της UNICEF για το 2024, στις χώρες χαμηλού εισοδήματος η θνησιμότητα κάτω των πέντε ετών πλησιάζει τους 70 θανάτους ανά χίλιες γεννήσεις, ενώ στις χώρες υψηλού εισοδήματος, το αντίστοιχο ποσοστό μόλις ξεπερνά τους πέντε θανάτους. Δηλαδή ένα παιδί που γεννιέται σε μια πλούσια χώρα έχει 14πλάσιες πιθανότητες να ζήσει σε σχέση με αυτό που γεννιέται σε μια φτωχή χώρα.

Επίσης, στις χώρες χαμηλού εισοδήματος, οι διεθνείς εκθέσεις δείχνουν ότι δουλεύει ένα στα τέσσερα παιδιά. Ενώ το αντίστοιχο ποσοστό στις χώρες υψηλού εισοδήματος είναι 0,7%. Για να μη μιλήσουμε για την πρόσβαση σε φαγητό, καθαρό νερό, εκπαίδευση, ιατρική περίθαλψη.

Go Deeper

Παγκόσμια Ημέρα Δικαιωμάτων του Παιδιού παιδιά

Επόμενο άρθρο

Google news

Ακολουθήστε tanea.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Σχετικά άρθρα

Τα Νεότερα

  1. Γυναικοκτονία στο Θησείο: Σοκ προκαλεί το ιατροδικαστικό πόρισμα – H 60χρονη ήταν θύμα χρόνιας κακοποίησης
  2. FT: Πιέσεις Τραμπ στην Ουκρανία για συμφωνία ειρήνης με τη Ρωσία έως τον Ιανουάριο – Οι ανησυχίες του Κιέβου για τους όρους της Μόσχας
  3. Ισραήλ: Ο Άιζενκοτ δηλώνει ότι δεν σκοπεύει να «σύρει» τον σχηματισμό κυβέρνησης

Πιο Σχολιασμένα

Πιο Διαβασμένα

Cookies