Η κλασική μουσική, τα κουδουνάκια των κατσικιών…

Εννέα χρόνια έχουν περάσει από τότε που το Φεστιβάλ Κλασικής Μουσικής Κουφονησίων σήκωσε αυλαία και απέδειξε ότι αξίζει και με το παραπάνω τον χώρο που κατέλαβε στον πολιτιστικό χάρτη. Ο Κορνήλιος Μιχαηλίδης, εμπνευστής και καλλιτεχνικός διευθυντής του σημαντικού θεσμού, επεδίωξε αυτή η γιορτή της μουσικής, που φέτος έχει ως τίτλο «Κοσμόπολις», να γίνει αφορμή για να κινητοποιηθεί τόσο η πολιτιστική ζωή του νησιού όσο και η εκπαιδευτική δραστηριότητα. Ετσι και έγινε αφού κάθε χρόνο για 20 μέρες, από τα μέσα Ιουλίου έως τα μέσα Αυγούστου, το νησί αναπνέει κάτω από τους ήχους των σπουδαίων έργων ερμηνευμένων από σολίστ διεθνούς εμβέλειας. Η συνέχεια του φεστιβάλ δίνεται την Κυριακή με τη συναυλία «Music from Caucasus» στην οποία ο αναγνωρισμένος τσελίστας Narek Hakhnazaryan, νικητής του διαγωνισμού Tchaikovsky, και ο λαμπρός πιανίστας Georgy Tchaidze δημιουργούν ένα ειρηνευτικό και συναισθηματικό μουσικό ταξίδι με αφετηρία τον Καύκασο.

Το βασικό και απαράβατο κριτήριο για τον δημιουργό του προγράμματος του Φεστιβάλ Κορνήλιο Μιχαηλίδη είναι το, όπως λέει, καλλιτεχνικό επίπεδο: «Με αφετηρία αυτό, προσπαθούμε να ισορροπούμε μεταξύ εγχώριων και ξένων καλλιτεχνών (η λίστα των οποίων ολοένα και μεγαλώνει), με βάση τη διαθεσιμότητά τους. Από εκεί ξεκινάει μια συνεργατική διαδικασία προκειμένου να δημιουργηθεί ένα πρόγραμμα συναυλιών που να προσελκύει και να αφορά όλους, από τον πιο έμπειρο μουσικόφιλο μέχρι έναν περιστασιακό εξερευνητή. Για να το εξασφαλίσουμε αυτό, φροντίζουμε ώστε η διάρκεια του προγράμματος να είναι συγκεκριμένη ώστε η συναυλία να παραμένει εύπεπτη, να έχει θεματική συνοχή, εναλλαγές και φυσική ροή. Σε αυτό συμβάλλουν συνήθως και οι πρόλογοι από τους καλλιτέχνες που προετοιμάζουν και εμπλουτίζουν την εμπειρία των ακροατών. Πριν ολοκληρωθεί ο προγραμματισμός και με βάση την επικαιρότητα αλλά και κάποιο κοινό σημείο που συνδέει όλες τις συναυλίες προκύπτει και η θεματική του φεστιβάλ που χαρακτηρίζει κάθε διοργάνωση».

To φεστιβάλ διανύει τον 9ο χρόνο του. Βρίσκεται στο σημείο που ονειρευόσασταν όταν ξεκινούσατε;

Το φεστιβάλ είναι ένας ζωντανός οργανισμός που συνεχώς εξελίσσεται. Οι αρχικές μας επιδιώξεις έχουν ξεπεραστεί προ πολλού, αλλά ταυτόχρονα στην πορεία αποκαλύφθηκαν και οι πραγματικές δυνατότητες και προοπτικές του. Αυτές μας παρακινούν να προσπαθούμε ολοένα και περισσότερο και να στοχεύουμε ολοένα και πιο ψηλά. Βασικό κίνητρο είναι η «δίψα» της τοπικής αλλά και της τουριστικής κοινότητας για πρόσβαση σε κάτι πολιτισμικό, το οποίο σε συνδυασμό με την απέραντη φυσική ομορφιά του νησιού γίνεται καθαρτικό. Οι συναυλίες μας γίνονται σε υπαίθριο χώρο χωρίς μικροφωνική ενίσχυση, γεγονός που συνάδει απόλυτα με την αρμονία του τοπίου.

