ΠΡΟΣΩΠΑ Πρώτη Κυρία της μαύρης Αμερικής

Μπέτι Σαμπάζ. Σε κάθε μαύρο σπίτι της Αμερικής, οι άνθρωποι προσεύχονται για τη ζωή της

Κοντά στη Λεωφόρο του Χάρλεμ, που ονομάσθηκε προς τιμήν του συζύγου της, του
Μάλκομ Χ, οι Νεοϋορκέζοι τίμησαν χθες τη δρα Μπέτι Σαμπάζ με κάτι
πολυτιμότερο: το αίμα τους.

Πολλές εκατοντάδες άνθρωποι, κάθε ηλικίας και κοινωνικής τάξης, έκαναν χθες
ουρά για να δώσουν αίμα για μια γυναίκα που λίγοι απ’ αυτούς γνώριζαν, αλλά
που όλοι θαύμαζαν. «Η δρ Μπέτι Σαμπάζ αντιπροσωπεύει για μας αυτό που η Χίλαρι
Κλίντον και η Ζακλίν Κέννεντυ-Ωνάση συμβολίζουν για τη λευκή Αμερική», λέει ο
Σπάικ Λι, ο μαύρος Αμερικανός σκηνοθέτης της ταινίας «Μάλκομ Χ». «Αυτή είναι η
δική μας Πρώτη Κυρία. Η μοναδική, μαζί με την Κορέτα Σκοτ Κινγκ, που τιμάται
από όλους τους μαύρους, πλούσιους και φτωχούς, νέους και γέρους, αριστερούς
και συντηρητικούς».

Η αιμοδοσία που οργανώθηκε για την Μπέτι Σαμπάζ αποδείχθηκε από τις πιο
επιτυχημένες της πρόσφατης ιστορίας. Η χήρα του Μάλκομ Χ υπέστη βαρύτατα
εγκαύματα το προπερασμένο Σαββατοκύριακο σε πυρκαγιά στο διαμέρισμά της, που
φαίνεται πως έβαλε ο 12χρονος εγγονός της, ο Μάλκομ. Η Σαμπάζ, 61 ετών,
παραμένει σε εξαιρετικά κρίσιμη αλλά σταθερή κατάσταση σ’ ένα Ιατρικό Κέντρο
του Μπρονξ, όπου εξακολουθεί να υποβάλλεται σε διαδοχικές μεταμοσχεύσεις δέρματος.

Ο γολγοθάς της οικογένειας του Μάλκομ Χ φαίνεται πως δεν έχει τέλος. Πρώτα η
δολοφονία του πατέρα του, μετά εκείνη του ίδιου του μαύρου ηγέτη, ο οποίος
έπεσε το 1965 μπροστά στα μάτια των τεσσάρων θυγατέρων του και της Μπέτι, που
ήταν τότε έγκυος σε δίδυμα. Η Μπέτι Σαμπάζ ανέθρεψε μόνη της τα έξι κορίτσια
της, διατηρώντας παράλληλα το δημόσιο ρόλο που η κοινότητα των μαύρων περίμενε
απ’ αυτήν, σπούδασε, βρήκε μια θέση εκπαιδευτικού. Αλλά μία από τις κόρες της,
η Κουμπίλα, βυθίσθηκε στο αλκοόλ και τα ναρκωτικά και χώρισε από τον σύζυγό
της πριν να συλληφθεί, το 1995, κατηγορούμενη ότι προσπάθησε να οργανώσει τη
δολοφονία του Λουΐς Φάραχαν, του πολύ αμφιλεγόμενου ηγέτη του Έθνους του Ισλάμ
που πολλοί πιστεύουν πως διέταξε τη δολοφονία του Μάλκομ Χ ­ για να κατευνάσει
τα πνεύματα μετά την ιστορία με την Κουμπίλα, η Μπέτι Σαμπάζ συμφιλιώθηκε
δημοσίως μαζί του. Έπειτα από δυόμισι χρόνια υπό δικαστική επιτήρηση, η
Κουμπίλα θέλησε πριν από λίγους μήνες να κάνει ένα νέο ξεκίνημα στο Τέξας και
έστειλε προσωρινά τον νεαρό Μάλκομ στη γιαγιά του, στη Νέα Υόρκη. Τη νύκτα της
πυρκαγιάς, οι αστυνομικοί βρήκαν τον 12χρονο να περιφέρεται κάτω από την
πολυκατοικία μυρίζοντας βενζίνη. Έβαλε, λένε, τη φωτιά γιατί η γιαγιά του ήταν
αυστηρή και γιατί του έλειπε η μητέρα του…

«Σε κάθε μαύρο σπίτι της Αμερικής, οι άνθρωποι προσεύχονται για τη ζωή της
Μπέτι Σαμπάζ», λέει ο Σπάικ Λι. «Είναι σαν ένα σιωπηρό ταμ ταμ που μας ενώνει
όλους γύρω από την ελπίδα».