Συγκρούσεις

Ψάχνοντας τη σημαδούρα

5 λεπτά

Μερικά ευρήματα των δημοσκοπήσεων έχουν ίσως μεγαλύτερο ενδιαφέρον από το πόσοι θα ψηφίσουν την Καρυστιανού ή αν κάποιοι προτιμούν την Κωνσταντοπούλου.

Σε δημοσκόπηση της Pulse, το 44% δηλώνει ότι θέλει αυτοδύναμη κυβέρνηση, ενώ το 36% προτιμά κυβέρνηση συνεργασίας (ΣΚΑΪ, 16/11).

Τον περασμένο Ιούλιο, η ίδια εταιρεία έδινε 45% σε αυτοδύναμη κυβέρνηση και 38% σε κυβέρνηση συνεργασίας (ΣΚΑΪ, 9/7).

Περίπου τα ίδια.

Το ενδιαφέρον είναι ότι πριν από έναν χρόνο η αυτοδύναμη κυβέρνηση ήταν δεύτερη επιλογή και οι ερωτώμενοι προτιμούσαν μια κυβέρνηση συνεργασίας.

Τότε βεβαίως κυριαρχούσε η προσμονή για «νέα κόμματα» που θα έφερναν (υποτίθεται) νέους συσχετισμούς.

Παραμύθια. Τα νέα κόμματα δεν άλλαξαν σχεδόν τίποτα και μέσα σε ένα χρόνο η προτίμηση της συνεργασίας έναντι της αυτοδυναμίας εξανεμίστηκε. Το προβάδισμα της αυτοδυναμίας σταθεροποιήθηκε.

Ξέρετε κάτι; Λογικό. Σε ένα πολιτικό σύστημα όπου κανείς δεν θέλει να συνεργαστεί με κανέναν, οι ψηφοφόροι θα προτιμήσουν μια κυβέρνηση που τουλάχιστον θα επιλέξει να υπάρχει.

Ποιος μπορεί να διαλέξει μια συνεργασία όταν δεν υπάρχει προοπτική συνεργασίας;

Αλλά την προοπτική κυβερνήσεων συνεργασίας υπονομεύουν πρωτίστως τα κόμματα που θα είχαν κάθε λόγο να την καλλιεργούν και να την ενισχύουν.  

Μιλάμε δηλαδή για ένα «αδιανόητο παράδοξο».

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι το ελληνικό πολιτικό σύστημα δεν χαρακτηρίζεται παραδοσιακά από κάποια «κουλτούρα συνεργασίας». Επενδύει περισσότερο σε πολωτικά ανακλαστικά.

Την περασμένη δεκαετία και για επτά συνεχόμενα χρόνια είχαμε δύο κυβερνήσεις συνεργασίας. Μια κυβέρνηση Σαμαρά – Βενιζέλου κι αμέσως μετά ακολούθησε μια κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ.

Και οι δύο δαιμονοποιήθηκαν αλλά για άσχετους λόγους. Διότι στη λειτουργία τους δεν προέκυψαν προβλήματα ακόμη και σε δύσκολες στιγμές.

Αυτές οι κυβερνήσεις επικρίθηκαν ενδεχομένως για λάθη ή παραλείψεις, όπως όλες οι κυβερνήσεις του κόσμου. Οχι όμως για κενά συνεργασίας ή ασυνεννοησία ή δυσλειτουργία, παρ’ όλο που προέρχονταν από διαφορετικούς πολιτικούς χώρους.

Συνεπώς, αν έχουν αφήσει αρνητική εικόνα, αυτό οφείλεται στις πολιτικές τους. Οχι στη σύνθεση ή τη συγκρότησή τους.

Ούτε είναι τυχαίο, άλλωστε, ότι η τελευταία κυβέρνηση συνεργασίας με θετικό αποτύπωμα ήταν η κυβέρνηση Λαϊκών – Φιλελευθέρων υπό τον Θ. Σοφούλη που νίκησε στον Εμφύλιο 1946-1949.   

Φυσικά η «κουλτούρα συνεργασίας» δημιουργείται και καλλιεργείται. Δεν πέφτει από τον ουρανό, ούτε επιβάλλεται με προεδρικό διάταγμα.  

Αλλά πώς να δημιουργηθεί όταν η παραμικρή προσπάθεια απλής συνεννόησης υπονομεύεται εξ ορισμού από όσους δεν θέλουν να συνεννοηθούν;

Χαρακτηριστικό παράδειγμα, η απόφαση του Συνεδρίου του ΠΑΣΟΚ να μη συνεργαστεί μετεκλογικά με τη ΝΔ.

Όταν το εξήγγειλε από το βήμα του Συνεδρίου ο πρόεδρος Ν. Ανδρουλάκης λέγεται ότι ο δήμαρχος Δούκας φέρεται να είπε σε συνομιλητές του:

– Εγώ το λέω για να ενισχύσω το αριστερό προφίλ. Ούτε ζήτησα να το εξαγγείλει, ούτε είπα να αποφασίσουμε κάτι τέτοιο!

