Για τον Σωτήρη Τσιόδρα

Δεν είναι εύκολο να γράφεις για πρόσωπα της επικαιρότητας είτε πρόκειται για πολιτικούς είτε για καλλιτέχνες είτε για πρόσωπα του επιστημονικού χώρου. Στη συγκεκριμένη όμως περίπτωση του λοιμοξιωλόγου Σωτήρη Τσιόδρα μας βοηθά το γεγονός ότι η συμπεριφορά του αποκαλύπτει κάτι το πρωτοφανέρωτο για την ελληνική αλλά και για οποιαδήποτε άλλη κοινωνία, ότι στην «επικαιρότητα» εξωθήθηκε βίαια χωρίς διάθεση να επενδύσει καθ’ οιονδήποτε τρόπο στην μετά την πανδημία εποχή. Με λίγα λόγια να ανακοινώνεις, ενώ απευθύνεσαι στον κόσμο, πολιτικές αποφάσεις και αυτόματα να διαχωρίζεται για την κοινή συνείδηση η πράξη σου αυτή από την υστεροβουλία με την οποία χρεώνεται ακόμα και στην καλύτερη περίπτωση, κάθε πολιτικής χροιάς λόγος, σημαίνει ότι η μετακίνηση από την επιστημονική σου ιδιότητα σ’ έναν ρόλο που σε κάνει ένα ευρύτατης κατανάλωσης πρόσωπο, υπήρξε για σένα όχι απλώς ανεπιθύμητη, αλλά αν ήταν δυνατό να την προβλέψεις θα είχες κάνει οτιδήποτε για να την αποφύγεις.

Μπορούμε να φανταστούμε πόσοι επαγγελματίες πολιτικοί θα είχαν ευχηθεί, από τη στιγμή που θα είχαν δημιουργηθεί οι κατάλληλες συνθήκες, έστω κι αν οι ίδιοι δε θα το είχαν επιδιώξει, να τους παρουσιαστεί η «ευκαιρία» που παρουσιάστηκε στον Σωτήρη Τσιόδρα; Ακόμα κι αν ο ίδιος προσπαθούσε να την απαλείψει, η ανάμνηση της εικόνας του των πρώτων κιόλας ημερών της πανδημίας, με τον κόμπο που του έδενε τον λαιμό ενώ μιλούσε για τις ευπαθείς ομάδες, θα συνιστά «σήμα κατατεθέν» μιας εποχής. Με την έννοια πως τις μεγάλες θύελλες μέσα στην ιστορία, τις επαναφέρει, ενώ έχουν γίνει παρελθόν, κάτι μικρό και «ασήμαντο».

Βέβαια όσο κι αν προσπαθήσεις να αναλύσεις το μυστικό μιας προσωπικότητας όπως του Σωτήρη Τσιόδρα, θα μένεις πάντα με την απορία πώς γίνεται ένα πρόσωπο που θα λειτουργούσε παρηγορητικά μόνον αν ακτινοβολούσε αισιοδοξία, σήμερα μια μόνιμη σχεδόν έκφραση στενοχώριας και στριμώγματος τον κάνει ακόμη περισσότερο παρηγορητικό σε σχέση με τη συνθήκη που διερχόμαστε. Εμπνέει μια πρωτόγνωρη αίσθηση ασφάλειας το γεγονός ότι αν και ο ίδιος γνωρίζει πολύ καλά τι συμβαίνει, εκφράζεται με τη συστολή του ανθρώπου που αγνοεί τα πάντα. Αν υπάρχει ένας τρόπος ώστε η οποιαδήποτε εξουσία να γίνει λιγότερο διαβλητή σε σχέση με τα αισθήματα που γεννά και μόνο η αναγνώρισή της ως εξουσία θα ήταν για όποιον την εκφράζει μόνιμα ή περιστασιακά να ζορίζεται στον ίδιο βαθμό με τον άνθρωπο που την υφίσταται.

Μην αστειευόμαστε. Δεν υπάρχει πρόσωπο στην τηλεόραση – πολιτικός, επιστήμονας, καλλιτέχνης ή δημοσιογράφος – όσο δημοφιλές ή αγαπητό κι αν είναι, που να μην το αισθανόμαστε συνδυασμένο μ’ ένα αίσθημα καταπίεσης, πως με όσα κάνει ή λέει θέλει να μας επιβληθεί. Συμβαίνει γιατί η σχέση μαζί του έχει όλα τα στοιχεία μιας ανισότητας με αποτέλεσμα, όσο κι αν αποβλέπουμε σ’ έναν κοινό στόχο να αισθανόμαστε πως οι διαφορές δεν πρόκειται ποτέ να γεφυρωθούν. Με τον Σωτήρη Τσιόδρα τα πράγματα φαίνεται να επανέρχονται σε μια πρωταρχική συνθήκη συστατική της εμφάνισής τους στον κόσμο, δηλαδή μια παρουσία που ο λόγος της θα μπορούσε να λειτουργεί καταπιεστικά, να τον αισθάνεσαι να σε ελευθερώνει.