Γούντι Αλεν:η ζωή που διχάζει

Τι έχει να πει ο Γούντι Αλεν για τα δύο γεγονότα που έχουν καθορίσει την αντίληψη που έχει ο κόσμος για εκείνον; Το πρώτο για τις συνθήκες υπό τις οποίες η κόρη της συντρόφου Μία Φάροου, Σουν Γι Πρεβέν, έγινε ερωμένη του και το δεύτερο για την παρενόχληση της επτάχρονης Ντίλαν, σύμφωνα με το «κατηγορώ» της μητέρας της, της Φάροου. Στο αυτοβιογραφικό βιβλίο του «Apropos of Nothing», που κυκλοφόρησε πρόσφατα και για το οποίο η αμερικανική κριτική άρχισε να αντιδρά έντονα με δημοσιεύματα, ελπίζει πως δεν είναι αυτός ο λόγος που θα το διαβάσουν όσοι το αγοράσουν.

Ηδη οι μαχητικές πένες του αγγλοσαξονικού Τύπου εναντιώνονται στην αυτοβιογραφία του Αλεν και ισχυρίζονται ότι «έχει πολλά ανατριχιαστικά σχόλια για όποιες νεότερες γυναίκες έχει κάνει καστ» («Rolling Stone»), «το βιβλίο να χρησιμοποιηθεί ως χαρτί υγείας» («Washington Post»), «είναι απίστευτα κωφός στο θέμα των γυναικών» («New York Times»).

Ο βιογράφος του Γούντι Αλεν και πρώην διευθυντής έκδοσης του «The Paris Review» Ντέιβιντ Ιβάνιερ είναι εκείνος που στην παρουσίαση του «Apropos of Nothing» στο Guillette.com επισημαίνει ότι έχουμε να κάνουμε με μια ολοκληρωμένη δημιουργική ζωή. Ο σκηνοθέτης έχει δημιουργήσει περισσότερες από 50 ταινίες και 25 από τις οποίες είναι οι καλύτερες δουλειές που μας έχει δώσει τα τελευταία 60 χρόνια, καθώς δεν γερνούν ποτέ. Ο βιογράφος υπερασπίζεται τον Αλεν υπογραμμίζοντας για τις αρνητικές κριτικές ότι «μια πουριτανική απόρριψη της αυθόρμητης σκέψης, της δημιουργικότητας και του συναισθήματος παίζει ένα δηλητηριώδες παιχνίδι σήμερα».

Σε αυτό το βιβλίο, θεωρεί ο Ιβάνιερ, ο Γούντι Αλεν φαίνεται ανεξάρτητος καλλιτέχνης και παθιασμένος εραστής των γυναικών, αποδεικνύοντας την αθωότητά του για αυτό που του έχουν χρεώσει σαν σφάλμα στη ζωή των 84 χρόνων. Κατά τη δική του εκτίμηση, τον ανησυχεί περισσότερο ότι δεν έχει κάνει ποτέ μια υπέροχη ταινία. Ζυγίζει το έργο του απέναντι στις ταινίες των Ινγκμαρ Μπέργκμαν, Βιτόριο ντε Σίκα, τα θεατρικά του Τενεσί Ουίλιαμς και είναι σκληρός στην αυτο-αξιολόγησή του. Αυτοδίδακτος, ισχυρίζεται επανειλημμένα ότι δεν είναι πνευματικός και μας λέει ότι διαβάζει μόνο κόμικς μέχρι να συνειδητοποιήσει ότι έπρεπε να διαβάσει σοβαρή λογοτεχνία για να προσεγγίσει τα κορίτσια που του άρεσαν.

Ο Αλεν ενήργησε σκληρά και παραδέχεται ότι ποτέ δεν κοίταξε πίσω όταν τοποθέτησε τις γυμνές φωτογραφίες της Σουν Γι, της υιοθετημένης κόρης της Μία Φάροου, σε σημείο όπου θα ήταν πιθανό να τις βρει η μητέρα της. Ο Γούντι έχασε την υπομονή του με την όλο και πιο περίεργη συμπεριφορά της Φάροου και ήθελε σαφώς να τερματίσει τη σχέση χωρίς αντιπαράθεση.

