Δ. Παπαϊωάννου και Π. Δεντάκης στο Φεστιβάλ της Αβινιόν

Τι μπορεί να συμβεί όταν ο πατέρας του ιστορικού ρεαλισμού, Θουκυδίδης, συναντηθεί στο ίδιο σανίδι με την εκ των κορυφαίων του σύγχρονου χορού Μαγκί Μαρέν; Ποιες είναι οι απαντήσεις που επιχειρεί να δώσει ο διεθνώς καταξιωμένος σκηνοθέτης και διευθυντής του Φεστιβάλ της Αβινιόν, Ολιβιέ Πι, μέσα από δέκα διαφορετικές παραστάσεις βασισμένες σε επεισόδια και χαρακτήρες του σαιξπηρικού Αμλετ, στην πρώτη ατάκα της τραγωδίας «Ποιος είναι εκεί;». Τι θα συνέβαινε αν καταργούσαμε τη νύχτα χάρη σε ένα νέο και επαναστατικό χάπι, αναρωτιέται ο βέλγος σκηνοθέτης και ηθοποιός Φαμπρίς Μουργκία; Πόσα προφίλ μπορεί να έχει η βασίλισσα των Αμαζόνων Πενθεσίλεια, πέρα από το καθιερωμένο της γυναίκας που δεν ξεφεύγει από τον κανόνα του ρομαντισμού και ερωτεύεται κεραυνοβόλα τον εχθρό της Αχιλλέα τη στιγμή που ξεψυχά από τη βολή του; Πόσα μπορεί να πει μέσα από τα λόγια μιας ηθοποιού, τις κινήσεις ενός χορευτή και τη φωνή μιας τραγουδίστριας, αναρωτιέται η Λετίσια Γέδον, που σκηνοθετεί το έργο του Χάινριχ φον Κλάιστ.

Είναι μερικά από τα ερωτήματα που αναζητούν απαντήσεις στο φετινό 75o Φεστιβάλ της Αβινιόν, το οποίο επιστρέφει ύστερα από έναν χρόνο απουσίας λόγω της πανδημίας, από τις 5 έως τις 21 Ιουλίου. Και δίνει 400 ραντεβού σε 21 ημέρες με 62% των θεαμάτων να αποτελούν συμπαραγωγές, το 42% να προέρχονται από το εξωτερικό και 46,5% να φέρουν γυναικείες υπογραφές.

Την ίδια ώρα παραμένει ανοικτό το ερώτημα αν θα απαιτείται πέραν του εισιτηρίου και πιστοποιητικό υγείας για την παρακολούθηση των εκδηλώσεων στην πόλη που εδώ και 25 χρόνια είναι εγγεγραμμένη στον κατάλογο των μνημείων παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς της UNESCO. Οι διοργανωτές πάντως ελπίζουν οι θεατές να είναι παρόντες, όχι μόνο στο εμβληματικό Παλάτι των Παπών, αλλά και σε περίπου 50 ακόμη σημεία στο πλαίσιο του επίσημου προγράμματος (εκτός του φεστιβάλ «Οff» που πραγματοποιείται παράλληλα σε 100 άλλα μέρη από τις 7 έως τις 31 Ιουλίου).

Σύμφωνα με τα ως τώρα δεδομένα, θα απαιτείται κάρτα υγείας σε έντυπη ή ψηφιακή μορφή μόνο για την πρόσβαση στην αυλή του ανακτόρου των Παπών, που μπορεί να φιλοξενήσει 1.000 και πλέον θεατές, σύμφωνα με δηλώσεις του αναπληρωτή διευθυντή του Φεστιβάλ, Πολ Ροντέν. Η κάρτα περιέχει πληροφορίες, όπως αν ο κάτοχός της έχει αναρρώσει από την Covid-19, αν διαθέτει αρνητικό μοριακό τεστ ή αν έχει εμβολιαστεί. Παραμένει άγνωστο τι θα ισχύσει για τις υπόλοιπες παραστάσεις, για τις οποίες προς το παρόν προπωλούνται εισιτήρια που καλύπτουν 65% των χώρων. Ο Ροντέν εκτιμά ότι κρίσιμο θα είναι το τελευταίο δεκαπενθήμερο του Ιουνίου για τη λήψη των οριστικών αποφάσεων από τη γαλλική κυβέρνηση.

Σε κάθε περίπτωση, όσοι αποφασίσουν να βρεθούν στο μεγάλο φεστιβάλ της Γαλλίας μεταξύ άλλων θα έχουν την ευκαιρία να απολαύσουν την Ιζαμπέλ Ιπέρ στον «Βυσσινόκηπο» του Αντον Τσέχοφ σε σκηνοθεσία του Πορτογάλου Τιάγκο Ροντρίγκεζ. Μία ακόμη ενδιαφέρουσα στιγμή αποτελεί η θεατρική μεταφορά της πλέον πρόσφατης ταινίας «Τα θραύσματα μιας γυναίκας» του Ούγγρου Κορνέλ Μούντρουτσο που έκανε πρεμιέρα στο Φεστιβάλ Βενετίας του 2020 αποσπώντας βραβείο ερμηνείας η πρωταγωνίστριά του Βανέσα Κίρμπι. Η ισπανίδα περφόρμερ Ανχέλικα Λίντελ εμπνέεται από τον διάσημο ανδαλουσιανό τορέρο Χουάν Μπελμόντε και την όπερα «Τριστάνος και Ιζόλδη» του Βάγκνερ, ενώ στο πρόγραμμα εντάσσεται και η παράσταση του βέλγου χορογράφου Κουν Αουγκουστέινεν «Lamenta», αφορμή για την οποία αποτελούν τα παραδοσιακά μοιρολόγια της Ηπείρου, τα οποία έχουν μετεγγραφεί στο πεδίο του σύγχρονου χορού, που θα δούμε στις 15 και 16 του μήνα στο Φεστιβάλ Αθηνών.

