ΑΠΟΨΗΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Κράτος δικαίου και Brexit

Κράτος δικαίου και Brexit
3 λεπτά

«Το κράτος δικαίου απαιτεί συμμόρφωση τόσο με τις κρατικές υποχρεώσεις που θεμελιώνονται στο διεθνές δίκαιο όσο και με αυτές που επιβάλλει το εθνικό δίκαιο», έγραφε ένας από τους σημαντικότερους νομικούς επιστήμονες στη μοντέρνα ιστορία της Βρετανίας (στον οποίο μάλιστα έχει απονεμηθεί το διεθνές βραβείο Ωνάση για το δίκαιο και τα γράμματα), ο δικαστής Τόμας Μπίνγκαμ. Δυστυχώς, τη θεμελιώδη αυτή αρχή φαίνεται κατ’ εξακολούθηση να παραβλέπει η κυβέρνηση του Μπόρις Τζόνσον.

Δεν έχει περάσει ούτε ένα έτος από την ιστορική απόφαση της 24ης Σεπτεμβρίου του 2019, όπου παμψηφεί το Ανώτατο Δικαστήριο έκρινε ως αντισυνταγματική την επιλογή του πρωθυπουργού να αναστείλει τη λειτουργία της Βουλής (για να προστατευθεί από τον κοινοβουλευτικό έλεγχο για το Brexit), η οποία είχε «υπερβολικά αρνητικό αντίκτυπο στις θεμελιώδεις αρχές του δημοκρατικού καθεστώτος». «Το κράτος δικαίου επικράτησε του Μπόρις Τζόνσον», ήταν ο τίτλος που επέλεξε η «Γκάρντιαν», δημοσιεύοντας, μεταξύ άλλων, σχετική επιστολή μου προς την εφημερίδα το ίδιο βράδυ. Αποδεικνύεται τώρα πως η εκτίμηση αυτή ήταν σχετικά αφελής. Αντιμέτωπο με έναν οργανωμένο μηχανισμό αποψίλωσης της σημασίας της συμμόρφωσης με τους κανόνες δικαίου, της εσωτερικής ή διεθνούς έννομης τάξης, το κράτος δικαίου μόνο περιστασιακά και για περιορισμένη χρονική διάρκεια φαίνεται ότι μπορεί να επικρατήσει πρακτικών σαν και αυτές που χαρακτηρίζουν την κυβέρνηση του Μπόρις Τζόνσον, όταν απώτερος σκοπός είναι η εγκαθίδρυση μιας ιδεολογίας λαϊκιστικού εθνικισμού, την οποία ως αυτοσκοπό έχει οδηγηθεί στο να υιοθετήσει η πλειοψηφία (που υποστήριξε το δόγμα του Brexit).

Ξεκάθαρη απόδειξη για τα ανωτέρω αποτελεί η απόφαση της βρετανικής κυβέρνησης, την περασμένη εβδομάδα, να εισαγάγει νομοσχέδιο που επαναπροσδιορίζει μονομερώς πτυχές της διεθνούς Συμφωνίας Αποχώρησης από την ΕΕ (ιδιαίτερα ως προς το καθεστώς που αφορά τη Βόρεια Ιρλανδία), την οποία συμφωνία το Κοινοβούλιο μόλις πριν από λίγους μήνες είχε επικυρώσει. Η πρακτική αυτή «παραβιάζει πράγματι το διεθνές δίκαιο», παραδέχθηκε ενώπιον του Κοινοβουλίου ο υπουργός που έχει το χαρτοφυλάκιο για τη Βόρεια Ιρλανδία, Μπράντον Λιούις. Αποτελεί πρωτοφανές γεγονός στα κοινοβουλευτικά χρονικά της χώρας η ωμή παραδοχή ότι νόμος του κράτους θα προβλέπει – ρητά, με σχετικές διατάξεις – παραβίαση του διεθνούς δικαίου. Προσέθεσε ο υπουργός – σε μήκος κύματος νομικού σουρεαλισμού – ότι πρόκειται για «εξειδικευμένη και περιορισμένης έκτασης» παραβίαση, σαν αυτή να ήταν ηθικά άμεμπτη και επιτρεπτή.

 

«Η υπογραφή μας σε κάθε διεθνή σύμβαση ή συμφωνία αποτέλεσε πάντα ιερή υποχρέωση (την οποία έπρεπε να σεβαστούμε)», αντέδρασε ο πρώην πρωθυπουργός των Συντηρητικών σερ Τζον Μέιτζορ. «Είναι μια σκοτεινή μέρα για το Ηνωμένο Βασίλειο», ως προς την ταύτισή του με τις αρχές της κοινοβουλευτικής δημοκρατίας, σχολίασε ο πρώην γενικός εισαγγελέας, Ντόμινικ Γκριβ.

Οι αλυσιδωτές αντιδράσεις που θα ακολουθήσουν αφορούν τόσο το μέλλον της Βρετανίας στην Ευρώπη (θα επιλέξει να βρεθεί στο περιθώριο με μία «μη συμφωνία»;), όσο και το μέλλον αυτό καθαυτό της διεθνούς νομιμότητας και του κράτους δικαίου. Πώς θα ενεργήσουν άραγε ο Ορμπαν, ο Πούτιν, ή ακόμη ο Ερντογάν, στη δική μας γεωπολιτική γειτονιά, ορμώμενοι από μια τόσο μυωπική αντίληψη για το διεθνές δίκαιο, όταν υπεύθυνη για αυτή είναι μια χώρα που έχει άρρηκτα συνδέσει το όνομά της με τη δημιουργία του συστήματος του διεθνούς δικαίου;

Ο καθηγητής ∆ημήτρης Γιαννουλόπουλος είναι διευθυντής της Νομικής Σχολής Goldsmiths στο Πανεπιστήμιο του Λονδίνου και ιδρυτής της ακαδημαϊκής δεξαμενής σκέψης Britain in Europe

Επόμενο άρθρο

Google news

Ακολουθήστε tanea.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.

Σχετικά άρθρα

Τα Νεότερα

  1. Θεσσαλονίκη: Χειροπέδες σε 33χρονο για κοκαΐνη και αναβολικά
  2. Νέο δικαστικό «μπλόκο» στην αψίδα ύψους 76 μέτρων που θέλει να κατασκευάσει ο Τραμπ κοντά στο Άρλινγκτον
  3. Τατιάνα Μπλάτνικ: «Δεν φεύγω από την Ελλάδα, είναι το σπίτι μου»

Πιο Σχολιασμένα

Πιο Διαβασμένα

Cookies