Ρεκόρ από ΑΠΕ στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας

Νέα ρεκόρ σημείωσε το 2024 η αγορά των ΑΠΕ, με τις πηγές «καθαρής» ενέργειας να αναδεικνύονται πρωταγωνιστής, διεισδύοντας έτι περαιτέρω στην κάλυψη της ζήτησης για ηλεκτρική ενέργεια. Σύμφωνα με ανάλυση της δεξαμενής σκέψης «The Green Tank», κατά το πρώτο εξάμηνο του έτους το συνολικό μερίδιο ΑΠΕ και υδροηλεκτρικών έφτασε στο 52,9% της ηλεκτροπαραγωγής, ποσοστό ρεκόρ για τα εγχώρια δεδομένα.

Κυρίαρχη τεχνολογία ήταν κυρίως αιολικά και φωτοβολταϊκά συστήματα, ενώ η συμμετοχή των μεγάλων υδροηλεκτρικών διαμορφώθηκε στο 6,8%. Σε ό,τι αφορά τα ορυκτά καύσιμα, το μεγαλύτερο ποσοστό στην κάλυψη της ζήτησης είχε το φυσικό αέριο με μερίδιο 34,3%, το οποίο αποτελεί και το μεγαλύτερο μερίδιο της δεκαετίας για την περίοδο του εξαμήνου. Ακολούθησαν το πετρέλαιο με 5,9% και ο λιγνίτης με 5,6%. Τέλος, σύμφωνα με τα ίδια στοιχεία, οι καθαρές εισαγωγές κάλυψαν μόλις το 1,3% της ζήτησης, μια επίδοση που κατατάσσεται στις χαμηλότερες της τελευταίας δεκαετίας.

Συγκεκριμένα, με παραγωγή 12,306 GWh στο πρώτο εξάμηνο του 2024, οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας (εξαιρουμένων των υδροηλεκτρικών) ξεπέρασαν την παραγωγή και των τριών ορυκτών καυσίμων μαζί (ορυκτό αέριο, λιγνίτης και πετρέλαιο) κατά 96 GWh, όταν για την ίδια περίοδο το 2023 οι ΑΠΕ συνεισέφεραν λιγότερο κατά 423 GWh.

Ακολούθησε το αέριο, το οποίο επέστρεψε στα επίπεδα του 2022, καταγράφοντας αύξηση 36,9% σε σχέση με το πρώτο εξάμηνο του 2023 (9,148 GWh), ενώ στην τρίτη θέση βρέθηκαν μεγάλα υδροηλεκτρικά με 1,810 GWh. Στην τέταρτη θέση καταγράφηκε το πετρέλαιο στα μη διασυνδεδεμένα νησιά (1,564 GWh) και ο λιγνίτης για πρώτη φορά εκτοπίστηκε στην πέμπτη θέση (1,498 GWh). Τέλος, τη μικρότερη συνεισφορά στην κάλυψη της ζήτησης το πρώτο εξάμηνο του 2024 είχαν οι καθαρές εισαγωγές (342 GWh), οι οποίες ήταν οι χαμηλότερες της τελευταίας δεκαετίας.

Παγκόσμια ζήτηση

Σύμφωνα με σχετική επισκόπηση του Ινστιτούτου Ενέργειας (EI), η παγκόσμια ζήτηση πρωτογενούς ενέργειας θα αυξηθεί κατά 2%, υψηλότερα από τον μέσο όρο του 1,4% κατά τη διάρκεια των προηγούμενων 10 ετών. Παρόλο που οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας παρείχαν το 44% αυτής της αύξησης, τα ορυκτά καύσιμα παρείχαν το υπόλοιπο.

Η αντίθεση μεταξύ αναπτυγμένων και αναπτυσσόμενων χωρών είναι έντονη, καθώς, όπως προκύπτει, το 2023 η ζήτηση πρωτογενούς ενέργειας μειώθηκε στην πραγματικότητα κατά περισσότερο από 1,5% στις χώρες του ΟΟΣΑ, αλλά αυξήθηκε κατά το εντυπωσιακό 4,3% στις χώρες εκτός ΟΟΣΑ, με τα ορυκτά καύσιμα να παρέχουν σχεδόν το 80% αυτής της αύξησης.

Στην πραγματικότητα, τα ορυκτά καύσιμα παρείχαν περίπου το 84,5% της ζήτησης πρωτογενούς ενέργειας στις χώρες εκτός ΟΟΣΑ, παρά την ταχεία αύξηση των ΑΠΕ. Οι επενδύσεις στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και η αύξηση της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας με χαμηλές εκπομπές άνθρακα ευδοκιμούν. Ωστόσο, μέχρι στιγμής, οι ανανεώσιμες πηγές δεν μπόρεσαν από μόνες τους να αντιμετωπίσουν την αυξανόμενη ζήτηση.