Κάθε χρόνο τέτοιες μέρες {CR}

Το μυαλό και η ψυχή έχουν τον δικό τους τρόπο να κάνουν διαλογή αναμνήσεων. Θυμόμαστε λεπτομέρειες και στιγμιότυπα που δεν έχουμε κανέναν λόγο να κρατάμε στη μνήμη και ξεχνάμε τα σημαντικά. Για παράδειγμα, η δική μου χριστουγεννιάτικη ανάμνηση που υπερισχύει όλων των άλλων δεν είναι ούτε το ΜΙΝΙΟΝ (που με άγχωνε) ούτε εκείνα τα Χριστούγεννα που γνώρισα έναν μεγάλο έρωτα ούτε τότε που έκανα ρεβεγιόν στο σπίτι και την ώρα ακριβώς που έφταναν οι πρώτοι καλεσμένοι, πλημμύρισε, από τον θερμοσίφωνα, το πατάρι και όλο το διαμέρισμα.

Η ανάμνηση που μου έρχεται πάντα πρώτη πρώτη είναι μια εικόνα και μία αίσθηση. Παραμονές Χριστουγέννων, απόγευμα, στην οδό Κανάρη στο Κολωνάκι, να δυσφορώ επειδή ήμουν ακινητοποιημένη. Και δεν εννοώ μποτιλιάρισμα στον δρόμο. Στο πεζοδρόμιο ήμουν ακινητοποιημένη. Από τον πολύ κόσμο. Δεκαετία του 1980 ήταν και μάλλον στο πρώτο της μισό, πάντως ΠΑΣΟΚ με τα μπούνια. Κι ένας από τους λόγους του φρακαρίσματος πρέπει να ήταν η ουρά έξω από το κατάστημα The Body Shop. Ηταν η εποχή που ζούσαμε την «αναβάθμιση» των καταναλωτικών μας ηθών και γινόταν χαμός. Καμία σχέση ωστόσο με το «όργιο» των αρχών του 2000, τότε που, συγκριτικά με τον πληθυσμό μας, φτάσαμε, ως χώρα, στην πρώτη θέση αγορών ειδών πολυτελείας. Στα 80s ήμασταν ακόμη στο στάδιο της καταναλωτικής αθωότητας. Και, στην Αθήνα τουλάχιστον, συμμετείχαμε έκθαμβοι στην ολική μεταμόρφωση της αγοράς. Καινούργιας φιλοσοφίας μαγαζιά, καινούργιου είδους εμπορεύματα – αυτά που, αργότερα, μάθαμε να λέμε gadgets  -, ξένα brands που άρχισαν να έρχονται στην Ελλάδα μάς έδιναν μια σιγουριά για την ευρωπαϊκή μας προοπτική. Και, με «τσιμπημένους» μισθούς στην τσέπη, στριμωχνόμασταν και κόβαμε την κυκλοφορία για να αγοράσουμε σαπουνάκια, κουτάκια, πραγματάκια και να κάνουμε δώρα σε όλους. «Οπως Αμερική». Να αφήσουμε πίσω τη βαλκανική μιζέρια.

Αναρωτιέμαι γιατί μου έχει μείνει αυτή η ανάμνηση. Ισως διότι, εκ των υστέρων, καταχωρίστηκε εντός μου ως πιστοποίηση μιας στιγμής από αυτές που, επειδή δεν παγιώνονται στο μέλλον, γράφουν Ιστορία και ιστορίες. Σαν μια χριστουγεννιάτικη μπάλα που έσπασε πριν καν προλάβει να ξεθωριάσει (η αλήθεια είναι ότι επίσης θυμάμαι, από τα εφηβικά μου χρόνια, μια μπάλα που είχε τέτοια τύχη). Και σκέφτομαι ότι τα νέα παιδιά τούτες τις μέρες εκεί έξω, ζουν τις δικές τους στιγμές που, επειδή είναι σε παρόντα χρόνο δεν μπορούν να συνειδητοποιήσουν το πιθανό ειδικό τους βάρος. Ποιος ξέρει, ας πούμε, αν τα δεκάχρονα ανίψια μου με τα οποία πήγαμε χθες στο Σύνταγμα, έπειτα από τριάντα χρόνια και για λόγους που ούτε μπορώ να φανταστώ τώρα, θα λένε «θυμάμαι εκείνα τα Χριστούγεννα που πήγα με τη θεία…».

Κι αν δεν θυμούνται ακριβώς τι έγινε κι αν δεν θυμάμαι ούτε εγώ τι ακριβώς έκανα πριν από, σχεδόν, σαράντα χρόνια στην Κανάρη, όπως έλεγε κι ο Φελίνι, «αφού έτσι τα θυμόμαστε έτσι ήταν». Και η αλήθεια είναι ότι κάθε χρόνο τέτοιες μέρες οι άνθρωποι στοκάρουμε αναμνήσεις. Αντε μωρέ, καλά Χριστούγεννα.