Η Ντίλαν και η Λαρκ. Ο Αλεν γράφει μια συναρπαστική ιστορία εναντίον της Φάροου. Περιγράφει όταν ο ίδιος και η Μια πέρασαν από συνέντευξη από τους ερευνητές στην κλινική Yale-New Haven, η Μία επέμεινε ότι η Ντίλαν ήταν τόσο αναστατωμένη από την κακοποίηση του Αλεν, που έτρεξε στο διπλανό δωμάτιο και αναζητούσε παρηγοριά στην αγκαλιά της αδελφής της Λαρκ. Ο Αλεν είπε στη Μία: «Μου λες ότι η Ντίλαν ήταν τόσο τραυματισμένη που έφυγε κλαίγοντας να πάει στην αγκαλιά της Λαρκ;». Οταν ο ερευνητής ρώτησε γιατί, ο Αλεν απάντησε: «Επειδή η Λαρκ δεν ήταν στο Κονέκτικατ [σπίτι της Μίας] όταν συνέβη αυτό που ισχυρίζεται ότι συνέβη. Ηταν στη Νέα Υόρκη, οπότε πώς θα μπορούσε να τρέξει και να την αγκαλιάσει η Ντίλαν;». Υπήρχε μια αδέξια σιωπή από την πλευρά της Μία και μετά απάντησε: «Ξέρω ότι η Λαρκ ήταν στη Νέα Υόρκη εκείνη την εποχή, αλλά η Ντίλαν την αγκάλιασε πνευματικά».

Ο Αλεν εντοπίζει την κατηγορία της Μία ότι κακοποίησε την Ντίλαν στην οικογενειακή σοφίτα στο τραγούδι της συνθέτρια Ντόρι Πρεβέν «With My Daddy in the Attic». Η Πρεβέν και η Μία Φάροου υπήρξαν στενές φίλες μέχρι που η Φάροου τα έφτιαξε με τον σύζυγο της Ντόρι, τον συνθέτη Αντρέ Πρεβέν. Η Ντόρι έγραψε ένα τραγούδι, το «Beware of Young Girls» («Φυλάξου από τα νεαρά κορίτσια») για αυτήν την εμπειρία, αφού η Φάροου παντρεύτηκε τον Πρεβέν. Και αργότερα αυτοκτόνησε. Οι στίχοι του τραγουδιού «With My Daddy in the Attic» αφορούν ένα παιδί που πέφτει θύμα αιμομιξίας με τον πατέρα της σε μια σοφίτα και ταιριάζουν απόλυτα στις κατηγορίες που η Μία άσκησε εναντίον του Αλεν το 1992. Τις επανέλαβε μαζί με την Ντίλαν το 2014. Ο Αλεν γράφει επίσης ότι η Ντόρι Πρεβέν επικοινώνησε μαζί του κατά τη διάρκεια του αρχικού σκανδάλου λέγοντας ότι η Μία, όταν βρισκόταν στο σπίτι (της Ντόρι), τραγουδούσε συχνά το τραγούδι.

Αφελής. Αυτό που εντυπωσιάζει στα απομνημονεύματά του είναι ότι ο Αλεν παραδέχεται πως δεν είχε καμία ιδέα για το πώς συμπεριφερόταν πραγματικά η Μία Φάροου και για το τι ήταν ικανή. Γράφει για το ταραγμένο οικογενειακό της παρελθόν –  τον αλκοολισμό, τις αυτοκτονίες δύο αδελφών της, την πρόσφατη φυλάκιση ενός άλλου αδελφού της για σεξουαλική κακοποίηση μικρών αγοριών. Ομως, παρά τα πολλά χρόνια της κοινής ζωής τους, γράφει ότι δεν περίμενε τόσο μεγάλη επίθεση από εκείνη. Ο Αλεν παρουσιάζει τον εαυτό του ως αφελή, αλλά δεν τον απαλλάσσει από τη λήθη και το ότι ποτέ δεν αναλογίστηκε αυτά τα γεγονότα.

Το κλειδί για τον Αλεν μπορεί να βρεθεί στη συζήτησή του για μια από τις πιο λαμπρές ταινίες του, το «Zelig». Γράφει ότι η ταινία «αφορούσε τον τρόπο με τον οποίο όλοι θέλουμε να γίνουμε δεκτοί, να ανήκουμε, γι’ αυτό και συχνά παρουσιάζουμε έναν διαφορετικό εαυτό σε διαφορετικούς ανθρώπους, γνωρίζοντας ποιο άτομο θα μπορούσε καλύτερα να δείχνει ευχάριστο». Ο Αλεν, στο σύνολο της ζωής και της καριέρας του, είχε τη δύναμη να αποφύγει αυτές τις παγίδες. Αλλά η αγάπη του φαίνεται να είναι κυρίως για την τέχνη του.