Ζόρικος Νίσον, ελληνικές πρωτιές

Από τότε που ο Λίαμ Νίσον έπαιξε στην «Αρπαγή», δηλαδή το 2008 και σε ηλικία 58 ετών, κατάφερε να χτίσει ένα πολύ επιτυχημένο κεφάλαιο στην καριέρα του υποδυόμενος τύπους που λύνουν τα προβλήματά τους με το πιστόλι στο χέρι και χωρίς απαραιτήτως να επιδιώκουν αυτή τη μέθοδο. Το ίδιο περίπου συμβαίνει και στον «Μεσάζοντα» («Blacklight», ΗΠΑ, 2022) του Μαρκ Γουίλιαμς, σκηνοθέτη με τον οποίο ο ιρλανδός σταρ είχε συνεργαστεί στις πρόσφατες επιτυχίες του «Ο έντιμος κλέφτης» και «Ο προστάτης» (το δεύτερο είναι παραγωγή του Γουίλιαμς, το πρώτο σκηνοθεσία). Το ενδιαφέρον στοιχείο στον «Μεσάζοντα» βρίσκεται στον ευάλωτο ψυχικό κόσμο του ήρωα του Νίσον, ενός μυστικού πράκτορα της αμερικανικής κυβέρνησης που θα βρεθεί προ αδιεξόδου όταν ανακαλύπτει ότι η υπηρεσία του τον χρησιμοποιούσε επί σειρά ετών για δόλιους σκοπούς, ενώ εκείνος πίστευε ότι ακόμα και τα χειρότερα πράγματα που έκανε ήταν επειδή υπηρετούσε το καλό της πατρίδας του. Οχι ακριβώς μόνος εναντίον όλων (γιατί υπάρχει και ο παράγοντας της αποφασιστικής ρεπόρτερ – Εϊμι Ρέιβερ Λάμπμαν – που τον βοηθά), ο Νίσον θα αποδείξει και πάλι ότι δεν έχει φάει ακόμα τα ψωμιά του, παρότι οι παραγωγοί της ταινίας ήταν αρκετά προσεκτικοί ώστε να δείξουν πως, καθότι έχει πια μεγαλώσει, οι καταστάσεις αντιμετωπίζονται πιο δύσκολα απ’ ό,τι ως σήμερα. Ο ρετρό χαρακτήρας της ταινίας είναι ένα άλλο γοητευτικό στοιχείο της. Το φιλμ νιώθεις ότι έχει την ανάγκη να μοιάσει με περιπέτεια «πολιτικής συνωμοσίας» της δεκαετίας του 1970, όπως η «Υπόθεση Πάραλαξ» ή η «Επιχείρηση Ντόμινο», και μέχρι ενός σημείου τα καταφέρνει, ίσως επειδή τα πάντα «μέσα» του έχουν μια οργανική τάση, μακριά από τη φούρια των καταιγιστικών οπτικοακουστικών εφέ που κατακλύζουν στις μέρες μας το σινεμά. Αρκεί να πω ότι οι σκηνές καταδίωξης αυτοκινήτων – και η πρώτη με το απορριμματοφόρο ήταν τρομερά δύσκολη και περίπλοκη – γυρίστηκαν με πραγματικά οχήματα και κασκαντέρ.

ΝΤΕΜΠΟΥΤΑ. Πρώτη μεγάλου μήκους ταινία της Ζακλίν Λέντζου, η «Σελήνη 66 ερωτήσεις» (Ελλάδα / Γαλλία, 2021) σε εντυπωσιάζει με την πλούσια φιλμική γλώσσα αλλά και τη σκηνοθετική φαντασία απέναντι σε ένα δύσκολο θέμα, το οποίο η δημιουργός χειρίζεται με θάρρος και ελευθερία. Το θέμα είναι η σχέση μιας κόρης με τον πατέρα της (Σοφία Κόκκαλη, Λάζαρος Γεωργακόπουλος), στο σπίτι του οποίου η πρώτη θα επιστρέψει έπειτα από πολλά χρόνια απουσίας. Ο προφανής λόγος για τον οποίο επιστρέφει είναι ένα σοβαρό πρόβλημα με την υγεία του, όμως συγχρόνως για εκείνη είναι κάτι παραπάνω: θέλει, μέσω του προβλήματός του, να «διαβάσει» για πρώτη ίσως φορά στη ζωή της τον πατέρα της. Δραματουργικά η ταινία δεν έχει ιδιαίτερη εξέλιξη, όμως η έκπληξη του φινάλε δικαιώνει την αναμονή. Ούτως ή άλλως, βέβαια, είναι η «ονειρική διάσταση» της «Σελήνης» που σε ελκύει, με την ημερολογιακή αφήγηση (της κόρης) και τις σκηνές από βίντεο του παρελθόντος όπου οι χρόνοι ανακατεύονται. Ολ’ αυτά την ώρα που το παρόν δείχνει δυσβάσταχτο και η εσωτερική αγωνία της μοναχικής κόρης συγκρούεται με τον πρακτικό Γολγοθά που οφείλει να αντιμετωπίσει – και εδώ να επισημανθεί η σκληρή σωματική δουλειά του Λ. Γεωργακόπουλου στον δυσκολότερο ίσως ρόλο της καριέρας του.

