Μεγάλο το έλλειμμα στους ξενώνες φιλοξενίας

Τι συμβαίνει όταν μία γυναίκα – θύμα ενδοοικογενειακής βίας θέλει να φύγει από την κοινή κατοικία, αλλά δεν έχει πού να πάει; Πού μπορούν να καταφύγουν αυτές οι γυναίκες για να προστατευθούν;

Οι ξενώνες φιλοξενίας παρέχουν στις γυναίκες ασφαλή στέγη, σίτιση, ψυχοκοινωνική υποστήριξη και στελεχώνονται από κοινωνικούς λειτουργούς και ψυχολόγους. Σκοπός τους; Η προσωρινή διαμονή, η υποστήριξη και η ενδυνάμωση, μέχρις ότου η γυναίκα επανενταχθεί στην κοινωνία αλλά και την αγορά εργασίας.

Σε ολόκληρη την Ελλάδα λειτουργούν συνολικά μόλις 20 ξενώνες φιλοξενίας κακοποιημένων γυναικών, οι οποίοι εποπτεύονται από το υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας. Το Εθνικό Κέντρο Κοινωνικής Αλληλεγγύης (ΕΚΚΑ) διατηρεί τους δύο κεντρικούς ξενώνες φιλοξενίας σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, με τους υπόλοιπους δεκαοκτώ να εποπτεύονται από τους Δήμους στους οποίους βρίσκονται. Ηδη από τον Νοέμβριο του 2023, η έκθεση αξιολόγησης GREVIO για τα μέτρα πρόληψης και καταπολέμησης της βίας κατά των γυναικών κάλεσε τις ελληνικές αρχές να επεκτείνουν τον αριθμό και τη δυναμικότητα των καταφυγίων, καθώς και να εξαλείψουν κάθε εμπόδιο που δυσχεραίνει την πρόσβαση των θυμάτων σε αυτά. Σημειώνεται πως ο κανονισμός λειτουργίας των ξενώνων προβλέπει πως γυναίκες με ανήλικα τέκνα μπορούν να τα παίρνουν μαζί τους στους ξενώνες όταν είναι κορίτσια μέχρι 18 ετών αλλά όχι όταν είναι αγόρια άνω των 12 ετών. Ο διαχωρισμός αυτός δυσχεραίνει ακόμη περισσότερο την απόφαση μιας μητέρας να καταφύγει σε ξενώνα, γνωρίζοντας πως θα πρέπει να αποχωριστεί το παιδί της, χωρίς εντούτοις να υπάρχει κάποια πρόβλεψη για το πού αυτό θα φιλοξενηθεί.

Σύμφωνα με το υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας κάθε ξενώνας διαθέτει 20 κλίνες. Συμπέρασμα; Στα καταφύγια ανά τη χώρα μπορούν να φιλοξενηθούν συνολικά μόλις 400 κακοποιημένες γυναίκες. Ο αριθμός είναι εξαιρετικά μικρός αν αναλογιστεί κανείς πως μόνο από την αρχή του 2024, 12 γυναίκες ημερησίως εγκαθιστούν το panic button και 2-3 γυναίκες οδηγούνται σε ιατροδικαστή έπειτα από περιστατικό βιαιότητας από τον σύζυγό τους. Τα νούμερα είναι δυσανάλογα.

Η σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την πρόληψη και την καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών, που υπογράφηκε στην Κωνσταντινούπολη το 2011, προβλέπει πως πρέπει να παρέχεται μία (τουλάχιστον) θέση σε καταφύγιο γυναικών, ανά 10.000 άτομα πληθυσμού. Αυτό για την Ελλάδα μεταφράζεται σε πάνω από 1.000 κλίνες και σε ένα έλλειμμα περίπου 11 κλινών ανά καταφύγιο στους περισσότερους Δήμους.