«Αξιόπιστες μετρήσεις στην περιοχή που βομβαρδίστηκε»
Ενημερώσου πρώτα από ΤΑ ΝΕΑ
11 λεπτά  |
Το κατά πόσο είναι επικίνδυνο το απεμπλουτισμένο ουράνιο έχει διχάσει τους
κρατικούς φορείς και τους επιστήμονες στην Ευρώπη και στην Αμερική. Η μια
πλευρά υποστηρίζει πως η κατάσταση δεν είναι ανησυχητική ενώ η άλλη παραθέτει
τη μια μελέτη πίσω από την άλλη προειδοποιώντας ότι το απεμπλουτισμένο ουράνιο
προκαλεί καρκίνο στον ανθρώπινο οργανισμό.
 |
|
Από πάνω αριστερά: «Το κλειδί αυτής της ιστορίας είναι οι έγκυρες μετρήσεις |
Έλληνες ειδικοί επιστήμονες που μιλούν στα «ΝΕΑ» λένε πως η χώρα μας είναι
κοντά στην περιοχή που βομβαρδίστηκε και πως είναι επιτακτική ανάγκη η
διενέργεια ανεξάρτητων και αξιόπιστων μετρήσεων για να κατανοηθεί η έκταση του προβλήματος.
ΛΕΥΤΕΡΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ
(Καθηγητής της Φυσικής στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, πρόεδρος του Δ.Σ. του
Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας)
«Το Ουράνιο 238 είναι σκληρό και βαρύ υλικό, μπορεί να τρυπάει μεγάλες
επιφάνειες και γι’ αυτό άλλωστε χρησιμοποιείται στην πολεμική βιομηχανία. Αυτό
το ραδιενεργό υλικό μπορεί να αποβεί ιδιαίτερα επικίνδυνο για τον άνθρωπο, αν
υπάρχει μεγάλη συγκέντρωσή του. Ο μέσος άνθρωπος είναι εκτεθειμένος σε
ραδιενέργεια. Εκτίθεται τουλάχιστον σε 100 Μιλιρέμ τον χρόνο (μονάδα μέτρησης
ραδιενέργειας). Κάνοντας ένα υπερατλαντικό ταξίδι εκτίθεται σε 40 με 50
Μιλιρέμ. Κάνοντας μια απλή ιατρική ακτινογραφία εκτίθεται σε 15 με 20 Μιλιρέμ.
Εάν λοιπόν γίνουν μετρήσεις και δείξουν ότι οι κάτοικοι των περιοχών αυτών
είναι εκτεθειμένοι σε 1.000 π.χ. Μιλιρέμ, τότε σίγουρα διατρέχουν αυξημένους
κινδύνους.
Επισημαίνω ότι το κλειδί αυτής της ιστορίας είναι να μπορέσουμε να
πραγματοποιήσουμε έγκυρες και αξιόπιστες μετρήσεις που θα μας αποδείξουν αν
και πόσο έχει ρυπανθεί η περιοχή από ραδιενεργό υλικό. Οι μετρήσεις αυτές
πρέπει να γίνουν και στην ατμόσφαιρα αλλά και σε δείγματα εδάφους».
ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΜΑΝΩΛΑΚΟΣ
(Γιατρός-ακτινολόγος, αντιπρόεδρος του Ιατρικού Συλλόγου Πειραιά)
«Δεν είναι πάντα δυνατή η εξακρίβωση υψηλών επιπέδων ουρανίου, ακόμα και όταν
υπάρχει παρατεταμένη έκθεση σε σκόνη με μεγάλη περιεκτικότητα σε οξείδια
εξασθενημένου ουρανίου. Βρισκόμαστε, κατά τη γνώμη μου, μπροστά στην εμφάνιση
ενός φαινομένου “Συνδρόμου των Βαλκανίων”. Ένα φαινόμενο που έχει τα ίδια
χαρακτηριστικά με το “Σύνδρομο του Κόλπου”. Όπως τότε που όσοι συμμετείχαν
στις στρατιωτικές επιχειρήσεις εμφάνισαν συμπτώματα ασθενειών και έχαναν τη
μάχη με τη ζωή ύστερα από χρόνια, έτσι και τώρα είμαστε στην αρχή μιας ίδιας
διαδικασίας. Όπως τότε δεν υπήρξαν αποδείξεις που να επιτρέψουν στους
συμμετέχοντες στις πολεμικές επιχειρήσεις να ζητήσουν οικονομικές και ηθικές
αποζημιώσεις, έτσι και τώρα βρισκόμαστε ενώπιον της ίδιας πρακτικής.