Ντεμπούτο στη σκηνοθεσία μεγάλου μήκους ταινίας είναι το «Μια μέρα στη Σαγκάη» (Κίνα / Ελλάδα, 2022) του πρώην διπλωμάτη σε χώρες της Ασίας Βασίλη Ξηρού. Η ταινία, που είναι επίσης η πρώτη συμπαραγωγή Ελλάδας / Κίνας, παρακολουθεί μια ημέρα από τη ζωή μιας Κινέζας (Του Χούα), που πρόκειται να εγκαταλείψει την πόλη της για την Ευρώπη, και ενός Ελληνα (Δημήτρης Μοθωναίος), που έχει αφήσει τη δική του πατρίδα για την εξωτική Σαγκάη. Η όχι ακριβώς τυχαία γνωριμία τους οφείλεται σε έναν πάνινο κούκλο και το φλερτ που ακολουθεί χτίζει μια ταινία τρυφερή, ανθρώπινη και με μικρές εκπλήξεις που ξαφνιάζουν, παρότι καθόλη τη διάρκειά της δεν μπορεί να σου φύγει από το μυαλό η τριλογία τού «Πριν» του Ρίτσαρντ Λινκλέιτερ, με τους Ιθαν Χοκ και Ζιλί Ντελπί («Πριν το ξημέρωμα», «Πριν το ηλιοβασίλεμα» και «Πριν τα μεσάνυχτα»).

ΒΙΝΤΕΟΚΛΙΠ. Οι όμορφα γυρισμένες ερωτικές σκηνές ανάμεσα στον χορευτή Σεργκέι Πολούτιν (σε full frontal μάλιστα) και τη Λετισιά Ντος δεν αρκούν για να βοηθήσουν την ταινία «Πάθος» («Passion simple», Γαλλία, 2020) να καταλήξει σε κάτι το πολύ ξεχωριστό, όπως ολοφάνερα επιδιώκει (και νομίζει ότι καταφέρνει). Αντιθέτως, η ταινία διακρίνεται από μια κινηματογραφική φλυαρία (που αντισταθμίζει τη σεναριακή αδυναμία), μέσω της οποίας η σκηνοθέτρια Ντανιέλ Αρμίντ προσπαθεί να γεμίσει τα κενά μιας ιστορίας που μοιάζει (και είναι) από την αρχή τελειωμένη. Το πάθος της νέας, όμορφης γαλλίδας καθηγήτριας (χωρισμένης και μητέρας ενός παιδιού) για τον (ανεξήγητα) μυστηριώδη Ρώσο, με τον οποίο διατηρεί ερωτικό δεσμό, είναι πλήρως κατανοητό, αλλά δραματουργικά δείχνει τόσο ακίνητο όσο τα θεμέλια μιας πολυκατοικίας. Η Αρμίντ ενδιαφέρεται κυρίως για την κινηματογράφηση των μοναχικών σκηνών της Ντος σε απόγνωση. Με δάκρυα στα μάτια μασά τα χείλη της, ξύνεται, αναβοσβήνει τσιγάρα, μιλά μόνη της κ.ο.κ. Μια καλή επιλογή τραγουδιών συμβάλλει ώστε ο ρομαντικός χαρακτήρας αυτών των σκηνών να είναι ηχηρότατος: ανάμεσά τους το «Guarda che mare» του Μαρίνο Μαρίνι, το «I want you» του Μπομπ Ντίλαν σε εκτέλεση Λίντα Βόγκελ, το «The stranger song» του Λέοναρντ Κοέν και το «If you go away» του Ζακ Μπρελ σε εκτέλεση Ελεν Μέριλ – Σταν Γκετζ. Αν απομονώσεις όλες αυτές τις σκηνές, έχεις μια πολύ καλή σειρά από βιντεοκλίπ προώθησης των προαναφερθέντων τραγουδιών.

ΠΡΟΒΑΛΛΕΤΑΙ ΕΠΙΣΗΣ. Στα κινούμενα σχέδια «Μπάντι, ο Ροκ Σταρ 2» («Rock Dog 2», ΗΠΑ, 2022) του Μαρκ Μπάλντο, συνεχίζονται οι περιπέτειες ενός μουσικού γκρουπ αποτελούμενου από ζώα. Το σενάριο του Αλεκ Σοκολόου βασίζεται στο graphic novel του διάσημου κινέζου ροκ μουσικού Ζενγκ Τζουν, που το εμπνεύστηκε από τις δικές του εμπειρίες.