Ενστάσεις

Ε, όχι και Γιάλτα

4 λεπτά

Η συνάντηση στην Κίνα του Ντόναλντ Τραμπ, του Βλαντίμιρ Πούτιν και του Σι Τζινπίνγκ είναι, πρωτίστως, μια ένεση γοήτρου και για τους τρεις – με στόχο κυρίως το μεγάλο εθνικό ακροατήριο και των τριών.

Ο Τραμπ προέρχεται από μια οδυνηρή ήττα στις ενδιάμεσες εκλογές, συνεπώς τον ενδιαφέρει ιδιαίτερα να φλεξάρει ότι παραμένει πλανητάρχης. Ο Σι οφείλει να δηλώνει στους Κινέζους ότι υπό την ηγεσία του η Κίνα ενισχύει τον διεθνή ρόλο της. Κι ο Πούτιν, συνήθως εγκλωβισμένος στη Μόσχα, χρειάζεται να μπορεί να λέει στους Ρώσους ότι είναι ηγέτης παγκόσμιας υπερδύναμης. Ο αστακός του χθεσινού επίσημου γεύματος συμβάλλει στον συμβολισμό: οι ηγέτες των μεγάλων δυνάμεων δικαιούνται ένα γεύμα αριστοκρατικό. Κατά τη δημοσιογραφική κοινή γλώσσα, που αρέσκεται σε ευκολίες, η συνάντηση της Κίνας μοιάζει με τη συνάντηση το 1945 στη Γιάλτα του Ρούζβελτ, του Τσόρτσιλ και του Στάλιν. Των τριών ισχυρών ηγετών που επιβεβαίωσαν την ισχύ τους στον Πόλεμο και, στη συνέχεια, διαπραγματεύθηκαν τη μεταπολεμική τάξη πραγμάτων.

Το πιθανότερο είναι ότι οι τρεις πρόεδροι ενδέχεται να επιδιώξουν μια συμφωνία για την αναγνώριση των αντίστοιχων σφαιρών επιρροής τους, που θα επιβεβαιώνει την ισχύ τους. Αλλά ακόμα κι αν υπάρξουν αποφάσεις και κοινές συμφωνίες, δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι ό,τι συμφωνηθεί θα έχει ιστορική σημασία. Την άποψη αυτή έχουν υποστηρίξει ορισμένοι έγκυροι αναλυτές των διεθνών σχέσεων, αυτό ισχυρίζεται και ο Γκίντεον Ράχμαν στη σχετική ανάλυσή του στους «Financial Times» (16/11/2026).

Ο Ράχμαν παραδέχεται ότι είναι αλήθεια πως η Αμερική και η Κίνα είναι οι δύο πανίσχυρες δυνάμεις που έχουν επιβληθεί στη νέα εποχή – της ανασυγκρότησης του κόσμου μέσω της ισχύος. Υπό κάποιους όρους, ισχυρή παραμένει και η Ρωσία – έστω κι αν η ισχύς της δεν οφείλεται ούτε στην οικονομία της ούτε στις στρατιωτικές δυνατότητές της, τις οποίες απομυθοποίησε η Ουκρανία μετά τη ρωσική εισβολή, που έγινε με τη διακήρυξη ότι το Κίεβο θα έχει καταληφθεί σε τρεις ημέρες. Η σημερινή ισχύς της Ρωσίας οφείλεται, κυρίως, στο τεράστιο πυρηνικό της οπλοστάσιο.

Ο Ράχμαν, ωστόσο, αμφισβητεί τα όρια της ισχύος των τριών χωρών. Το 1945, γράφει, οι ηγέτες των Συμμάχων διέθεταν μεταφράσιμη σε ισχύ στρατιωτική δυνατότητα να επιβάλουν μια νέα διεθνή τάξη, έχοντας ουσιαστικά κερδίσει τον πόλεμο στην Ευρώπη.

Αντίθετα, σήμερα, εκτός από τη Ρωσία που τα έχει βρει μπαστούνια στην Ουκρανία, ούτε η Κίνα έχει καταφέρει να υποτάξει την Ταϊβάν, ενώ ούτε η Αμερική πέτυχε τους στρατιωτικούς και πολιτικούς στόχους της στο Αφγανιστάν και στο Ιράν. Κατά συνέπεια, ακόμη και αν οι τρεις ηγέτες επιθυμούσαν να μοιράσουν τον κόσμο σε σφαίρες επιρροής, δεν διαθέτουν την ισχύ για να επιβάλουν μια τέτοια διευθέτηση. Αυτό δεν σημαίνει ότι η συνάντηση των τριών θα είναι εθιμοτυπική.