Η παρατεταμένη έκθεση σε μεγάλες ποσότητες ραδιενεργού υλικού μπορεί να
αποδειχτεί μοιραία για τον άνθρωπο. Το ουράνιο επικάθεται στα οστά, πολύ κοντά
στον μυελό των οστών. Ο χρόνος εκδήλωσης των ασθενειών δεν είναι
προκαθορισμένος».
ΧΡΗΣΤΟΣ ΖΕΡΕΦΟΣ
(Διευθυντής του Εργαστηρίου Φυσικής της Ατμόσφαιρας στο Αριστοτέλειο
Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης)
«Το εξασθενημένο ουράνιο είναι ύπουλο. Χρησιμοποιείται σαν ένα άκακο όπλο,
όμως μπορεί να προκαλέσει σοβαρότατα προβλήματα ή ακόμα και τον θάνατο στους
ανθρώπους. Το βασικότερο έγκλημα που έγινε στη Βοσνία και αργότερα στη
Γιουγκοσλαβία είναι ότι δεν υπήρχε πληροφόρηση. Κανείς δεν ενημέρωσε τους
στρατιώτες οι οποίοι υπηρετούσαν εκεί για τους κινδύνους που πιθανόν να
αντιμετωπίσουν. Δεν υπήρξαν ούτε οι στοιχειώδεις οδηγίες υγιεινής.
Στη διάρκεια του διακρατικού προγράμματος FOCUS στη Γιουγκοσλαβία τον Ιούνιο
του 1999 δεν πήγα στο Κόσοβο και δεν θα παρότρυνα κανένα να πάει στην
Πρίστινα. Το ζήτημα δεν θα πρέπει να υποβαθμιστεί, αφού ενδέχεται να
αποδειχτεί ένα μείζον πρόβλημα για τα Βαλκάνια.
Η διερεύνηση του ζητήματος είναι αναγκαίο να ανατεθεί σε ένα διεθνές σώμα
εμπειρογνωμόνων, το οποίο θα κληθεί να μελετήσει κάθε πτυχή της χρήσης του
αμπεπλουτισμένου ουρανίου στη Γιουγκοσλαβία. Οι μετρήσεις και οι έρευνες που
πιθανόν να διεξάγει κάθε χώρα μεμονωμένα υπάρχει κίνδυνος να θεωρηθούν
αναξιόπιστες. Αυτό που χρειάζεται άμεσα είναι η δημιουργία ενός σώματος από
εμπειρογνώμονες οι οποίοι θα κληθούν από κάποιο έγκυρο όργανο όπως είναι το
Διεθνές Συμβούλιο Επιστημονικών Ενώσεων. Με τον τρόπο αυτό θα ξεκαθαρίσει η
εικόνα και θα γίνουν σαφείς οι κίνδυνοι που υπάρχουν».
ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΡΗΤΙΔΗΣ
(Δόκτωρ, διευθυντής του Εργαστηρίου Ελέγχου Ραδιενέργειας του Εθνικού
Κέντρου Ερευνών των Φυσικών Επιστημών «Δημόκριτος»)
«Είναι πιθανόν το κρούσμα λευχαιμίας που παρουσιάστηκε στον Έλληνα αξιωματικό
να σχετίζεται με το απεμπλουτισμένο ουράνιο, αφού έχουν περάσει ήδη τρία
χρόνια από τον πόλεμο στη Βοσνία. Κάτι τέτοιο δεν μπορεί και δεν πρέπει να
θεωρηθεί δεδομένο. Είναι γενικά πολύ νωρίς για να αποδοθούν τέτοιου είδους
κρούσματα στη χρήση του τοξικού αυτού μετάλλου. Για τη λευχαιμία η πενταετία
θεωρείται το ελάχιστο χρονικό διάστημα που πρέπει να περάσει.
