ΗχοΔύναμα

Ζακλίν ντι Πρε: Οι πλήρεις ηχογραφήσεις στη Warner, 23 CD

Υπήρξε άλλη μουσικός που να λατρεύτηκε με τέτοιο πάθος όσο η Ζακλίν ντι Πρε; Ερώτημα αρκετά δύσκολο να απαντηθεί. Υπήρξε βέβαια η Μαρία Κάλλας. Ομως, εδώ, είναι διαφορετικό. Υπάρχει κάτι πιο οικείο. Κάτι που έκανε ακόμα και έναν ανώνυμο δωρητή να χτυπήσει ένα πρωί την πόρτα του σπιτιού της και να της αφήσει ένα σπάνιο, πανάκριβο τσέλο Στραντιβάρι, ενώ ο ίδιος είχε ήδη φύγει. Και ήταν μόλις στο ξεκίνημα της καριέρας της… Κάτι που προκαλούσε κύματα αγάπης και σεβασμού όπου εμφανιζόταν, όπως προκάλεσε και κύματα θλίψης όταν ακούστηκαν τα νέα για την ασθένειά της και, μετά, για τον τόσο πρώιμο θάνατό της.

Η περίοδος που η Ζακλίν ντι Πρε κατέκτησε πρώτα την Αγγλία και έπειτα τον κόσμο, ταυτίστηκε με αυτή της έκρηξης της δισκογραφικής βιομηχανίας, όταν οι εταιρείες ηχογραφούσαν με μανία όλο σχεδόν το ρεπερτόριο, βασικό και μη. Τότε, το να έχουν στη διάθεσή τους μία τέτοια συγκλονιστική τσελίστα, ήταν πραγματικός χρυσός στα χέρια τους. Πολύ περισσότερο, όταν εκείνη ήταν παντρεμένη με ένα άλλο χρυσό παιδί της μουσικής, τον πιανίστα και, λίγο αργότερα και μαέστρο, Ντάνιελ Μπάρενμποϊμ. Οι δυο τους, όπως και μαζί με τον επίσης αστρικά ανερχόμενο Πίνχας Τσούκερμαν στο τρίο που σχημάτισαν, κυριολεκτικά έπιασαν τον κόσμο απ’ τον λαιμό. Κάθε τους εμφάνιση, κάθε ηχογράφηση, ήταν μεγάλο διεθνές νέο. Κάθε σχέδιό τους για το μέλλον απασχολούσε παντού τον Τύπο, ειδικό και μη. Και η πάλαι ποτέ ΕΜΙ του Βάλτερ Λεγκ, γέμιζε ασταμάτητα τα ταμεία της…

Η φήμη της Ντι Πρε έφτασε να γίνει τόσο μεγάλη ώστε να είναι η μοναδική τσελίστα στην ιστορία που να «ανταγωνιστεί» ακόμα και τον Πάμπλο Καζάλς, τον άνθρωπο που «εγκατέστησε» το τσέλο ως σολιστικό όργανο στον 20ό αιώνα. Και η ταχύτητα εξάπλωσής της ήταν μετεωρική. Επίσης, οι δίσκοι της δεν έλειψαν ούτε μέρα από τον κατάλογο – και αυτό είναι κάτι που έχει συμβεί με συγκριτικά πολύ λίγους καλλιτέχνες στην ιστορία της δισκογραφίας. Αντίθετα, γνώρισαν ουκ ολίγες επανεκδόσεις, με την τελευταία μεγάλη έκδοση να γίνεται ακριβώς δέκα χρόνια πριν. Αν και περιείχε το κυριότερο μέρος του υλικού της στην ΕΜΙ, δεν ήταν πλήρης, κάτι που συμβαίνει τώρα για πρώτη φορά. Επιπλέον, εδώ υπάρχει και μία ηχογράφηση που, όλως παραδόξως, δεν είχε εκδοθεί ποτέ μέχρι σήμερα: το Τρίο για Κλαρίνο, Τσέλο και Πιάνο έργο 114 του Μπραμς. Επιπλέον, τώρα, το σύνολο του υλικού έχει υποστεί εξαιρετικής ποιότητας νέα ηχητική επεξεργασία, κάτι που, με λίγα λόγια, καθιστά τη νέα αυτή έκδοση απαραίτητη ακόμα και για όσους έχουν ήδη μεγάλο μέρος αυτών των ηχογραφήσεων από το παρελθόν.

Στο ηχογραφημένο ρεπερτόριο της Ντι Πρε, τη μερίδα του λέοντος κατέχει ο Μπετόβεν: οι σονάτες και τα τρίο του καταλαμβάνουν τα επτά από τα 23 CD. Δεύτερος, αν και με μεγάλη διαφορά, έρχεται ο Μπραμς, ενώ, δυστυχώς, υπάρχουν μόνον οι δύο πρώτες από τις έξι σουίτες του Μπαχ και αυτές από πρώιμες ηχογραφήσεις στο BBC. Ομως υπάρχουν σχεδόν όλα τα μεγάλα κοντσέρτα για τσέλο, τα δύο Χάιντν, το Ντβόρζακ και το Ελγκαρ, καθώς και ο Δον Κιχώτης του Στράους. Η ραχοκοκαλιά είναι εδώ. Λείπουν έργα που θα ήθελε πάρα πολύ κανείς να ακούσει με τη μοναδική, εκρηκτική αυτή μουσικό, όπως λ.χ. τα Προκόφιεφ και τα Σοστακόβιτς. Και άλλα ακόμη. Δυστυχώς, ο θάνατος την πήρε πολύ επώδυνα. Και πολύ νωρίς. Ολα κι όλα, της άφησε μονάχα δώδεκα δισκογραφικά, πλην μεγαλειώδη, χρόνια…