«Στο κάτω κάτω, ολυμπιονίκης είναι»

Επέστρεψε θριαμβευτής στην πατρίδα του την Τρίτη, δύο ημέρες πριν από τον «δικό μας» Μίλτο Τεντόγλου. Ο Ισραηλινός Αρτέμ Ντολγκοπιάτ αριστεύει σε ένα άθλημα πολύ διαφορετικό, πήρε στο Τόκιο χρυσό μετάλλιο στις ασκήσεις εδάφους ανδρών, μόλις το δεύτερο χρυσό στην ιστορία του Ισραήλ – το πρώτο ήταν στην ιστιοσανίδα, το είχε πάρει ο Γκαλ Φρίντμαν στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας. Φάνηκε όμως να μοιράζεται το χιούμορ του χρυσού ολυμπιονίκη του μήκους και τη σεμνότητά του. «Είναι το θερμότερο καλωσόρισμα που έχω πάρει ποτέ στη ζωή μου» δήλωσε συγκινημένος φτάνοντας στο αεροδρόμιο Μπεν Γκουριόν του Τελ Αβίβ, όπου τον περίμενε πλήθος κόσμου. «Είναι πιο συναρπαστικό και από το μετάλλιο» διαβεβαίωσε πριν χαμογελάσει: «Αστειεύομαι».

Ο Αρτέμ Ντολγκοπιάτ μίλησε και για την πίεση που ένιωθε στη διάρκεια της τελευταίας του προσπάθειας, είπε πως έχει «πολλές σκέψεις για την ελλιπή απόδοσή» του, πως «σχεδόν όλοι οι διαγωνιζόμενοι είχαν μεγάλες πιθανότητες να με κερδίσουν», κάνοντας ιδιαίτερη μνεία στον Κινέζο Σιάο Ρούοτενγκ, που «έκανε μια πραγματικά καλή προσπάθεια, αλλά λόγω του χαμηλού βαθμού δυσκολίας δεν ήταν αρκετή». Δεν χρησιμοποίησε, με δυο λόγια, τις λέξεις «τυχερός» ή «κωλόφαρδος», αλλά πλησίασε αρκετά. Στο αεροδρόμιο τον περίμενε και η αρραβωνιαστικιά του, η Λευκορωσίδα Μαρία Σέικοβιτς. Το μόνο μελανό σημείο στην όλη ιστορία είναι πως το Ισραήλ, η χώρα την οποία έκανε τόσο υπερήφανη, δεν του επιτρέπει να την παντρευτεί.

Ο Αρτέμ Ντολγκοπιάτ γεννήθηκε στο Ντνίπρο της Ουκρανίας και μετακόμισε στο Ισραήλ μαζί με την οικογένειά του το 2009, σε ηλικία 12 χρόνων. Η γιαγιά του από την πλευρά του πατέρα του ήταν Εβραία, βάσει του ισραηλινού Νόμου περί Επιστροφής, λοιπόν, ο Ντολγκοπιάτ έλαβε αυτόματα την ισραηλινή υπηκοότητα. Επειδή όμως η μητέρα του δεν είναι Εβραία, οι υπερορθόδοξοι αρχιραβίνοι του Ισραήλ δεν θεωρούν ούτε τον ίδιο Εβραίο, που σημαίνει ότι ο Ντολγκοπιάτ δεν έχει δικαίωμα να παντρευτεί την αγαπημένη του στο Ισραήλ – δεκαετίες τώρα, ζευγάρια από διαφορετικά δόγματα ή άθεοι ή γκέι ή ανεπαρκώς Εβραίοι υποχρεούνται να παντρεύονται εκτός της χώρας, συχνά στην Κύπρο. Σύμφωνα όμως με τη μητέρα του Ντολγκοπιάτ, η πανδημία και οι αθλητικές του υποχρεώσεις το έχουν κάνει αυτό αδύνατο.

