Η Τζέιν Μπίρκιν της Σαρλότ Γκενσμπούρ

Το κίνητρο της Σαρλότ Γκενσμπούρ μετά από 37 χρόνια ως ηθοποιός και τραγουδίστρια για να κάνει το σκηνοθετικό της ντεμπούτο δεν ήταν η επαγγελματική φιλοδοξία ή η καλλιτεχνική επιθυμία. Απλά ήθελε να περνά περισσότερο χρόνο με τη μητέρα της, Τζέιν Μπίρκιν. «Είχα ανάγκη να την πλησιάσω και δεν μπορούσα χωρίς δικαιολογία», λέει η Σαρλότ «Οπότε η δικαιολογία ήταν να μαζέψω μια ομάδα και να τη ρωτήσω αν μπορούσα να την κινηματογραφήσω. Η ιδέα μου ήταν να μπορέσω να την κοιτάξω πραγματικά με το βλέμμα μίας κόρης». Το αποτέλεσμα είναι το ντοκιμαντέρ της Γκενσμπούρ «Jane by Charlotte», ένα ιμπρεσιονιστικό πορτρέτο της διάσημης Μπίρκιν ως μητέρας, συζύγου και καλλιτέχνη.

Δείχνει την Τζέιν στα 74 της, να περπατά γύρω από το παραθαλάσσιο σπίτι της στη Βρετάνη με ένα φαρδύ πουκάμισο, να μαγειρεύει για την εγγονή της και να απαντά μερικές φορές σε άβολες ερωτήσεις για την οικογένεια που έκανε με τον Σερζ Γκενσμπούρ. «Στη Γαλλία, όλοι έχουν δει πολλά από τα πλάνα που γυρίστηκαν τη δεκαετία του ’70, στα οποία οι γονείς μου είναι μαζί. Ολοι έχουν μια εικόνα της από εκείνα τα χρόνια. Προσωπικά δεν ήθελα να μείνω με αυτές τις όμορφες αλλά στερεότυπες εικόνες της. Την ήθελα στο σήμερα. Δεν με ένοιαζε τι ήξεραν οι άνθρωποι για αυτήν ή τι ήθελαν να δουν από αυτήν. Εγινε με έναν πολύ, πολύ εγωιστικό τρόπο για τη δική μου ευχαρίστηση», εξήγησε η επίσης διάσημη κόρη, στο «The Hollywood Reporter», παραμονές της προβολής του ντοκιμαντέρ της στο φεστιβάλ των Καννών το περασμένο καλοκαίρι.

Για τον κριτικό του αμερικανικού κινηματογραφικού εντύπου Variety ο τίτλος αυτής της προσωπικής ταινίας παραπέμπει στην παιχνιδιάρικη ταινία «Jane Β. by Agnès V.», το μεταμοντέρνο δοκιμιακό πορτρέτο που η σπουδαία Ανιές Βαρντά είχε δημιουργήσει για την Μπίρκιν. Σε αυτό οι δύο γυναίκες συνωμοτούν για να αποδομήσουν τη σταρ Μπίρκιν, αυξάνοντας κατά κάποιον τρόπο το αίνιγμα γύρω από εκείνην.

Ο ΧΡΟΝΟΣ. Το να κινηματογραφήσεις την ευτυχία από φόβο μη σου ξεφύγει, να φωτογραφίσεις αυτά τα χέρια, αυτό το στόμα, που τώρα στολίζουν κηλίδες και ρυτίδες, αλλά που βρίσκεται εκεί, σαρκώδες, ζωντανό, να προκαλέσεις με μισόλογα τις τύψεις για να τις εκμηδενίσεις καλύτερα: η όμορφη Τζέιν της Σαρλότ είναι εντελώς συγκινημένη από την επίγνωση του χρόνου, κατοικημένο από τους απόντες (σύζυγο και μία κόρη) και θριαμβικό για εκείνους που απομένουν και για ότι έχει μείνει. «Πάντα με τρόμαζες», λέει στην αρχή η Τζέιν προς τη Σαρλότ, εκθέτοντας τη δυσκολία της επικοινωνίας τους. Σταδιακά η ταινία κερδίζει σε οικειότητα, έως ότου αποκτήσει αυθόρμητο ύφος, καθώς δομείται από μικρά πράγματα που είναι ωστόσο απαραίτητα, πολύ μακριά από αυτά που αυτές οι δύο διάσημες γυναίκες μπόρεσαν να μοιραστούν μέχρι τότε, στη ζωή τους. Οπως την επίσκεψή τους σε έναν εκτροφέα μπουλντόγκ, μία συναυλία στη Νέα Υόρκη, την επιλογή σπόρων για καλλιέργεια…