Το απεμπλουτισμένο ουράνιο είναι 100 φορές πιο επικίνδυνο από το φυσικό
ουράνιο. Η προσβολή μπορεί να γίνει είτε μέσω της αναπνοής είτε της κατάποσης.
Διεθνείς οργανισμοί έπρεπε να έχουν ήδη πάρει θέση.
Οι Γάλλοι, Ιταλοί, Πορτογάλοι στρατιώτες που υπηρέτησαν στη Βοσνία το κρίσιμο
διάστημα εμφανίζουν συμπτώματα ασθενειών άγνωστα, τα συμπτώματα των οποίων με
μεγάλη δυσκολία μπορούν να εξηγηθούν από επιστήμονες και γιατρούς. Υπάρχει
πάντα και το προηγούμενο του Πολέμου του Κόλπου. Και τότε αυτοί που είχαν
λάβει μέρος παρουσίαζαν συμπτώματα θανατηφόρων ασθενειών».
ΣΠΥΡΟΣ ΡΑΨΟΜΑΝΙΚΗΣ
(Καθηγητής της Ατμοσφαιρικής Ρύπανσης στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης)
«Υπάρχει πιθανότητα και τονίζω τη λέξη πιθανότητα να έπεσαν πύραυλοι
Τόμαχοκ με κεφαλές από απεμπλουτισμένο ουράνιο. Σε αυτήν την περίπτωση υπάρχει
άμεσος κίνδυνος προσβολής των ανθρώπων από ραδιενέργεια σε ακτίνα 500 μέτρων
από το σημείο όπου έσκασε η βόμβα. Το επικίνδυνο ραδιενεργό υλικό είναι το
διοξείδιο του ουρανίου. Αυτό εισπνέεται ή καταπίνεται.
Η μοριακή βιολογία δεν μας επιτρέπει να γνωρίσουμε ακριβώς πόσα μόρια
διοξειδίου του ουρανίου χρειάζονται για να κάνουν “ζημιά” στον ανθρώπινο
οργανισμό. Πάντως η “ζημιά” είναι δεδομένη.
Το διοξείδιο του ουρανίου μπορεί να ενταχθεί στην τροφική αλυσίδα είτε μέσω
τροφίμων και λαχανικών στα οποία επικάθεται είτε και μέσω του νερού (λίμνες
και ποτάμια).
Εκείνο που απαιτείται είναι η πραγματοποίηση έγκυρων μετρήσεων από αξιόπιστο
διεθνή οργανισμό.
Είναι κάτι που μπορεί να γίνει. Πρακτικά εύκολο και πραγματοποιήσιμο».
ΓΙΑΝΝΗΣ ΔΑΤΣΕΡΗΣ
(πυρηνικός γιατρός και μέλος του διοικητικού συμβουλίου της Ελληνικής
Επιτροπής Ατομικής Ενέργειας.
