Μια έκθεση για τον αιώνα του Ορφανοτροφείου «Μέλισσα»

«Ηρθαμε το 1965 πρόσφυγες από τη Σοβιετική Ενωση και εγκαταστάθηκαν οι γονείς μου στη Σταυρούπολη. Ημασταν μεγάλη οικογένεια μαζί με τη γιαγιά και τον παππού και τέσσερα παιδιά. Οχι μόνο εμείς αλλά οι περισσότερες οικογένειες ήταν πολυμελείς. Φτωχικά χρόνια. Οι γονείς για να πάνε να δουλέψουν μας άφηναν σπίτι και αυτό οδήγησε τη μαμά μου να μας πάει στο ορφανοτροφείο “Μέλισσα” που δεχόταν τότε όχι μόνο ορφανά. Ηταν και παιδιά χωρισμένων γονιών ή, όπως εμείς, από φτωχές οικογένειες». Η περιγραφή συνδέεται με τη φωτογραφία «Ζήτω η Ελλάς». Χρονολογία: 1960 με 1980. Είναι μία από τις 47 εικόνες – οι οποίες συνοδεύονται από ηχητικό υλικό – στη διαδικτυακή 3D έκθεση φωτογραφίας «Μνήμες, πορτρέτα και φωνές των ανθρώπων της “Μέλισσας”» στο πλαίσιο του εορτασμού για τη συμπλήρωση 100 ετών από την ίδρυση του Ορφανοτροφείου Θηλέων Θεσσαλονίκης «Η Μέλισσα», υπό την αιγίδα του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.

Οι φωτογραφίες της έκθεσης, που διαρκεί έως τις 27 Ιουνίου, χρονολογούνται ανάμεσα στις δεκαετίες 1960 και 1990 και χωρίζονται στις ενότητες «Ημέρες γιορτής», «Υφαίνοντας τη μνήμη», «Οι εκδρομές που λαχταρούσαμε» και «Πορτρέτα του παρελθόντος». Τη δημιουργία και διοργάνωση ανέλαβε η ομάδα της καμπάνιας σε συνεργασία με το Διαπανεπιστημιακό Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών Μουσειολογίας- Διαχείρισης Πολιτισμού του ΑΠΘ (και ειδικότερα με τη μεταπτυχιακή φοιτήτρια του προγράμματος Αγγελική Πατακιούτη).

«Κάθε ρούχο μας είναι τόσο διαφορετικό και ταυτοχρόνως μοναδικό. Οτιδήποτε παλιό μπορεί να αξιοποιηθεί… Ακόμα και οι κυρίες ξεχωρίζουν. Σούρες, μανσέτες, τσέπες και ζώνες διαμορφώνουν ένα ξεχωριστό, προσωπικό στυλ». Αυτή η δεύτερη περιγραφή αντιστοιχεί στο «Φόρεμα της 25ης Μαρτίου, από στιγμιότυπο της  Εθνικής Εορτής». Το ηχητικό υλικό που συνοδεύει μια άλλη φωτογραφία, τη «Δική μας φάτνη», περιγράφει τη σημασία που είχαν για τα παιδιά του Ορφανοτροφείου αυτές οι γιορτές:   «Κάναμε και κάποιες εορτές εκτός “Μέλισσας”. Δεν ξέρω πού μας πήγε. Θυμάμαι ότι κάναμε σκετσάκια, θυμάμαι ότι κάναμε αναπαράσταση της φάτνης με τον Χριστό, με αγγελάκια, με όλα. Λέγαμε πολλά ποιήματα, κάναμε γιορτές δηλαδή Χριστούγεννα πιο πολύ».

Σε μιαν άλλη εικόνα «ένα κορίτσι απαγγέλλει ποίημα σε εορτή», όπως είναι και ο τίτλος της φωτογραφίας. Ο επισκέπτης πατώντας πάνω στον σύνδεσμο θα ακούσει την απαγγελία του ποιήματος του Κώστα Ουράνη «Κατοχή». Στο πλαίσιο της έκθεσης, οι υπεύθυνοι παρακαλούν αν υπάρχει κάποιο άτομο που αναγνωρίζει τον εαυτό του σε κάποια φωτογραφία και επιθυμεί να το μοιραστεί με το ίδρυμα «Η Μέλισσα» μπορεί να τηλεφωνήσει στο 2310-341,965 ή να στείλει email στο stegimelissa1@gmail.com. Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να επισκεφθούν τον παρακάτω σύνδεσμο για να παρακολουθήσουν την έκθεση και η είσοδος είναι ελεύθερη:  https://artspaces.kunstmatrix.com/en/exhibition/6327555.

Για την ιστορία, το Σωματείο «Ορφανοτροφείο Θεσσαλονίκης Μέλισσα» ιδρύθηκε το 1921 με σκοπό την περίθαλψη ορφανών παιδιών από τον Καύκασο. Το 1922 δέχθηκε τα πρώτα ορφανά παιδιά από τη Μικρασιατική Καταστροφή και το Ορφανοτροφείο Σμύρνης.