Το νέο «Βερολίνο Αλεξάντερπλατς» και το Μεταναστευτικό

Μια κινηματογραφική επιστροφή στο «Βερολίνο Αλεξάντερπλατς», το μνημειώδες μυθιστόρημα του Αλφρεντ Ντόμπλιν που εκδόθηκε το 1929 στη Γερμανία και σήμερα θεωρείται κλασικό, θα είχε νόημα μόνο αν χρησιμοποιούνταν ως εργαλείο για την αφήγηση μιας άλλης ιστορίας, εμπνευσμένης ενδεχομένως από το θέμα του βιβλίου. Και το λέω αυτό γιατί το ομότιτλο έργο που σκηνοθέτησε ο Ράινερ Βέρνερ Φασμπίντερ για την τηλεόραση στη δεκαετία του 1980, είναι ένα αειθαλές αριστούργημα που ουδείς μπορεί να αγγίξει.

Πράγματι, ο σκηνοθέτης της νέας ταινίας Μπουρχάν Κουρμπανί κάπως έτσι λειτούργησε σε μια προσπάθεια να σχολιάσει το μεταναστευτικό πρόβλημα των καιρών μας. Η ιστορία εστιάζει σε έναν λαθρομετανάστη από την Αφρική ο οποίος έχει κατορθώσει να φτάσει εν πλω στην Ευρώπη και τώρα προσπαθεί να επιβιώσει στο εχθρικό  Βερολίνο των ημερών μας.

Ο Κουρμπανί έχει όλες τις καλές προθέσεις να μιλήσει για το φλέγον θέμα της μετανάστευσης, όμως τελικά αυτό ακριβώς το θέμα είναι τόσο πολυχρησιμοποιημένο σε διάφορες ταινίες (ας μην αναφερθούμε στα ντοκιμαντέρ), που νιώθεις ότι εντέλει ο τίτλος του μυθιστορήματος, που υπόσχεται τόσο πολλά, βρίσκεται εδώ με το ζόρι, κάτι σαν κράχτης.

«DAU» ΜΕΡΟΣ Β’. Πολλά είχαν ακουστεί για τη ρωσική συμμετοχή του επίσημου διαγωνιστικού στη φετινή διοργάνωση, το «DAU Natasha», δεύτερο μέρος του ρωσικού έπους με γενικό τίτλο «DAU» που γυρίζουν εδώ και χρόνια οι Ιλια Κρζανόφσκι και Γιεκατερίνα Οερτέλ. Αρχική ιδέα ήταν μια βιογραφία πάνω στον νομπελίστα ρώσο επιστήμονα Λεβ Λαντάου (εξ ου και το DAU στον τίτλο, διότι αυτό ήταν το υποκοριστικό του) και πράγματι η πρώτη ταινία ολοκληρώθηκε πέρυσι εστιασμένη στον Λαντάου.

Στη νέα ταινία οι σκηνοθέτες, με φόντο το ίδιο επιστημονικό κέντρο ερευνών στην Σοβιετική Ενωση της δεκαετίας του 1960, παρακολουθούν τη ζωή μιας εργαζόμενης στην καντίνα του, της Νατάσα (Νατάλια Μπερέζναγια). Η ερωτική επαφή της με έναν γάλλο επιστήμονα (την οποία οι σκηνοθέτες απεικονίζουν με πολλές γραφικές λεπτομέρειες, όπως μια σκηνή κανονικής διείσδυσης και μια πεολειχίας) θα την φέρει αντιμέτωπη με την KGB και η ταινία θα αποκτήσει μια καταγγελτική διάθεση, έστω και αν το ανθρώπινο στοιχείο είναι εκείνο που τελικά κυριαρχεί, διότι οι σκηνοθέτες εμμένουν τρομερά στις τετ α τετ αναμετρήσεις των ηρώων βγάζοντας έτσι πηγαίες ερμηνείες από όλους τους ηθοποιούς. Αν οι σκηνές αυτές όμως ήταν λιγότερο κουραστικές, αυτό φυσικά θα ήταν καλύτερο για την ταινία…