Ποια είναι η «νέα φρουρά» του Βρετανικού Μουσείου

Οι νεοδιορισμένοι έφοροι του Βρετανικού Μουσείου (trustees) με πρόσφατες δηλώσεις τους επιβεβαίωσαν τον ρόλο τους ότι είναι αντίθετοι σε επιστροφές και επανενώσεις κειμηλίων. Πολύ περισσότερο μάλιστα αν αφορούν τα Γλυπτά του Παρθενώνα.

Η ιστορικός Τίφανι Τζένκινς, συγγραφέας του βιβλίου «Keeping Their Marbles», είναι ένα από τα μέλη της επιτροπής η οποία – αναφέρει η «Guardian» – έχει προκαλέσει πολιτιστικές και ιστορικές αντιδράσεις. Ανάμεσα στους νέους εφόρους του Βρετανικού Μουσείου για την επόμενη τετραετία συγκαταλέγονται η τηλεοπτική παρουσιάστρια και συγγραφέας Κλάουντια Γουίνκλμαν, ο λόρδος Φινκελστάιν, ένας συντηρητικός ομότιμος που ήταν σύμβουλος του πρωθυπουργού Τζον Μέιτζορ, ο ιστορικός και παραγωγός podcast Τομ Χόλαντ και η πρώην παρουσιάστρια ραδιοφωνικών ειδήσεων του BBC Μάρθα Κέρνι. Στη θέση του προέδρου παραμένει ο Τζορτζ Οσμπορν, ο πρώην συντηρητικός υπουργός Οικονομικών. Και στη σχετική ανακοίνωσή του για τους διορισμούς ο βρετανός υπουργός Πολιτισμού Κρις Μπράιαν σημείωσε ότι «τα εξαιρετικά ταλαντούχα άτομα με ευρύ φάσμα προσωπικής και επαγγελματικής εμπειρίας θα βοηθήσουν στην προώθηση στο εξωτερικό της βρετανικής ήπιας ισχύος (soft power)».

Η ίδια εφημερίδα αναφέρει ότι η ιστορικός στο βιβλίο της «Keeping Their Marbles: How the Treasures of the Past Ended up in Museums… and Why They Should Stay There» (Κρατώντας τα Μάρμαρά τους: Πώς οι Θησαυροί του Παρελθόντος Κατέληξαν στα Μουσεία… και Γιατί Πρέπει να Παραμείνουν Εκεί) εξετάζει τις επιρροές πίσω από τον υψηλών τόνων αγώνα για την επιστροφή μουσειακών εκθεμάτων σε μια προσπάθεια να αποκατασταθούν ιστορικά λάθη. Οι απόψεις της Τζένκινς έρχονται σε αντίθεση με εκείνες μιας άλλης γνωστής ιστορικού και ραδιοτηλεοπτικού παραγωγού, της Αλις Ρόμπερτς, η οποία πρόσφατα συναντήθηκε με την υπουργό Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων της σειράς της για την Αρχαία Ελλάδα για το Channel 4.

Σε ανάλογη πλεύση με την Τίφανι Τζένκινς φαίνεται να είναι και ο Τομ Χόλαντ καθώς το 2011 όταν ρωτήθηκε σε εκπομπή του BBC Radio 4 τι θα ήθελε να δει να επιστρέφεται απάντησε: «Πάντως δεν θα έλεγα τα Ελγίνεια Μάρμαρα».

Προχωρημένες διαπραγματεύσεις

Στο μεταξύ, την περασμένη Παρασκευή στο συνέδριο που διοργάνωσε η ελληνική κοινότητα της London School of Economics στο Λονδίνο έγινε συζήτηση με θέμα τη διαδικασία επανένωσης των Γλυπτών του Παρθενώνα και συμμετείχαν δύο μέλη της Βρετανικής Επιτροπής για την Επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα, η συγγραφέας Βικτόρια Χίσλοπ και ο νομικός Μαρκ Στίβενς. Σύμφωνα με την ΕΡΤ, η πρόεδρος της Βρετανικής Επιτροπής για την Επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα, Τζάνετ Σούζμαν, τόνισε ότι «οι διαπραγματεύσεις έχουν προχωρήσει περισσότερο από ποτέ». Και ότι η ανοικοδόμηση του ίδιου του Βρετανικού Μουσείου φαίνεται σχεδόν μια τέλεια στιγμή για τα Μάρμαρα, να βρουν ίσως ένα νέο μέρος. «Συζητάμε για το μέρος το οποίο ανήκουν, την Αθήνα», τόνισε η πρόεδρος της αρμόδιας βρετανικής επιτροπής.

Τα Γλυπτά είναι προϊόν κλοπής, λέει ο Μαρκ Στίβενς, δικηγόρος, εξειδικευμένος σε υποθέσεις που αφορούν την τέχνη και την πολιτιστική κληρονομιά. «Από την καθαρά νομική πλευρά είναι σαφές ότι αυτά εκλάπησαν την εποχή της διαφθοράς από τον λόρδο Ελγιν και ότι ποτέ δεν ήταν δικά του, ποτέ δεν τα αγόρασε και ποτέ δεν του πουλήθηκαν. Οπως ορίζει ο νόμος σε κάθε χώρα, αν έχεις κλέψει κάτι, ποτέ δεν αποκτάς τίτλο ιδιοκτησίας σε αυτό, ποτέ δεν σου ανήκει. Ο αρχικός ιδιοκτήτης μπορεί πάντα να έρθει και να το πάρει πίσω», τόνισε.