«Είναι γεγονός ότι δεν γνωρίζουμε ακόμη τη συγκέντρωση στοιχείων
απεμπλουτισμένου ουρανίου που μπορεί να υπάρχει στις συγκεκριμένες περιοχές
της Γιουγκοσλαβίας. Έτσι δεν είμαστε σίγουροι αν μπορούμε να μιλάμε για το
Σύνδρομο των Βαλκανίων. Όταν μία βόμβα απεμπλουτισμένου ουρανίου εκρήγνυται
τότε τα σωματίδια που δημιουργούνται είτε πέφτουν στο έδαφος είτε μεταφέρονται
από εκεί που έγινε η έκρηξη με τη βοήθεια του νερού. Για να γίνει βλαβερό το
απεμπλουτισμένο ουράνιο θα πρέπει να εισέλθει στον ανθρώπινο οργανισμό είτε με
την τροφή είτε με την εισπνοή. Ακόμα και τα ζώα που τρώνε χορτάρι, πάνω στο
οποίο βρίσκονται τα σωματίδια, είναι δυνατό να μολυνθούν. Από τη στιγμή της
εισόδου του, το ουράνιο μένει ισοβίως στον ανθρώπινο οργανισμό, εκτός από
μικρές ποσότητες που αποβάλλονται σχεδόν αμέσως από το νεφρό. Τα σωματίδια
αυτά πηγαίνουν κατευθείαν στα οστά. Δηλαδή πολύ κοντά στο μέρος όπου παράγεται
ο μυελός των οστών. Αυτό σημαίνει ότι μπορούν να επηρεάσουν την παραγωγή των
λευκών και ερυθρών αιμοσφαιρίων στο αίμα. Όταν ενσωματωθούν στον μυελό των
οστών είναι δυνατό να προκαλέσουν μεταλλάξεις ή καρκινογενέσεις. Η πιο συχνή
μορφή καρκινογένεσης είναι η λευχαιμία, η νεοπλασία δηλαδή της λευκής σειράς
των αιμοσφαιρίων. Όσο περισσότερη ποσότητα τέτοιων σωματιδίων δεχθεί ο
άνθρωπος τόσο μεγαλύτερη είναι η πιθανότητα να παρουσιάσει κάποια ασθένεια και
μάλιστα σε συντομότερο χρονικό διάστημα. Πάντως, οι επιπτώσεις δεν είναι ίδιες
για όλους τους ανθρώπους».
ΝΙΚΟΣ ΚΑΤΣΑΡΟΣ
χημικός ερευνητής στον «Δημόκριτο»
«Οι βολίδες που έριξε το ΝΑΤΟ περιείχαν 275 γραμμάρια απεμπλουτισμένου
ουρανίου. Έπεσαν 31.000 βολίδες που σημαίνει ότι μιλάμε για 10 τόνους
απεμπλουτισμένου ουρανίου. Πρόκειται για μία τεράστια χημική μόλυνση, της
οποίας οι συνέπειες είναι απρόβλεπτες, ενώ παράλληλα αυξάνεται και η ποσότητα
συγκέντρωσης ραδιενέργειας σε όλο τον πλανήτη. Για να μετρήσουμε όμως τις
επιπτώσεις που έχει στον ανθρώπινο οργανισμό σημασία έχει το μέγεθος του χώρου
στον οποίο διασκορπίστηκαν τα σωματίδια. Όσο μικρότερος είναι ο χώρος τόσο
μεγαλύτερος είναι ο κίνδυνος. Τα σωματίδια a μεταφέρονται σε 60 χιλιόμετρα από
τον τόπο της έκρηξης κάτω από ήπιες μετεωρολογικές συνθήκες οι μετρήσεις που
γίνονταν καθ’ όλη τη διάρκεια του πολέμου έδειξαν ότι ο ραδιενέργεια στη χώρα
μας και κυρίως στη Βόρεια Ελλάδα δεν ξεπέρασε σε καμία περίπτωση τα
επιτρεπόμενα όρια. Αν ο πόλεμος συνεχιζόταν, κάτι τέτοιο ήταν δυνατό να
συμβεί. Το ΝΑΤΟ παραδέχθηκε μόλις τον Φεβρουάριο του 2000 ότι είχε ρίξει
τέτοιες βόμβες στο Κοσσυφοπέδιο και μόλις πριν από 15 μέρες ανακοίνωσε το ίδιο
και για τη Βοσνία. Βέβαια υποψίες υπήρχαν, και εμείς είχαμε κάνει ανακοίνωση
το 1999, αλλά τότε κανείς δεν μας είχε πιστέψει. Πάντως σήμερα μιλάμε για μία
τεράστια χημική μόλυνση. Τα συμπτώματα τέτοιων μολύνσεων αρχίζουν να
εμφανίζονται ύστερα από 4 χρόνια, όσα περίπου έχουν περάσει από τους
βομβαρδισμούς στη Βοσνία. Για να καθαρίσουν οι μολυσμένες περιοχές θα πρέπει
να περιφραχθούν και είτε να πέσει τέτοια ποσότητα χώματος ικανή να σκεπάσει το
ουράνιο στο έδαφος είτε να σκαφτεί το έδαφος σε βάθος τουλάχιστον 5 εκατοστών
ώστε να αφαιρεθεί το μολυσμένο χώμα και να μεταφερθεί σε ειδικές αποθήκες. Και
οι δύο λύσεις έχουν εξαιρετικά μεγάλο κόστος. Σε κάθε περίπτωση πάντως πιστεύω
ότι θα πρέπει να σταματήσει η κατασκευή τέτοιων βομβών».
