Μητσοτάκης και Ανδρουλάκης συμμετείχαν σε συνέδριο για το Δημογραφικό. Είπαν τα αναμενόμενα, ανέπτυξαν τις προτάσεις τους. Ο Μητσοτάκης παρέθεσε τις πρωτοβουλίες της κυβέρνησης και ο Ανδρουλάκης, ως αντιπολίτευση, πήγε μερικά βήματα πιο πέρα. Ομως ο Πρωθυπουργός είπε και μία αλήθεια που συχνά παραβλέπουμε: ακόμα και οι οικονομικά εύρωστες χώρες, με γενναιόδωρες πολιτικές στήριξης, δεν πέτυχαν θεαματικά αποτελέσματα.
Αν το πρόβλημα ήταν μόνο οικονομικό, τότε η Σουηδία, η Νορβηγία ή η Νότια Κορέα θα γνώριζαν έκρηξη γεννήσεων. Δεν συμβαίνει. Η Νότια Κορέα καταγράφει από τα χαμηλότερα ποσοστά γονιμότητας στην Ιστορία, παρότι δαπανά τεράστια ποσά για δημογραφικές πολιτικές. Αρα το πρόβλημα είναι βαθύτερο: ο σύγχρονος τρόπος ζωής ανταγωνίζεται ευθέως τη δημιουργία οικογένειας.
Το ξέρουμε ήδη. Οι γυναίκες τεκνοποιούν αργότερα, τα περισσότερα ζευγάρια αποκτούν ένα παιδί. Ζούμε και σε εποχή διαρκούς αβεβαιότητας. Και όταν μία κοινωνία χάνει την πίστη της στο μέλλον, συχνά χάνει και την επιθυμία αναπαραγωγής.
Ομως ας μείνουμε στον τρόπο ζωής. Πριν από λίγες ημέρες οι «Financial Times» δημοσίευσαν μία ανάλυση βασισμένη σε μεγάλο όγκο δεδομένων. Η παγκόσμια πτώση των γεννήσεων επιταχύνθηκε σχεδόν ταυτόχρονα σε πολλές χώρες μετά την εξάπλωση των smartphones την περίοδο 2010-2015. Περιοχές των ΗΠΑ και της Βρετανίας όπου το 4G εξαπλώθηκε νωρίτερα εμφάνισαν ταχύτερη πτώση γεννήσεων. Και το φαινόμενο δεν περιορίζεται στη Δύση.
Οι ερευνητές δεν ισχυρίζονται ότι «το κινητό σκοτώνει τις γεννήσεις». Υποστηρίζουν όμως, ότι η ψηφιακή ζωή αλλάζει ριζικά τον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι σχετίζονται, κοινωνικοποιούνται και βιώνουν τη μοναξιά. Το smartphone λειτουργεί συχνά ως υποκατάστατο κοινωνικής εμπειρίας. Η smart TV κάνει την ψυχαγωγία ατομική υπόθεση. Μπορείς να περάσεις ολόκληρο βράδυ μόνος στον καναπέ χωρίς να αισθανθείς πραγματικά μόνος. Και κάπως έτσι το παιδί παύει να μοιάζει με φυσική συνέχεια της ζωής. Ερχεται ως ανατροπή. Ακόμα και αν βγει ο Μητσοτάκης ή ο Ανδρουλάκης και σου προσφέρουν ένα τούβλο μετρητά για να κάνεις παιδιά, μπορεί να μην το πάρεις καν χαμπάρι γιατί θα βλέπεις Netflix. Και εδώ που τα λέμε, εντελώς μεταξύ μας, θα είσαι και πιο ήσυχος.
Δύο κιλά ποπ κορν
Διαβάζω την τελευταία δημοσκόπηση της Interview (politic.gr). Οι αριθμοί δείχνουν οκτώ κόμματα στη Βουλή. Και μόνο ένα λογικό συνδυασμό για τον σχηματισμό κυβέρνησης. Νέα Δημοκρατία και ΠΑΣΟΚ. Η εξίσωση λύνεται και με άλλον τρόπο, δηλαδή ο Μητσοτάκης να κάνει χωριό με τον Βελόπουλο και τη Λατινοπούλου. Αλλά κάτι τέτοιο ακούγεται περισσότερο ως φάρσα και λιγότερο ως ρεαλιστικό σενάριο. Ας υποθέσουμε, λοιπόν, ότι αυτά τα ποσοστά προκύπτουν και στην πραγματική ζωή ύστερα από διπλή κάλπη. Αν ήμουν ο Νίκος Ανδρουλάκης το βράδυ της Κυριακής θα έπαιρνα δύο κιλά ποπ κορν και θα έκανα στην άκρη για να δω τι θα κάνει ο επόμενος ή η επόμενη· διότι θα παιχτεί ένα άγριο blame game με όλη την ευθύνη να πέφτει στις πλάτες του ΠΑΣΟΚ που αφήνει τη χώρα ακυβέρνητη ή την παραδίδει στην Ακροδεξιά. Εννοείται ότι η συγκυβέρνηση θα είναι το τέλος του ΠΑΣΟΚ και η αρχή του Τσίπρα. Αν όμως το ΠΑΣΟΚ έρθει δεύτερο, φτιάξτε εσείς κυβέρνηση, εγώ αδυνατώ.
Επικίνδυνες συνεντεύξεις
Προσπάθησα να μάθω ποια θα είναι η επικοινωνιακή στρατηγική του κόμματος Καρυστιανού. Ο συνομιλητής μου, από τη Θεσσαλονίκη, μου εξήγησε ότι η πρόεδρος θα αποφύγει τις συνεντεύξεις (ίσως δώσει μόνο μία) και θα περιοριστεί στις δηλώσεις που θα βασίζονται σε έτοιμα κείμενα.
Δεν αποκλείεται πάντως, να συνομιλήσει με «εναλλακτικούς» YouTubers προκειμένου να μοιραστεί μαζί τους την οργή και τη διαμαρτυρία. Τουλάχιστον αυτό της έχουν προτείνει. Στα κανάλια θα βρίσκεται κατά κύριο λόγο ο εκπρόσωπος του κόμματος Θανάσης Αυγερινός. Ομως όμορφα θα έρθουν πριν απ’ τη δεύτερη κάλπη· διότι τότε η κυρία Καρυστιανού θα κληθεί να συμμετάσχει στο debate των πολιτικών αρχηγών. Φανταστείτε ένα debate με Μητσοτάκη, Ανδρουλάκη, Τσίπρα, Ζωή, Βελόπουλο, Καρυστιανού. Δεν το κάνεις στην ΕΡΤ. Κλείνεις το Sphere στο Vegas και κόβεις εισιτήρια.
O star της ημέρας
Ο Αλέξης Τσίπρας. Επανακάμπτει. Εκ νέου ως αριστερός – πήγε άδικα το rebranding. Θα μου πείτε ότι αυτό ξέρει να κάνει καλά, δεν μπορεί να αρνηθεί τη φύση του. Ομως, αν στη συνέχεια μας παρουσιάσει μία αναθεωρημένη εκδοχή του 2014 με την προσθήκη μερικών κακότεχνων βίντεο, τότε δεν κομίζει κάτι καινούργιο. Θα είναι σαν φάντασμα μιας νεκρής εποχής
