Ηχοδύναμα

Αρτούρ Γκριμιό: οι πλήρεις ηχογραφήσεις
στη PHILIPS. Decca, 74 cd.

Συνώνυμος της τέχνης του βιολιού στην ευγενέστερη εκδοχή του, ο Αρτούρ Γκριμιό δεν έκανε ποτέ την καριέρα του Γιεχούντι Μενουχίν ή του Νταβίντ Οϊστραχ. Αλλά τι καριέρα ήταν αυτή που έκανε! Το όνομα του βέλγου βιολονίστα παραμένει ακόμα και σήμερα ταυτισμένο με τον συνδυασμό μιας απόλυτης δεξιοτεχνίας και μιας μοναδικής ευγένειας στην υπηρεσία της μουσικής και όχι του εαυτού του. Αρχισε να μελετά βιολί από τα τρία του χρόνια, όπως και πιάνο και στα έξι του ήδη φοιτούσε στο ωδείο του Σαρλερουά. Γεννημένος το 1921, βρέθηκε στην καλύτερη στιγμή του την ώρα που τα γερμανικά στρατεύματα είχαν πλέον καταλάβει το Βέλγιο, οπότε και αποφάσισε να μην εμφανιστεί ξανά δημόσια μέχρι το τέλος της γερμανικής κατοχής της χώρας. Αμέσως μετά την απελευθέρωση άρχισε να παίζει και πάλι. Και στις αρχές της δεκαετίας του ’50 πέρασε τον Ατλαντικό και ξεκίνησε μία, παγκόσμια πλέον, μοναδική πορεία, που τον έφερε σε όλες τις μεγάλες αίθουσες, με τους κορυφαίους αρχιμουσικούς και ορχήστρες της εποχής του, όπως άλλωστε το αντίστοιχο συνέβη και στη μουσική δωματίου.

Αυτό που θυμούνται σήμερα οι περισσότεροι ακούγοντας το όνομα Γκριμιό, είναι οι ηχογραφήσεις του στις Σονάτες και Παρτίτες του Μπαχ, στο ευαγγέλιο της μουσικής για σόλο βιολί. Είναι ταυτισμένος με το έργο. Ομως, πέραν αυτού, είναι και ο μοναδικός βιολονίστας που ηχογράφησε τόσες φορές τόσο τα κοντσέρτα του Μπαχ, όσο και εκείνα του Μότσαρτ, ενώ και στον Μπετόβεν και στον Μπραμς η σφραγίδα του παραμένει ανεξίτηλη. Ετσι, κατά κάποιο τρόπο, ακούγοντας κανείς τις ηχογραφήσεις που περιλαμβάνονται σε αυτή τη σπουδαία έκδοση, αποκτά και μία εικόνα της ερμηνευτικής στους μεγάλους συνθέτες κατά την πορεία δεκαετιών. Φυσικά, αυτό είναι σημαντικό αλλά δευτερεύον. Το κύριο είναι ότι μπορεί να χαρεί έναν τόσο μεγάλο μουσικό, μαζί με πλήθος άλλους ομότεχνούς τους με τους οποίους εκείνος συνεργάστηκε για δεκαετίες, σε ένα σύνολο έργων που αποτελούν το θεμέλιο – και εν πολλοίς και το οικοδόμημα – του ρεπερτορίου.

Σούμαν: οι Τέσσερις Συμφωνίες, Φιλαρμονική Ορχήστρα του Ισραήλ,
Πάουλ Κλέτσκι, Warner, 2 cd

Στα μέσα της δεκαετίας του 1950 και ενόψει των τότε εορτασμών της επετείου του Σούμαν, η ΕΜΙ έλαβε μία μάλλον παράξενη, για τα δεδομένα της δισκογραφικής βιομηχανίας της εποχής, απόφαση. Παράξενη διπλά: όχι μόνον να ηχογραφήσει για πρώτη φορά ως ενιαίο κύκλο και τις Τέσσερις Συμφωνίες του συνθέτη του Ρήνου, αλλά να το κάνει αυτό μακριά από τα τότε μεγάλα μουσικά κέντρα της Ευρώπης ή της Αμερικής: στο Ισραήλ, με την πάντοτε εξαίρετη Φιλαρμονική Ορχήστρα της χώρας. Ετσι προέκυψε αυτός ο κύκλος Σούμαν, ο πρώτος στην ιστορία της δισκογραφίας, υπό τον Πάουλ Κλέτσκι, που τώρα επανέρχεται σε μία νέα έκδοση με νέα ηχητική επεξεργασία. Ο Κλέτσκι, ίσως πιο διάσημος για τον Μάλερ του στο Λονδίνο και τη Βιέννη, ή για τον Μπετόβεν του στην Πράγα, βάζει φωτιά στην ορχήστρα του. Η προσέγγιση είναι δύσκολο να ταξινομηθεί στυλιστικά – οι επιρροές είναι πολλές. Το αποτέλεσμα όμως, είναι, με μία λέξη, συναρπαστικό.