«Πάνω από 10.000 άνθρωποι θα εμφανίσουν καρκίνο»
 |
|
«Μαύρη» πρόβλεψη, ότι θα εμφανιστούν χιλιάδες κρούσματα καρκίνου από τους |
«Υπολογίζω ότι σε ένα με ενάμιση χρόνο από τώρα περισσότεροι από 10.000
άνθρωποι θα αρχίσουν να εμφανίζουν καρκίνους και κυρίως λευχαιμία στην περιοχή
των Βαλκανίων εξαιτίας των βομβαρδισμών με απεμπλουτισμένο ουράνιο».
Αυτά έλεγε τον Αύγουστο του 1999 ο Άγγλος βιολόγος Ρόμπερτ Κόγκχιλ, στη
διάρκεια ενός συνεδρίου που γινόταν στο Λονδίνο και είχε θέμα τη χρήση
απεμπλουτισμένου ουρανίου από τις αμερικανικές και βρετανικές δυνάμεις στον
Πόλεμο του Κόλπου το 1991.
Ο κ. Κόγκχιλ, που συμμετέχει σε ένα πρόγραμμα του εργαστηρίου Gwent στην
Ουαλία αναφορικά με τις επιπτώσεις του απεμπλουτισμένου ουρανίου στον
ανθρώπινο οργανισμό, είχε εκφράσει στη διάρκεια εκείνου του συνεδρίου την
πεποίθησή του ότι «οι καρκίνοι θα εμφανιστούν στον πληθυσμό της περιοχής, στα
μέλη της KFOR, στα μέλη των ανθρωπιστικών οργανώσεων που δουλεύουν εκεί, στον
καθένα».
Και είχε προσθέσει μάλιστα χαρακτηριστικά: «Βλήματα που περιείχαν ποσότητες
απεμπλουτισμένου ουρανίου ρίχτηκαν και στη Βοσνία το 1995. Σε κάποιες
περιπτώσεις, παιδιά που γεννήθηκαν εκεί έφεραν σωματικές ανωμαλίες ανάλογες με
εκείνες των παιδιών που γεννήθηκαν στο Ιράκ μετά το 1991.
Δεν είναι επαρκή τα στοιχεία που δίνει το ΝΑΤΟ
Τον περασμένο Οκτώβριο ανακοινώθηκε έκθεση του ΟΗΕ για τα αποτελέσματα έρευνας
που έκανε για τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις από τον βομβαρδισμό του
Κοσσυφοπεδίου από το ΝΑΤΟ.
Όπως αναφέρεται στην έκθεση, «υποχρεωτικά περιορίστηκε στα στοιχεία που
χορηγήθηκαν» και ταυτόχρονα έκανε νέα έκκληση στο ΝΑΤΟ να παραδώσει
περισσότερο λεπτομερείς πληροφορίες γύρω από τη χρήση του απεμπλουτισμένου
ουρανίου σε οπλικά συστήματα.
