Την τελευταία φορά που είδα τον Βασίλη

Σήμερα, 1η Δεκεμβρίου, είναι η Παγκόσμια Ημέρα κατά του AIDS, η «ημέρα με το κόκκινο κορδελάκι». Θεσμοθετήθηκε το 1988, όταν η ασθένεια ήταν ακόμη σε έξαρση και η πορεία όσων είχαν νοσήσει προς τον θάνατο μονόδρομος. Τριάντα τρία χρόνια μετά και με την Covid να θερίζει, ποιος θυμάται σήμερα το ΑIDS;

Εγώ – και δεν είμαι, βέβαια, η μόνη. Ούτε ο μόνος λόγος που το θυμάμαι είναι ότι ανήκω στη «γενιά του AIDS». Αν και αυτό, από μόνο του, θα ήταν πολύ σημαντικό. Η επιδημία μάς βρήκε εκεί, στα μέσα, πάνω – κάτω, της δεκαετίας των είκοσι χρόνων μας. Στην έξαρση της νιότης και σε μια εποχή που οι ερωτικές σχέσεις είχαν απομυθοποιηθεί και το ελεύθερο σεξ ήταν η μεγάλη μας κατάκτηση. Στην ξέφρενη ακμή μιας ξέφρενης γενιάς που νόμιζε (νομίζαμε) ότι θα άλλαζε τα πάντα. Και έτσι έδειχνε το πράγμα. Νιώθαμε υπέροχοι και άτρωτοι, (νομίζαμε ότι) δεν φοβόμασταν τίποτα, πιστεύαμε ότι είχαμε αφήσει για πάντα πίσω μας τη βαλκανική μας εσωστρέφεια. Ημασταν στην ηλικία και την εποχή που ως μόνη απειλή για την υγεία μας θεωρούσαμε το κρυολόγημα όταν βγαίναμε χειμωνιάτικα, μετά τα μεσάνυχτα, με φρεσκολουσμένα μαλλιά.

Και ξαφνικά, μάθαμε ότι αυτή η μεγάλη μας κατάκτηση μπορούσε να ήταν αιτία θανάτου. Παγώσαμε. Φοβηθήκαμε. Αρχίσαμε να μετράμε φίλους που έφευγαν. Βάλαμε στο συρτάρι μας προφυλακτικά, αυτά που μέχρι τότε τα συνδέαμε αποκλειστικά με νταβραντισμένους εξοδούχους φαντάρους και τις προπολεμικές διαφημίσεις της «Μπεμπέκας».

Θυμάμαι την τελευταία φορά που είδα τον Βασίλη Κουρκουμέλη, τον Billy Bo. Ηταν ένα βράδυ προς το τέλος του καλοκαιριού του 1986. Κοντά στα Χριστούγεννα, όλη η παρέα θα πηγαίναμε μαζί του στις ΗΠΑ για τα εγκαίνια του πρώτου του καταστήματος. Στο Interview, το περίφημο περιοδικό του Αντι Γουόρχολ, τα πολυκαταστήματα Bergdorf Goodman έβαζαν ήδη ολοσέλιδες διαφημίσεις των κολεξιόν του. Με «μοντέλο» τον ίδιο τον 33χρονο, τότε, Βασίλη να ποζάρει δίπλα σε έναν κίονα, όμορφος σαν αρχαίος έλληνας θεός.

Τι γέλιο εκείνο το βράδυ, τι κέφι, τι όνειρα. Ο Βασίλης ξεκούμπωνε το καλοκαιρινό του μπλέιζερ για να μου δείξει, με καμάρι, πόσο είχε αδυνατίσει. «Αντε, κάνε κι εσύ δίαιτα, σε θέλω κουκλάρα στην Αμερική» μού έλεγε. Μόνο ο Μάκης (Τσέλιος), ο κολλητός του φίλος και συνεργάτης, φαινόταν κάπως μελαγχολικός. Εκείνος ήξερε αυτό που δεν ήξερε ακόμη κανένας. Σε εννέα μήνες, ο Βασίλης, σκιά πια του εαυτού του, θα έσβηνε ανήμπορος στο κρεβάτι. Γι’ αυτό κι εκείνο το βράδυ το θυμάμαι ως το τέλος της αθωότητάς μας. Που ήδη μάς είχε αποχαιρετήσει και εμείς, ενώ βλέπαμε την πλάτη της, νομίζαμε ότι την κοιτούσαμε ακόμη κατάματα.

Αχ και να υπήρχε τότε ένα εμβόλιο για το AIDS όπως υπάρχει σήμερα για την Covid. Το συζητούσαμε και σχεδιάζαμε τι θα κάναμε όταν, ως εμβολιασμένοι, θα είχαμε πλέον «ελευθέρας». Τώρα, που τα βλέπω από την απόσταση των 35 χρόνων, νομίζω ότι τίποτα δεν θα κάναμε. Θα παρατείναμε λίγο ακόμη την εποχή της αθωότητας. Μοιάζει ασήμαντο, αλλά μόνο όταν οι σημερινοί νέοι, που διστάζουν να εμβολιαστούν, μεγαλώσουν, θα καταλάβουν πόσο σημαντικό είναι.

Ηταν κάποτε ένα ντιμπέιτ

Λέγεται ότι το είχε πει η Μελίνα Μερκούρη στον Ανδρέα Παπανδρέου όταν, στο τέλος της δεκαετίας του 1980, το ΠΑΣΟΚ είχε πάρει, δημοσκοπικά, την κατιούσα. «Πρέπει να το πάρουμε απόφαση. Δεν αρέσουμε πιά».

Το θυμήθηκα χθες καθώς έβλεπα την τηλεθέαση που έκανε το ντιμπέιτ των υποψηφίων για την αρχηγία του ΚΙΝΑΛ. Ενα 8,2% έπιασε και στα δυναμικά κοινά (18 – 45 ετών) μόλις 4,4 %. Την ίδια ώρα, η «Γη της Ελιάς» (Mega) έκανε 26,8%, ο «Σασμός» (Alpha) 20,7% και οι «Αγριες μέλισσες» (ΑΝΤ1) 17,8% (πηγή: Nielsen).