Διαδρομές πολιτισμού {LF}με στόχο τον τουρισμό

Ενα από τα μεγαλύτερα χρηματοδοτικά προγράμματα που έχουν ως στόχο την ενίσχυση του πολιτισμού, ύψους 430 εκατ. ευρώ, αναμένεται να φτάσει στην Ελλάδα μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης. Μπορεί να συγκριθεί δε σε μέγεθος μόνο με το πρόγραμμα «Πολιτισμός» του Γ’ Κοινοτικού Πλαισίου Στήριξης, όπως ανακοίνωσε χθες η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη.

Το συνολικό κόστος του προγράμματος, που καλύπτει 12 μεγάλα έργα τα οποία αφορούν τόσο την Πολιτιστική Κληρονομιά όσο και τον Σύγχρονο Πολιτισμό, αναμένεται να ανέλθει στα 650 εκατ. ευρώ, καθώς στη χρηματοδότηση του Ταμείου Ανάκαμψης δεν περιλαμβάνεται ο ΦΠΑ ύψους 24%, διαφορά που θα καλυφθεί από εθνικούς πόρους. Στην περίπτωση δε που δεν δοθεί η τελική έγκριση από το Ταμείο Ανάκαμψης (γεγονός που δεν θεωρείται ιδιαιτέρως πιθανό), πολλά από τα έργα που προβλέπονται στο παρόν πρόγραμμα θα υπάρξει δυνατότητα να υλοποιηθούν μέσω του επόμενου ΕΣΠΑ (2021-2027), καθώς οι πόροι προς τις Περιφέρειες θα είναι ενισχυμένοι και κατά συνέπεια θα μπορέσουν να εντάξουν αρκετά από τα έργα αυτά στον προγραμματισμό τους.

Σε πρώτη φάση παρουσιάστηκε χθες το δίκτυο των Πολιτιστικών Διαδρομών που θα συνδέει εμβληματικούς αρχαιολογικούς χώρους και μνημεία. Πρόκειται για ένα πρόγραμμα που αφορά 18 περιφέρειες και περιλαμβάνει 33 έργα συνολικού κόστους 32 εκατ. ευρώ, τα οποία καλύπτουν «θεματικά» πολλές περιόδους της ελληνικής Ιστορίας.

Οι πέντε διαδρομές φέρουν τους εξής τίτλους: Στα Βήματα του Αποστόλου Παύλου, Πολιτιστική Εγνατία Οδός, Ο δρόμος προς τη Δύση, Από τον Ομηρο στον Θερβάντες, Μνημειακά έργα Κυκλώπων και ανθρώπων κατά τη Μυκηναϊκή εποχή (2η χιλιετία π.Χ.), Δίκτυο κάστρων: Από το Βυζάντιο ως την Οθωμανοκρατία, και καλύπτουν δύο γεωγραφικούς άξονες: ο πρώτος διασχίζει τη Βόρεια Ελλάδα και συνδέει αρχαιολογικούς χώρους και μουσεία στις περιφέρειές της με επίκεντρο τη Θεσσαλονίκη. Ο δεύτερος ξεκινά από την Ηπειρο και κινείται προς τον Νότο καλύπτοντας τις περιφέρειες Ιονίων Νήσων, Στερεάς και Δυτικής Ελλάδας. Δεδομένου ότι στόχος των Πολιτιστικών Διαδρομών – οι οποίες έχουν θεσμοθετηθεί από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο – είναι η αναδιοργάνωση, αποκέντρωση, διασπορά και ανακατανομή της τουριστικής κίνησης, από το πρόγραμμα έχει εξαιρεθεί η Αττική, καθώς συγκεντρώνει το 44,7% των επισκεπτών των αρχαιολογικών χώρων και το 46,5% των επισκεπτών των μουσείων.

ΤΑ ΜΝΗΜΕΙΑ. Στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος των διαδρομών αυτών θα βρεθούν εξαιρετικά δημοφιλή μνημεία, αλλά και ορισμένα πολύ σημαντικά που δεν έχουν τύχει ιδιαίτερης προβολής. Οι στάσεις των διαδρομών αυτών, μεταξύ άλλων, προβλέπουν την ξύλινη γέφυρα της Αμφίπολης, η οποία θα συντηρηθεί, και κορυφαία βυζαντινά μνημεία της Θεσσαλονίκης, όπως η Αχειροποίητος, η Αγία Σοφία και η Παναγία Χαλκέων, των οποίων θα αναβαθμιστεί η ασφάλεια και θα συντηρηθεί ο διάκοσμος, ανάλογα με τις ανάγκες τους. Θα αναβαθμιστεί ο περιβάλλων χώρος της Ροτόντας, θα γίνουν συντηρήσεις και αποκαταστάσεις μνημείων στη Νικόπολη, η οποία ετοιμάζει τον φάκελό της ώστε να θέσει υποψηφιότητα ένταξης στον κατάλογο Μνημείων Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO, προβλέπονται η αποκατάσταση του ενετικού λιμένα της Ναυπάκτου και του προμαχώνα Μαρτινέγκο στο παλαιό φρούριο της Κέρκυρας και η ανάδειξη της ρωμαϊκής φάσης της Ολυμπίας. Στο πρόγραμμα εντάσσονται επίσης η μυκηναϊκή ακρόπολη του Γλα στη Βοιωτία, το προϊστορικό δίκτυο γεφυρών στην Αργολίδα ως μάρτυρας του αρχαιότερου οδικού δικτύου της χώρας, ο τάφος του Ατρέα στις Μυκήνες, ο αρχαιολογικός χώρο της Περιστεριάς στη Μεσσηνία, ένα από τα σημαντικότερα κέντρα του Μυκηναϊκού κόσμου, τα κάστρα της Κορώνης, της Μεθώνης, του Αστρους Κυνουρίας και της Ζακύνθου, ενώ στο πρόγραμμα εντάσσονται και μνημεία στα Ιωάννινα, την Καστοριά, την Πέλλα, το Σούλι, τη Ροδόπη και την Πάτρα.

Το κόστος για κάθε διαδρομή θα ανέλθει στις 500.000 ευρώ, ένα εκατομμύριο θα διατεθεί για την ανάπτυξη ψηφιακών εφαρμογών, 27 εκατ. ευρώ για την συντήρηση, αποκατάσταση και ανάδειξη μνημείων και τέλος 1,5 εκατ. ευρώ προβλέπεται για τον συντονισμό και τη διαχείριση του έργου, όπου εντάσσεται και το ενδεχόμενο δημιουργίας κοινού εισιτηρίου για τα μνημεία και τους χώρους που βρίσκονται στην ίδια διαδρομή. Οσον αφορά τα χρονοδιαγράμματα, προβλέπεται το 70% των έργων να έχει συμβασιοποιηθεί εντός του 2022 και το 2023 το υπόλοιπο 30% με ορίζοντα ολοκλήρωσης το 2025.