Το «Οχάιο της Ισπανίας» δείχνει νίκη για τη Δεξιά

Εάν υπάρχει ένα μέρος που αντιπροσωπεύει τη «μέση Ισπανία», τότε πρέπει να είναι η Αραγονία. Η βορειοανατολική περιοχή εκτείνεται από τα Πυρηναία Ορη, στα σύνορα με τη Γαλλία, μέχρι τις πεδιάδες της ερήμου Μονέγκος. Περίπου το ήμισυ του 1,3 εκατομμυρίου πληθυσμού της ζει στην περιφερειακή πρωτεύουσα, τη Σαραγόσα, η οποία βρίσκεται σε ίση απόσταση μεταξύ Μαδρίτης και Βαρκελώνης.

Αποτελεί έναν γεωγραφικό και δημογραφικό μικρόκοσμο της χώρας. Η ικανότητά της να αντικατοπτρίζει τα εθνικά εκλογικά αποτελέσματα της έχει δώσει το παρατσούκλι «Το Οχάιο της Ισπανίας». Ενα βιβλίο του 2015 που εξέτασε αυτό το φαινόμενο, γράφει το Politico, ανέφερε  ότι «όπως το Οχάιο, έτσι και η Αραγονία υπήρξε ένα εξαιρετικό πολιτικό βαρόμετρο της χώρας μας κατά τη σύντομη δημοκρατική ιστορία μας». Και οι δύο περιοχές προβλέπουν με ακρίβεια τον νικητή των εκλογών.

Το βαρόμετρο

Σε κάθε εκλογική αναμέτρηση από την επιστροφή της Ισπανίας στη Δημοκρατία το 1977, το νικητήριο κόμμα στην Αραγονία ήταν ο γενικός νικητής. Εάν αυτή η τάση συνεχιστεί και τώρα, το συντηρητικό Λαϊκό Κόμμα του Αλμπέρτο Νούνιεθ Φεϊχό, το οποίο, μετά τις τοπικές εκλογές του Μαΐου, ελέγχει τις κύριες πόλεις της Αραγονίας και την περιφερειακή της κυβέρνηση, φαίνεται να οδεύει προς τη νίκη στις γενικές εκλογές της 23ης Ιουλίου, με απόσταση από το Σοσιαλιστικό Εργατικό Κόμμα του πρωθυπουργού Πέδρο Σάντσεθ.

«Οποιος νικήσει στην Αραγονία κερδίζει στις γενικές εκλογές, κάτι που μας λέει ότι ο Φεϊχό θα γίνει πρωθυπουργός», σχολιάζει ο Πέδρο Ναβάρο, υποψήφιος του Λαϊκού Κόμματος στη Σαραγόσα. «Αν κερδίσουμε τον έλεγχο των μεγάλων ισπανικών πόλεων – αυτή τη στιγμή κυβερνάμε 30 από τις 50 πρωτεύουσες επαρχιών – το Λαϊκό Κόμμα κερδίζει τις γενικές εκλογές».

Η Ακροδεξιά

Η αλλαγή στην ισορροπία δυνάμεων στην Αραγονία φαίνεται να ωφελεί επίσης το ακροδεξιό κόμμα Vox. Η Δεξιά έχει τώρα περισσότερους συμβούλους στο δημαρχείο της Σαραγόσα – 19 στους 31 – από οποιαδήποτε άλλη στιγμή της μεταπολίτευσης. Το Λαϊκό Κόμμα σημείωσε παρόμοια κέρδη σε μεγάλο μέρος της Ισπανίας στις περιφερειακές εκλογές του Μαΐου και οι περισσότερες δημοσκοπήσεις για τις εκλογές που θα διεξαχθούν την Κυριακή δείχνουν σταθερά ότι οι συντηρητικοί προηγούνται των Σοσιαλιστών. Μεγάλο μέρος της εκστρατείας του Λαϊκού Κόμματος επικεντρώθηκε στην επίθεση στην κοινοβουλευτική εξάρτηση του Σάντσεθ από τα βασκικά και καταλανικά αυτονομιστικά κόμματα, το EH Bildu και την Καταλανική Ρεπουμπλικανική Αριστερά – και φαίνεται ότι λειτούργησε.

Η ισπανική οικονομία πηγαίνει καλά, το ποσοστό ανεργίας μειώνεται και ο πληθωρισμός έχει πέσει κάτω από το 2%, αλλά για αρκετούς πολίτες η εδαφική ενότητα και η διατήρηση των δυνάμεων υπέρ της ανεξαρτησίας μακριά από την κυβέρνηση είναι πιο σημαντική – τουλάχιστον αυτό δείχνουν οι απαντήσεις των πολιτών στις δημοσκοπήσεις.

Η ανατροπή

Ομως, ενώ η Αραγονία αναμένεται να παίξει ξανά τον ρόλο του Οχάιο σε αυτές τις εκλογές, θα μπορούσε να υπάρξει μια ανατροπή: για πρώτη φορά στη σύγχρονη ιστορία της Ισπανίας είναι πιθανό το νικητήριο κόμμα να μη σχηματίσει αυτοδύναμη κυβέρνηση. Η εξασφάλιση κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας μοιάζει δύσκολη τόσο για την Αριστερά όσο και για τη Δεξιά.

«Αυτή τη φορά, η Αραγονία είναι πιθανό να μας δείξει τον νικητή, αλλά δεν θα είναι απαραίτητα σε θέση να μας πει ποιος θα καταλήξει να κυβερνήσει», λέει ο Χοσέ Πάμπλο Φεράντιθ, στέλεχος της εταιρείας δημοσκοπήσεων Ipsos. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο θα παρακολουθούνται στενά οι επιδόσεις των συμμάχων των δύο βασικών κομμάτων – του ακροδεξιού Vox και της νέας αριστερής πλατφόρμας Sumar. «Η μάχη μεταξύ Sumar και Vox για την τρίτη θέση θα μπορούσε να αποδειχθεί καθοριστικής σημασίας», προσθέτει, αναφερόμενος στο εκλογικό σύστημα της Ισπανίας, το οποίο αφήνει το κόμμα που βρίσκεται στην τέταρτη θέση με άδεια χέρια σε πολλές μικρότερες και μεσαίες επαρχίες.