Ο πόλεμος των κινητών

Ποιος πάει να κυριαρχήσει στις ευρωπαϊκές τηλεπικοινωνίες; Με επιθετικές
εξαγορές ο πόλεμος ανάμεσα στους Βρετανούς και τους Γερμανούς, τους Ιρλανδούς
και τους Σκανδιναβούς κοστίζει πολλά τρισ. Στόχος του «παιχνιδιού»: η
κυριαρχία σήμερα στην αγορά των κινητών τηλεφώνων και αύριο στο Διαδίκτυο.
Τελικά, στην Ευρώπη σήμερα μπορούμε να μιλάμε για έναν ακήρυκτο πόλεμο: τον
πόλεμο των κινητών τηλεφώνων.

Επανάσταση κινητών τηλεφώνων. Πολλοί ειδικοί εκτιμούν ότι σύντομα τα σταθερά τηλέφωνα θα έχουν αντικατασταθεί από κινητά

Στις ΗΠΑ, η αγορά τηλεπικοινωνιών έχει απελευθερωθεί εδώ και πολύ καιρό. Η
διάλυση της εταιρείας τηλεπικοινωνιών ΑΤ&Τ το 1984 οδήγησε στο να
γεννηθούν νέες αυτοκρατορίες τηλεπικοινωνιών, δημιουργημένες από τις
χρηματοοικονομικές αγορές. Στην Ευρώπη, η απελευθέρωση της αγοράς των
τηλεπικοινωνιών άρχισε να γίνεται σταδιακά, ξεκινώντας από τον Ιανουάριο του 1998.

Στην Ευρώπη, η εποχή των συμμαχιών μοιάζει να έχει περάσει ανεπιστρεπτί και η
τάση για συνεργασίες φαίνεται να έχει ξεπεραστεί εν πολλοίς. Όπως συμβαίνει
και στις ΗΠΑ, είναι πλέον η ίδια η αγορά που καθορίζει τους κανόνες και στα
κινητά τηλέφωνα και τις τηλεπικοινωνίες και όχι πια οι οργανώσεις των
εργοδοτών και των ειδικών μηχανικών. Δεν είναι τυχαίο, εξάλλου, ότι ο πρώτος
που κατάλαβε αυτήν τη νέα κατάσταση ήταν ένας άνδρας που σπούδασε λογιστής: ο
Ρομπέρτο Κολανίνο, ο ιδιοκτήτης της ιταλικής εταιρείας Ολιβέτι. Τον περασμένο
Μάιο ο Κολανίνο εξαπέλυσε την πρώτη πολύ μεγάλη επιθετική εξαγορά στον τομέα
των τηλεπικοινωνιών (10,2 τρισ. δραχμών) εναντίον της εταιρείας Telecom Italia.

«Οι δυνατότητες ανάπτυξης της κινητής τηλεφωνίας παραμένουν πολύ μεγάλες και
σήμερα», δηλώνει η κ. Εμανουέλα Ντιράντ, αναλύτρια στο Idate (Ινστιτούτο
Οπτικοακουστικής και Τηλεπικοινωνιών στην Ευρώπη). Και πράγματι, στα τέλη του
1999, το 37,8% ­ κατά μέσον όρο ­ των κατοίκων της Ευρώπης διαθέτει κινητό
τηλέφωνο. Αλλά στις πιο προηγμένες χώρες της Βόρειας Ευρώπης, ο μέσος όρος των
κατοίκων που είναι κάτοχοι κινητού τηλεφώνου ξεπερνούν το 50% ­ κινητό
διαθέτει το 55,2% των Σουηδών, καθώς και το 64,4% των Φινλανδών ­ ενώ υπάρχει
πάρα πολύ μεγάλο περιθώριο ανάπτυξης. Σύμφωνα με τις προβλέψεις του
Ινστιτούτου Οπτικοακουστικής και Τηλεπικοινωνιών στην Ευρώπη, ο αριθμός των
συνδρομητών της κινητής τηλεφωνίας στην Ευρώπη θα αυξηθεί ριζικά: από 430
εκατομμύρια σήμερα, σε περίπου 900 εκατομμύρια το 2003!

Ορισμένοι πάλι προσβλέπουν στην πλήρη μεταφορά όλων των προφορικών
συνδιαλέξεων από το σταθερό στο κινητό τηλέφωνο. Στη Γαλλία ήδη το 15% των
πελατών της SFR, της θυγατρικής εταιρείας της Vivendi, που είναι εξειδικευμένη
στον τομέα της κινητής τηλεφωνίας, δεν διαθέτουν άλλο τηλέφωνο πέραν του
κινητού τους.

Έτσι, λοιπόν, το κινητό τηλέφωνο καταντάει να είναι ένα φοβερό όπλο εμπορικής
αποσταθεροποίησης. Και επειδή η αγορά γέρνει πάντα υπέρ αυτής της νέας
τεχνολογικής επανάστασης, ωθεί τους νεοεισερχομένους σε αυτήν να γίνουν
χαλίφηδες στην θέση των χαλίφηδων: τουτέστιν, να εκθρονίσουν τους ιστορικούς
οργανισμούς τηλεπικοινωνιών, που έχουν πάντα τη σταθερή τους θέση στην αγορά.

Ένα ακόμα στοιχείο ενισχύει ακόμα περισσότερο την προσέλκυση των επενδυτών
προς αυτούς που εκμεταλλεύονται τα ψηφιακά δίκτυα: οι άδειες δίδονται και
μοιράζονται με το σταγονόμετρο. Τα κανάλια των συχνοτήτων που χρησιμοποιούνται
για τη μετάδοση της φωνής και των δεδομένων είναι σπάνια. Και αν στην αρχή οι
υποψήφιοι για την απόκτηση αυτών των καναλιών συχνοτήτων είναι πολυάριθμοι,
στο τέλος ελάχιστοι τα αποκτούν: όχι περισσότερες από τέσσερις ή πέντε μεγάλες
εταιρείες, ανά χώρα. Αναγκαίως, λοιπόν, οι πιο μεγάλες και δυνατές εξ αυτών
των εταιρειών είναι και εκείνες που, κατ’ ουσίαν, επιβάλλουν τους όρους του
εμπορικού «παιχνιδιού».

Προβάδισμα Αγγλίας – Γερμανίας

Στο πλαίσιο αυτής της αχαλίνωτης μάχης που έχει ξεσπάσει, η Αγγλία και η
Γερμανία έχουν το προβάδισμα. Αλλά οι πρωτοβουλίες των εταιρειών Mannesmann,
Vodafone, Deutsche Telekom και άλλων, οι οποίες τείνουν να βάλουν πόδι και στη
Γαλλία, μέσω της εταιρείας Siris, επίσης συντελούν στο να ενταθεί ακόμα
περισσότερο η πίεση στο «στρατόπεδο» των Γάλλων.

Οι εταιρείες Vivendi και Bouygues μπορούν να δίνουν συγχαρητήρια στον εαυτό
τους, για την αξιοποίηση των δραστηριοτήτων τους. Αξιοποίηση που ξεκίνησε ήδη
στις αρχές του 1998, όταν ο Μαρτίν Μπουίγκ αρνούμενος να ακολουθήσει τον
Βινσέντ Μπολορέ, που τον συμβούλευε να πουλήσει τον τομέα της τηλεφωνίας,
προφύλαξε τους μετόχους της εταιρείας του από μία μαζική καταστροφή, η οποία
εκτιμάται σήμερα ότι θα έφθανε το 1,5 τρισ. ζημία!