Αφήγηση που, αν είναι ακριβής, υπονοεί πως το ζήτημα της κυβερνητικής συνεργασίας υποβιβάζεται σε μια ανάδειξη προφίλ κι όχι σε μια απόφαση πολιτικής ουσίας.   

Αποτέλεσμα; Το 44% που καταφεύγει στη λύση της αυτοδυναμίας είναι πολύ πάνω από το δημοσκοπικό ποσοστό της ΝΔ. Και συνεπώς δημιουργείται εκ των πραγμάτων ένα ευρύτερο ακροατήριο στο οποίο μόνο η ΝΔ προσφέρεται να απευθυνθεί.

Υπάρχει ένα λεπτό σημείο. Η ΝΔ καταγράφει επιδόσεις που απέχουν μεν από την αυτοδυναμία, αλλά δικαιολογούν την επιδίωξή της, έστω κι αν δεν το επιτύχει.

Αν τη χρίσουν στόχο στην Πειραιώς, δεν θα τους μαζεύουν για το τρελάδικο.

Σε αντίθεση με το κόμμα Τσίπρα και το ΠΑΣΟΚ που δεν μπορούν να ισχυριστούν κάτι τέτοιο κι ως εκ τούτου αναζητούν μια εκλογική σημαδούρα για να πιαστούν.  

Εκ των πραγμάτων δηλαδή διαβεβαιώσεις όπως «το ΠΑΣΟΚ θα συμμετέχει σε κυβέρνηση συνεργασίας μόνο αν είναι πρώτο κόμμα και με πρωθυπουργό τον Νίκο Ανδρουλάκη» μπορεί να κινούνται ευχάριστα στον χώρο της δημιουργικής φαντασίας, αλλά δεν αποτελούν απάντηση στο ζητούμενο (Κ. Τσουκαλάς, 12/11).

Καλώς ή κακώς, μέσα στις καλώς νοούμενες υποχρεώσεις ενός δημοκρατικού κοινοβουλευτικού κόμματος είναι να συνεισφέρει στη διακυβέρνηση του τόπου, ακόμη κι αν δεν βγήκε πρώτο στις εκλογές κι αν ο αρχηγός του δεν είναι πρωθυπουργός.

Μην υποτιμάτε, όμως, το ζήτημα της σημαδούρας.

Μπορεί να φαίνεται λίγο αστείο στους τρίτους, αλλά απειλεί να γίνει υπαρξιακό για ένα κόμμα που ψάχνει από κάπου να πιαστεί για να διεκδικήσει μια αξιοπρεπή εκλογική επίδοση.

Αν, λοιπόν, το δεύτερο και το τρίτο κόμμα (όποια κι αν είναι αυτά…) αρνούνται να μπουν σε μια λογική συνεργασιών δεν έχουν τίποτα άλλο να πουλήσουν στο ακροατήριό τους.

Καταλαβαίνω τη δυσκολία τους, όπως όμως κι αυτοί θα πρέπει να καταλάβουν ότι έχουμε ένα νέο κομματικό σύστημα με διαφορετικούς συσχετισμούς. Χρειάζονται μια νέα λογική για να το ζήσουν.

Στις εποχές του ισχυρού δικομματισμού οι συνεργασίες ήταν σχεδόν επιλογές πολυτελείας. Ούτως ή άλλως, αν δεν κυβερνούσε ο ένας, θα κυβερνούσε ο άλλος.

Η ανάγκη των συνεργασιών προέκυψε όχι για ιδεολογικούς λόγους κάποιων ενδιαφερόμενων, αλλά επειδή ο ισχυρός δικομματισμός της περιόδου 1981-2009 αποτελεί παρελθόν.

Συνεπώς, η αναζήτηση νέων μηχανισμών πολιτικής αντιπαράθεσης δεν είναι άσκηση ψυχαγωγίας, ούτε καλαμπούρι. Δεν ξέρω καν αν ψυχαγωγούν όσοι επιμένουν να βγαίνουν στις τηλεοράσεις για να βρίσουν τον αντίπαλό τους.

Είναι, όμως, όρος επιβίωσης ενός πολιτικού συστήματος που επιμένει να λειτουργεί με συνταγές του παρελθόντος.

Και το οποίο μόνο αν απαλλαγεί από ανυπόστατες (πλέον…) βεβαιότητες ή κανόνες μιας περασμένης εποχής θα μπορέσει να οικοδομήσει ένα αξιοπρεπές μέλλον.

Go Deeper

Αλέξης Τσίπρας δημοσκοπήσεις κόμματα Νέα Δημοκρατία

Επόμενο άρθρο

Google news

Ακολουθήστε tanea.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Σχετικά άρθρα

Τα Νεότερα

  1. Χαλκιδική: Λύκος μπήκε σε σπίτι στη Νικήτη και άρπαξε τον γάτο – Βίντεο ντοκουμέντο
  2. Φως στον «υπόγειο κόσμο» της Αγίας Σοφίας – Εντυπωσιακά βίντεο και εικόνες από τις σήραγγες των 420 μέτρων
  3. H Θεσσαλονίκη βάζει τα γιορτινά της – Χριστουγεννιάτικο δέντρο 18 μέτρων στην Αριστοτέλους

Πιο Σχολιασμένα

Πιο Διαβασμένα

Cookies