Δημήτρης Παπαϊωάννου

Η εξημέρωση των ρόλων

Αν και ο Δημήτρης Παπαϊωάννου θα επέστρεφε στην Αβινιόν μετά τη μεγάλη επιτυχία του «Μεγάλου Δαμαστή» το 2017, με τον «Εγκάρσιο προσανατολισμό», η πανδημία άλλαξε τα σχέδιά του. Ετσι, ο σημαντικός χορογράφος θα παρουσιάσει από τις 20 έως τις 25 Ιουλίου το νέο έργο με τίτλο «Ink». Η παράσταση είναι στημένη με δύο ανδρικά σώματα, διαφορετικών γενεών, που παίζουν, συγκρούονται, συνδιαλέγονται κι ανακαλύπτουν το ένα το άλλο (με μουσική υπόκρουση, εκτός άλλων, Μάλερ, Βιβάλντι, αλλά και Νικ Κέιβ, Λεό Ραπίτη, Σοφία Βέμπο). Ο Σούκας Χορν, που ανέλαβε τον έναν ρόλο, κρύβει τη διαβολική του φύση αλλά και την αγγελική του ομορφιά κάτω από πλαστικά με τα οποία είναι τυλιγμένος τη στιγμή που ο παρτενέρ του επί σκηνής, Δημήτρης Παπαϊωάννου, επιχειρεί να τον εξημερώσει. Η περιοδεία συνδιοργανώνεται από το Μέγαρο Μουσικής Αθηνών.

Παντελής Δεντάκης

«Σαν παρτίδα σκάκι»

Με την πολυμεσική παράσταση «Η μικρή μέσα στο δάσος» του βραβευμένου γάλλου συγγραφέα Φιλίπ Μινιανά θα κάνει ο Παντελής Δεντάκης το ντεμπούτο του στο φεστιβάλ της Αβινιόν. Μετά τη σύντομη (λόγω κορωνοϊού) παρουσίασή της στο Κέντρο Ελέγχου Τηλεοράσεως τον περυσινό χειμώνα, η παραγωγή ταξιδεύει στη Γαλλία για να παρουσιαστεί από τις 22 έως τις 24 Ιουλίου στο Gymnase du lycée Saint-Josep. Ενώνοντας θέατρο, μικρογλυπτική, video art, κινηματογράφο και μουσική, το έργο αντλεί από το έργο του Οβίδιου.

«Από το στήσιμο της παράστασης σκεφτόμουν ότι ίσως θα ενδιαφέρει θεατές και εκτός Ελλάδας. Θεωρώ ότι έχει μια ιδιαίτερη κατασκευή, είναι πρωτότυπη και η σύνδεση διαφόρων τεχνών μπορεί να ενδιαφέρει ένα φεστιβάλ όπως αυτό της Αβινιόν. Κι επειδή το έργο είναι γαλλικό, έχουμε κάνει μια προσέγγιση στη Γαλλία. Εκτός από την Αβινιόν θα υπάρξει του χρόνου μια μικρή περιοδεία στο Παρίσι και άλλες πόλεις» αναφέρει στο «ΝΣυν» ο σκηνοθέτης.

«Η μικρή μέσα στο δάσος» μοιάζει με σκοτεινή παρτίδα σκάκι όπου τα πιόνια αποκτούν ζωή και οι παίκτες (Πολύδωρος Βογιατζής, Κατερίνα Λούβαρη-Φασόη) βιώνουν το παιχνίδι ως ζήτημα ζωής και θανάτου. «Η αρχική αίσθηση είναι πως οι ηθοποιοί εμφυσούν ζωή στις μινιατούρες. Σιγά-σιγά όμως φαίνεται σαν τα μικρογλυπτά να ανεξαρτητοποιούνται και μέσα από την κινηματογραφική προβολή να μεταμορφώνονται σε τεράστια πλάσματα-τέρατα. Οι ηθοποιοί μπροστά τους συρρικνώνονται και φαίνονται μικροί και αδύναμοι».

Στο κέντρο της αφήγησης βρίσκεται το ανεξέλεγκτο, ένα αίσθημα που φαντάζει τόσο επίκαιρο στον καιρό της πανδημίας. «Πόσο τρομακτικό, αλλά ταυτόχρονα απελευθερωτικό είναι να συνειδητοποιείς πως η ζωή δεν ελέγχεται. Ερχεται όποτε θέλει, κάνει ό,τι παιχνίδια γουστάρει και στο τέλος φεύγει χωρίς να σε ρωτήσει» καταλήγει ο Π. Δεντάκης.