Υπάρχει κάτι που σχεδιάζατε αλλά ακόμη δεν έχουν δημιουργηθεί οι συνθήκες για να το υλοποιήσετε;

Ενας από τους στόχους μας είναι η συνέχιση της μακράς πολιτισμικής ιστορίας που καταγράφεται από την αρχαιότητα στην περιοχή, συμβάλλοντας ώστε το Κουφονήσι, πέρα από περιζήτητο τουριστικό προορισμό, να αποτελεί φάρο πολιτισμού στο Αιγαίο. Προς την επίτευξη αυτού επεκτείνουμε τις δραστηριότητές μας και εκτός καλοκαιριού. Στα μακροπρόθεσμα σχέδια περιλαμβάνεται η δημιουργία ενός αμφιθεάτρου που θα αυξήσει κατά πολύ τις δυνατότητές μας.

Ποια ήταν η μεγαλύτερη δυσκολία που αντιμετωπίσατε όταν ξεκινήσατε;

Οι κύριες δυσκολίες ήταν κυρίως πρακτικού και οικονομικού χαρακτήρα. Ειδικότερα όταν πρωτοϊδρύσαμε το φεστιβάλ, υπήρχε έντονα ο παράγοντας του αγνώστου, σε ένα μακρινό νησί χωρίς τις κατάλληλες υποδομές. Ωστόσο, η υποστήριξη του κόσμου υπήρξε ένθερμη εξ αρχής και κάθε χρόνο αυξάνονται τόσο η απήχηση όσο και ο αριθμός των υποστηρικτών μας, από την πολιτεία και τα κοινωφελή ιδρύματα μέχρι τις επιχειρήσεις και τους ιδιώτες, καθώς όλο και περισσότεροι αντιλαμβάνονται τα οφέλη του φεστιβάλ στο νησί.

Και η μεγαλύτερη ικανοποίηση που πήρατε;

Το αίσθημα της μυσταγωγίας που επιτυγχάνεται συχνά στις συναυλίες μας όταν ολόκληρο το κοινό, που αποτελείται από ανθρώπους με διαφορετική εξοικείωση με την κλασική μουσική, κρατά την ανάσα του και συμμετέχει ενεργά στη μαγεία της στιγμής, κάτω από τον έναστρο ουρανό, με τους ήχους των οργάνων να αντιπαραβάλλονται με το αεράκι ή ενίοτε και με τα κουδουνάκια των κατσικιών. Εκεί όπου ο χρόνος σταματά και όλα γίνονται ένα κάτω από τη συμπαντική αρμονία. Εκεί όπου συναντάς ανθρώπους δακρυσμένους, που για πρώτη φορά στη ζωή τους πήγαν σε συναυλία κλασικής μουσικής και είδαν έναν νέο κόσμο να ανοίγεται μπροστά τους.

Ποια θεωρείτε ότι είναι η μεγαλύτερη συνεισφορά του όλα αυτά τα χρόνια;

Η μεγαλύτερη χαρά ήταν όταν αντιληφθήκαμε ότι το φεστιβάλ έγινε αφορμή να ενδιαφερθούν πολλά παιδιά του νησιού για τη μουσική. Εκτοτε ξεκίνησε μια μεγάλη προσπάθεια ενθάρρυνσης των καλλιτεχνικών τους αναζητήσεων. Σε συνεργασία με το ίδρυμα Qualco αλλά και άλλους φορείς, δημιουργήσαμε ένα συστηματικό πρόγραμμα μουσικής εκπαίδευσης που διοργανώνουμε καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Ετσι, τα παιδιά έχουν πλέον πρόσβαση σε διά ζώσης και εξ αποστάσεως μουσική εκπαίδευση υπό τη μορφή υποτροφιών, με παράλληλη παροχή δωρεάν οργάνων. Επίσης, διοργανώνουμε εκπαιδευτικές εκδρομές πολιτιστικού ενδιαφέροντος στην Αθήνα. Αυτή η πρωτοβουλία μάς έφερε ακόμα πιο κοντά στην τοπική κοινωνία και έχει υπάρξει αφορμή για μεγάλες συγκινήσεις.

Είστε δραστήριος μαέστρος και πιανίστας. Ποια είναι τα επόμενα σχέδιά σας;

Τα σχέδιά μου είναι να συνεχίσω την εξελικτική μου πορεία ώστε να μπορέσω να υπηρετήσω το λειτούργημα αυτό όσο καλύτερα μπορώ. Προκειμένου αυτό να συμβεί, απαιτείται συνεχής προσπάθεια ακονισμού των δεξιοτήτων, των γνώσεων, της οργανογνωσίας, της μελέτης του ρεπερτορίου, της προσωπικότητας και γενικώς όλων των εργαλείων που απαιτούνται για την ολοκλήρωση ενός μουσικού, καθώς η επανάπαυση είναι ο χειρότερος (παρότι ενίοτε δελεαστικός!) σύμβουλος…