Υπόσχεται λίγα, ζητά πολιτική ρεβάνς

Το τελευταίο διάστημα, καθώς η ώρα των εκλογών πλησίαζε και η εικόνα στις δημοσκοπήσεις δεν άλλαζε, μια ομάδα φανατικών και πιστών οπαδών του νυν προέδρου αποφάσισε να πάρει την υπόθεση στα χέρια της. Ξεκίνησε, έτσι, μια επιθετική εκστρατεία σε όλη τη Βραζιλία – που περιλάμβανε και άσκηση βίας σε πολιτικούς αντιπάλους – με το επιχείρημα ότι «η κομμουνιστική απειλή πλανάται πάνω από τη χώρα».

Το πιθανότερο βεβαίως είναι πως όσοι πίστεψαν αυτή την προειδοποίηση είχαν στο μυαλό τους έναν διαφορετικό Λουίς Ινάσιο Λούλα ντα Σίλβα. Πιθανότατα, τον πολιτικό ο οποίος, όταν διεκδικούσε για πρώτη φορά την προεδρία, πριν από δύο δεκαετίες, «έμοιαζε με έναν μετεωρίτη έτοιμο να χτυπήσει τη Βραζιλία», όπως λέει στον «Economist» ο οικονομολόγος Πέρσιο Αρίδα. Αυτή τη φορά όμως τα πράγματα είναι αρκετά, αν όχι εντελώς διαφορετικά, τόσο για τον Λούλα όσο και για το Κόμμα των Εργατών που εκπροσωπεί.

Τα βασικά επιχειρήματά του άλλωστε διαφέρουν αρκετά από τα αντίστοιχα του 2003 και δεν περιλαμβάνουν πλέον ριζοσπαστικές προτάσεις για ευρεία αναδιανομή πλούτου ή ρήξη με το ΔΝΤ, τους κερδοσκόπους των αγορών και τη μητρόπολη του καπιταλισμού, τις ΗΠΑ. Υπόσχεται απλώς «να εντάξει πάλι τους φτωχούς στον προϋπολογισμό» και προσπαθεί να πείσει ότι με τη δική του πολιτική, που περιλαμβάνει και την τόνωση της εγχώριας βιομηχανικής παραγωγής, η χώρα θα βγει από την κρίση και θα οδηγηθεί πάλι στον δρόμο της ανάπτυξης.

Στην πράξη, καθ’ όλη τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας, ο 77χρονος πολιτικός – ο οποίος ξεκίνησε να εργάζεται ως λούστρος σε ηλικία 12 χρονών και διεκδίκησε ανεπιτυχώς την προεδρία τρεις φορές πριν εκλεγεί το 2002 – επικέντρωσε κυρίως σε δύο σημεία: Αφενός, στο πόσο καλύτερα ζούσαν οι Βραζιλιάνοι επί της προεδρίας του, σε συνδυασμό με το επιχείρημα πως τα πράγματα δεν μπορούν να γίνουν χειρότερα από ό,τι τα αφήνει ο Μπολσονάρο. Και, αφετέρου, στο ότι ο ίδιος δικαιούται μια δημοκρατική πολιτική «ρεβάνς», για τις απηνείς διώξεις που υπέστη.

Υπενθυμίζεται ότι ο Λούλα είχε κατηγορηθεί και συλληφθεί για ξέπλυμα χρήματος και διαφθορά το 2018, λίγους μήνες πριν από τις εκλογές και ενώ οι δημοσκοπήσεις τού έδιναν επίσης σαφές προβάδισμα. Στη συνέχεια καταδικάστηκε σε 12 έτη φυλάκισης και πέρασε 580 ημέρες πίσω από τα σίδερα – ενώ ο άνθρωπος που τον διαδέχθηκε ως υποψήφιος για την προεδρία, ο αντιπρόεδρός του Φερνάντο Χαντάντ, δεν πρόλαβε καν να οργανωθεί και να γίνει γνωστός, με αποτέλεσμα να ηττηθεί από τον Μπολσονάρο στον δεύτερο γύρο, με 55% έναντι 45%.

Σε κάθε περίπτωση, η διαφαινόμενη νίκη του Λούλα, έστω κι αν χρειαστεί και δεύτερος γύρος στις 30 Οκτωβρίου, θα δώσει συνέχεια στη «ροζ παλίρροια» που μοιάζει να σαρώνει τη Λατινική Αμερική. Το ερώτημα που τίθεται όμως είναι εάν όλα τα παραπάνω αρκούν για να του δώσουν μια άνετη νίκη και, πολύ περισσότερο, μια όσο το δυνατόν πιο «ομαλή» διαδρομή. Η εμπειρία που υπάρχει ήδη από άλλες χώρες, όπως είναι η Αργεντινή των «κιρχνεριστών», η Χιλή του αριστερού ηγέτη των φοιτητών Γκαμπριέλ Μπόριτς και η Κολομβία του πρώην αντάρτη Γκουστάβο Πέτρο, είναι ότι ο δρόμος του κάθε άλλο παρά στρωμένος με ροδοπέταλα θα είναι.

Οσο για τον Λούλα, απέχει πολύ πλέον από τον επαναστάτη του παρελθόντος.