Ακόμα και σήμερα, όπως ανακοινώνει η Βαλκανική Τακτική Δύναμη του ΟΗΕ (BTF),
«τα στοιχεία που διαθέτουμε δεν επαρκούν ώστε να επιτρέψουν στην κατάληξη ενός
συμπεράσματος για τις περιβαλλοντικές όσο και τις επιπτώσεις στην ανθρώπινη
υγεία».
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας ετοιμάζει έκθεση για τις επιπτώσεις στην υγεία
από το απεμπλουτισμένο ουράνιο (όχι μόνο στο Κοσσυφοπέδιο) η οποία αναμένεται
να δοθεί στη δημοσιότητα τον ερχόμενο Μάιο.
Τα μέχρι τώρα στοιχεία για τις επιπτώσεις στην ανθρώπινη υγεία από τη χρήση
του απεμπλουτισμένου ουρανίου για πολεμικούς σκοπούς είναι συγκεχυμένα.
Τις δυσμενέστερες επιπτώσεις έχει υποστεί ο πληθυσμός του Ιράκ, αλλά τα
στοιχεία είναι αποσπασματικά επειδή η διεθνής κοινή γνώμη δεν αποδέχεται «την
προπαγάνδα του Σαντάμ Χουσεΐν». Παρ’ όλο που διεθνείς οργανισμοί έχουν
παραδεχθεί ότι στο Ιράκ οι επιπτώσεις από τους βομβαρδισμούς λόγω του πολέμου
στον Κόλπο και του εμπάργκο έχουν προκαλέσει γενοκτονία.
Ο υπουργός Ενόπλων Δυνάμεων της Βρετανίας Νταγκ Χέντερσον πιστεύει πως μόλις
ένας μικρός αριθμός βετεράνων του πολέμου στον Κόλπο έχουν αρρωστήσει από το
απεμπλουτισμένο ουράνιο.
Η θύρα είναι ανοικτή στους επιστήμονες και τους γιατρούς, λέει. Αλλά
υποστηρίζει ακόμα πως δεν πιστεύει ότι η μολυσμένη από τα κατάλοιπα του
απεμπλουτισμένου ουρανίου σκόνη δεν μπορεί να απομακρυνθεί σε μεγάλη απόσταση
από τον στόχο που έπληξε το βλήμα.
Η Καναδή επιδημιολόγος δρ Ρόζαλι Μπερτέλ δήλωσε σε εκπομπή του Μπι Μπι Σι ότι
ύστερα από εργοστασιακό ατύχημα, στην Πολιτεία της Νέας Υόρκης, ίχνη
απεμπλουτισμένου ουρανίου επισημάνθηκαν σε απόσταση 42 χιλιομέτρων.
Ο σύμβουλος της Ομοσπονδίας Βετεράνων του Πολέμου στον Κόλπο, καθηγητής
Μάλκολμ Χούπερ του Πανεπιστημίου του Σάντερλαντ δήλωσε ότι κανένας δεν πήρε
στα σοβαρά τις αναφορές των βετεράνων.
Το αμερικανικό Πεντάγωνο ωστόσο υποστηρίζει πως οι μελέτες των περιπτώσεων
έδειξαν πως «δεν βρισκόμαστε στο στάδιο ανησυχίας».
Παραδέχεται όμως ότι από τους στρατιώτες που εστάλησαν στον Κόλπο, για μόλυνση
από απεμπλουτισμένο ουράνιο έχουν εξεταστεί μόλις 36.
Μία άλλη μελέτη που συνέταξε το 1999 ο δρ Χάρι Σάρμα του Πανεπιστημίου
Γουατερλού του Οντάριο αναφέρει πως ο καρκίνος στο Νότιο Ιράκ είναι δύο έως
τρεις φορές αυξημένος από το 1991. Και γύρω από τη Βασόρα επτά φορές
αυξημένος. Τα στοιχεία αυτά τα έχει υποβάλει στον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας
και κρίνονται αξιόπιστα.
Google news