Ο ουσιαστικότερος κίνδυνος είναι ο Τραμπ να αναγνωρίσει ρωσικές θέσεις για την Ουκρανία ή της Κίνας για την Ταϊβάν. Αλλά, ακόμα κι έτσι να συμβεί, οι δηλώσεις του Τραμπ είναι πάντα ρευστές, αντιφατικές και αναστρέψιμες, κάτι που περιορίζει την αξιοπιστία οποιασδήποτε παραχώρησης. Ελάχιστες είναι οι προοπτικές συμφωνίας για τον περιορισμό των πυρηνικών εξοπλισμών: δεν τις θέλει η Κίνα.

Το συμπέρασμα του Ράχμαν είναι ότι ο σημερινός κόσμος δεν μπορεί πλέον να κυβερνηθεί από μια τριανδρία μεγάλων δυνάμεων. Η Γιάλτα δεν έχει σήμερα το αντίστοιχό της. Σήμερα, ακόμα και τα ισχυρότερα κράτη έχουν περιορισμένη δυνατότητα να επιβάλουν τη βούλησή τους. Ευτυχώς.

Μυστικές υπηρεσίες και διαρροές

Πριν από μερικές ημέρες, μάθαμε ότι εξαρθρώθηκε μια ομάδα πληρωμένων δολοφόνων, οργάνων του Ιράν, στόχος της οποίας ήταν επιχειρηματίας που ζει και εργάζεται στην Ελλάδα. Σύμφωνα με όσα γράφτηκαν, ένα από τα βασικά σενάρια είναι ότι οι δράστες επιδίωκαν να πλήξουν ένα πρόσωπο συνδεδεμένο με τα αμυντικά συμφέροντα του Ισραήλ, στέλνοντας παράλληλα μήνυμα στο Τελ Αβίβ ότι η Τεχεράνη μπορεί να χτυπήσει στόχους ακόμη και σε ευρωπαϊκό έδαφος. Εν πάση περιπτώσει, οι μυστικές υπηρεσίες φαίνεται ότι εξάρθρωσαν το δίκτυο των δολοφόνων και οι περισσότεροι φέρονται συλληφθέντες στα Σκόπια.

Διαβάζω μάλιστα καυχησιολογίες για τις επιδόσεις των ελληνικών μυστικών υπηρεσιών στην εξάρθρωση αυτού του δικτύου. Ούτε η Μοσάντ να ήταν. Δεν έχω καμία διάθεση να αμφισβητήσω αυτές τις επιδόσεις. Ωστόσο, δεν μπορώ να μην παρατηρήσω την αθλιότητα της διαρροής του ονόματος και της επαγγελματικής δραστηριότητας του υποψήφιου θύματος.

Οι σοβαρές μυστικές υπηρεσίες έχουν υποχρέωση να προστατεύουν από τη δημόσια έκθεση πρόσωπα που απειλούνται να δολοφονηθούν – κι όταν συμβαίνει να μην μπορούν θα έπρεπε να υπάρχουν συνέπειες. Δεν έπρεπε ήδη να έχει ξεκινήσει προανάκριση για να εντοπιστεί η πορεία της διαρροής;

Go Deeper

ΗΠΑ Κίνα Ρωσία

Επόμενο άρθρο

Google news

Ακολουθήστε tanea.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Σχετικά άρθρα

Τα Νεότερα

  1. Θεσσαλονίκη: Μια ιστορία παραγωγής, καινοτομίας και δημιουργίας αξίας με την υπογραφή της Αθηναϊκής Ζυθοποιίας
  2. Τα προβλήματα παραμένουν για τον Άρη – Στο Βελιγράδι ο Ράτσιτς
  3. Air Force One: Ο Λευκός Οίκος κατάσχεσε τα κινητά των δημοσιογράφων μετά την αναχώρηση από την Κίνα

Πιο Σχολιασμένα

Πιο Διαβασμένα

Cookies