Διάτρητη δημοσιότητα

Ζώντας μέσα σε μια ατμόσφαιρα «ήξεις αφήξεις», όπου ο καθένας, σε σχέση με τους πολιτικούς, μπορεί να λέει, χωρίς καμιά απολύτως δέσμευση από πλευράς του, «το μακρύ του και το κοντό του», θυμηθήκαμε παλαιά στρατευμένα πρόσωπα που ακόμη και μέσα στις πιο δραματικές πολιτικά συνθήκες δεν μασούσαν τα λόγια τους. Πιο συγκεκριμένα, τη σπουδαία πεζογράφο Ελλη Αλεξίου, μια γνήσια και αμετακίνητη ως το τέλος της ζωής της κομμουνίστρια, που όταν ρωτήθηκε για το τι φρονούσε για την εισβολή των κομμουνιστών στην Τσεχοσλοβακία, το 1968, απάντησε: «Δεν ντρέπεστε, μπρε σεις, όταν το παιδί ατακτεί, δεν θα το πιάσει ο πατέρας του από το αφτί να του πει: ”Τι πράγματα είναι αυτά που κάνεις;”». Οσο και αν για πολλούς είχε ακουστεί εξοργιστική η άποψη αυτή, δεν έπαψε να αντιμετωπίζεται ως φυσιολογική για την ίδια την Ελλη Αλεξίου. Φτάνει να θυμηθούμε, έστω και αν δεν υπάρχει πια κανείς που να την έχει ακούσει με τα ίδια του τα αφτιά, την απάντηση που είχε δώσει στον Αλέξανδρο Σβώλο, το 1920, όταν ρωτήθηκε – τρία χρόνια δηλαδή μετά την Οκτωβριανή Επανάσταση, ενώ η Αλεξίου ήταν είκοσι τεσσάρων μόλις χρόνων – «πότε πρόλαβε και έγινε κομμουνίστρια;». «Πριν από τον κομμουνισμό», του είχε πει αποφασιστικά.

Αναπολεί κανείς με ξεχωριστή συγκίνηση και νοσταλγία καθετί που έχει ειπωθεί ή συνεχίζει να λέγεται ξεκάθαρα και σταράτα. Πολύ περισσότερο όταν ακούει, όπως έγινε πριν από λίγες μέρες, ένα στέλεχος του ΠΑΣΟΚ – ΚΙΝΑΛ σε μια σαφέστατη ερώτηση που του έγινε στην τηλεόραση, αν συμφωνεί ή διαφωνεί με την αποστροφή του Ανδρέα Λοβέρδου, πως δεν είναι δυνατόν να ζητάει ο Νίκος Ανδρουλάκης μετεκλογικά κυβέρνηση χωρίς τον Μητσοτάκη ή τον Τσίπρα και ταυτόχρονα να μην ονομάζει ποιον έχει υπόψη του ως υποψήφιο πρωθυπουργό. Με το στέλεχος να δίνει ως απάντηση στη συγκεκριμένη ερώτηση ποιο είναι το μετεκλογικό πρόγραμμα του κόμματός του! Φαίνεται όμως να παραμένει ακόμα μέσα σε πολλούς ισχυρή η απαίτηση – όσο και αν έχει διαψευσθεί και συνεχίζει να διαψεύδεται καθημερινά – το καθετί που λέγεται δημόσια να χρεώνει με έναν τρόπο αμετάθετο και ανεξίτηλο τον άνθρωπο που το λέει, σε ασυγκρίτως μεγαλύτερο βαθμό σε σχέση με κάτι που λέγεται ανάμεσα σε δύο ανθρώπους σε έναν κλειστό χώρο. Στους περίτρανα φωτισμένους και φαινομενικά ιδιαίτερα διψασμένους για αλήθεια καιρούς μας μοιάζει να ισχύει το ακριβώς αντίθετο.

Μιλώντας δημόσια με εκ των πραγμάτων χιλιάδες μάρτυρες όσον αφορά τα λεγόμενά σου να μην έχεις να δώσεις λόγο αν και αποδεικνύεσαι ασυνεπής και ανακόλουθος. Με τη σύμφυτη μάλιστα αδυναμία σε σχέση με τη μεγάλη δημοσιότητα, δηλαδή με το να μην μπορεί να ελεγχθεί το καθετί, να σου επιτρέπει να θολώνεις τα νερά και ενώ εγκαλείσαι για να δώσεις εξηγήσεις, να ζητάς και τα ρέστα γιατί συμβαίνει να έχουν πιστέψει όσα κατά καιρούς έχεις πει. Αρχίζει να υποψιάζεται κανείς πως όσο μεγαλύτερη γίνεται η δημοσιότητα που πρόκειται να αποκτήσει οτιδήποτε λέγεται, τόσο περισσότερο μοιάζει να προκαλείται ο άνθρωπος που το επιχειρεί να χρεωθεί μια ανακολουθία που θα παραμείνει χωρίς συνέπειες. Διαφορετικά, πώς θα γινόταν να μεταβάλλεται σε ένα ανεξίτηλο στίγμα μια ανακολουθία όπως επισημαίνεται σε μια σχέση δύο ανθρώπων χωρίς κανέναν μάρτυρα, ενώ αντίθετα με χιλιάδες μάρτυρες να μπορεί να μιλάει, να φάσκει και να αντιφάσκει ή να αυτοδιαψεύδεται κανείς με έναν προκλητικό και χυδαίο πολλές φορές τρόπο και να μη χρεώνεται οτιδήποτε στο παραμικρό;