Μοντερνιστής {LF}με «υλικά» {LF}της παράδοσης

Ο Κωνσταντίνος Δεκαβάλλας, υποστηρικτής της ιδέας ότι η αρχιτεκτονική είναι η τέχνη της δημιουργίας μίας αρμονικής σχέσης μεταξύ του ανθρώπου και του περιβάλλοντος του, έφυγε σε ηλικία 98 ετών. Ο έλληνας μοντερνιστής ήταν ο επικεφαλής στο έργο της ανοικοδόμησης της Σαντορίνης μετά τον καταστροφικό σεισμό του 1956. Θαυμαστής του Λε Κορμπιζιέ, του Μις Βαν Ντε Ρο, ο Δεκαβάλλας προσπάθησε να εφαρμόσει τις ιδέες των δασκάλων του εντάσσοντας τα βιοκλιματικά κτίριά του στο φυσικό περιβάλλον.

Το αρχιτεκτονικό γραφείο 4κ Architects, γνωστοποίησε τον θάνατο του αρχιτέκτονα σημειώνοντας μεταξύ άλλων: «Για την ομάδα μας η δεκαετής, καθημερινή συνύπαρξη μαζί του υπήρξε ένα σπάνιο δώρο, απέναντι στο οποίο στεκόμαστε με ευγνωμοσύνη και αγάπη. Η σκέψη του και το έργο του θα συνεχίσουν να αποτελούν μια πολύτιμη κληρονομιά για όλες τις νέες γενιές αρχιτεκτόνων». Σύμφωνα με την ίδια ανάρτηση, ο Κωνσταντίνος Δεκαβάλλας θα αποτεφρωθεί αύριο το μεσημέρι στο Κέντρο Αποτέφρωσης της Ριτσώνας.

Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1924 με καταγωγή από τη Σίκινο, σπούδασε Αρχιτεκτονική στο Μετσόβιο Πολυτεχνείο και συνέχισε τις σπουδές του στο Columbia της Νέας Υόρκης και στο Πανεπιστήμιο του Λονδίνου. Ηταν ακόμη μεταπτυχιακός φοιτητής όταν δέχτηκε πρόσκληση από τους αρχιτέκτονες Εμμανουήλ Βουρέκα και Αντώνη Γεωργιάδη για να συμμετάσχει στις εργασίες ανάπτυξης του τουριστικού συγκροτήματος του Αστέρα Γλυφάδας το οποίο αποπερατώθηκε το 1954 και στην κατασκευή του ξενοδοχείου Ναυσικά του Αστέρα Βουλιαγμένης.

Το 1956 το υπουργείο Δημοσίων Εργων του ανέθεσε την ανοικοδόμηση της Σαντορίνης. «Μετά τον σεισμό στο νησί έβλεπες σκόνη, ερείπια, ξεσπιτωμένους ανθρώπους. Τοπίο ελάχιστα ελκυστικό για να δουλέψει κανείς», τόνιζε ο ίδιος ο αρχιτέκτονας μιλώντας για αυτό στο τηλεοπτικό ντοκιμαντέρ «Πορτρέτα και διαδρομές ελλήνων αρχιτεκτόνων». Η ανασυγκρότηση του νησιού διήρκεσε τέσσερα χρόνια και ο Δεκαβάλλας με την ομάδα των αρχιτεκτόνων του προσπάθησαν να συνδυάσουν τον μοντερνισμό εκείνης της εποχής με τα στοιχεία της παράδοσης που εντόπισαν στην ατμόσφαιρα του ίδιου του νησιού. Η ανοικοδόμηση της Σαντορίνης δημοσιεύτηκε σε αγγλικά και γερμανικά περιοδικά αρχιτεκτονικής ως παράδειγμα εφαρμογής του μοντέρνου κινήματος. Ομως ο ίδιος ο επικεφαλής του έργου παρατηρεί στο ντοκιμαντέρ ότι «στη Σαντορίνη του σήμερα δεν υπάρχει τίποτα από αυτό το έργο ανασυγκρότησης με ευθύνη της ελληνικής πολιτείας».

Στο διάστημα 1960 – 1969 ο Δεκαβάλλας υπήρξε ο αρχιτέκτων της Εθνικής Τράπεζας. Το 1980 εκλέχτηκε καθηγητής στην Αρχιτεκτονική σχολή του ΕΜΠ. Η προσωπικότητά του αντικατοπτρίζεται στα έργα του μεγάλης και μικρής κλίμακας, μεταξύ των οποίων η κατοικία στο Καβούρι, οι πολυκατοικίες των οδών Λουκιανού και Δεινοκράτους, της Ηροδότου, της οδού Μυτιλήνης, το αρχαιολογικό μουσείο στα Φηρά της Σαντορίνης, το θέατρο Εξαρχείων, το ξενοδοχείο Hilton της Ρόδου.