Εκείνη, η Αντζελα Μπιλάν, ήταν στην πραγματικότητα που έθιξε το θέμα σε συνέντευξη που παραχώρησε στον ισραηλινό ραδιοφωνικό σταθμό 103 FM μετά τη νίκη του γιου της – και μόνο αφού ερωτήθηκε (με τη γνωστή δημοσιογραφική διακριτικότητα…) από τον παρουσιαστή, τον Μπεν Κάσπιτ, αν θέλει να δει σύντομα και εγγόνια: «Για εγγόνια πρέπει να παντρευτεί. Η χώρα δεν τον αφήνει να παντρευτεί» απάντησε. Πίσω στο Τόκιο ακόμα, όταν ρωτήθηκε (αναπόφευκτα…) σχετικά στη διάρκεια μιας συνέντευξης Τύπου στο Ολυμπιακό Χωριό, ο Αρτέμ Ντολγκοπιάτ αρνήθηκε να σχολιάσει: «Πρώτα από όλα, είναι η προσωπική μου ζωή και νομίζω ότι δεν είναι τόσο πρέπον να τη συζητώ μπροστά σε ολόκληρη τη χώρα» είπε. «Αυτά είναι ζητήματα της καρδιάς και είναι δικά μου, οπότε προτιμώ να μην απαντήσω».

Και είχε απόλυτο δίκιο, αλλά στο Ισραήλ, είτε το θέλει είτε όχι, το θέμα έχει πάρει διαστάσεις, με αρκετούς, τους πιο προοδευτικούς αξιωματούχους της επτακομματικής κυβέρνησης, να δηλώνουν αποφασισμένοι να εκμεταλλευτούν την ευκαιρία προκειμένου να περιορίσουν τις εξουσίες των αρχιραβίνων και να επιτρέψουν για πρώτη φορά την αναγνώριση των πολιτικών γάμων και άλλους, τους (ακρο)δεξιότερους ισραηλινούς πολιτικούς, να δηλώνουν ευθαρσώς ότι «το γεγονός πως κέρδισε ένα μετάλλιο δεν τον κάνει Εβραίο». «Η γιαγιά του είναι Εβραία και από τη δική μας πλευρά είναι εντελώς Εβραίος» διαβεβαίωσε από την πλευρά του τη μητέρα του Ντολγκοπιάτ ο ραδιοφωνικός παρουσιαστής.

Γράφοντας στην ισραηλινή εφημερίδα «Haaretz», ο Μίκι Γκίτζιν, διευθυντής του New Israel Fund, περιέγραψε την αντίδραση του Ισραήλ στο δεύτερο χρυσό ολυμπιακό μετάλλιο της ιστορίας του με έναν τρόπο που την καθιστά, τηρουμένων των αναλογιών, αρκετά οικεία και στα καθ’ ημάς: «Υπήρξε χαρά για τη νίκη, ενθουσιασμός μεταξύ των μεταναστών στο Ισραήλ από την πρώην Σοβιετική Ενωση για τη δόξα που εξασφάλισαν στη χώρα και αναγνώριση της μεγάλης συνεισφοράς τους στην ισραηλινή κοινωνία· υπήρξε ευφορία που σύντομα προσέκρουσε στην ενοχλητική αναγνώριση του δύσκολου δρόμου που έχει διανύσει ο Αρτεμ και του καθεστώτος του ως πολίτη δεύτερης κατηγορίας, η εβραϊκή ταυτότητα του οποίου στην καλύτερη περίπτωση αμφισβητείται· και φυσικά υπήρξε η ανθρωπιστική απόφαση να υπερβούμε το γράμμα του νόμου και να τον δεχθούμε στις τάξεις του εβραϊκού λαού, με όλα τα συνεπαγόμενα προνόμια. Στο κάτω κάτω, ολυμπιονίκης είναι». Η έμφαση στην ειρωνεία της κατακλείδας.

ΥΓ. Τιμή και ευγνωμοσύνη σε όλους τους έλληνες ολυμπιονίκες, συμπεριλαμβανομένων όσων επέστρεψαν χωρίς μετάλλιο. Μια έξτρα νοητική αγκαλιά στον Μίλτο Τεντόγλου για το χαμόγελο που μας χάρισε με τις δηλώσεις και το στυλ του αυτές τις τόσο, μα τόσο ζοφερές ημέρες. Ραντεβού τον Σεπτέμβριο.