«Ενα βαλς μέχρι τελικής πτώσης»

Το νέο έργο του Γιώργου Βέλτσου με τίτλο «Μεταγωγή» ανεβαίνει στη σκηνή του Small Argo Full of Art. Η Χρύσα Καψούλη σκηνοθετεί τους Βαγγέλη Παπαδάκη, Μυρτώ Ρήγου, Χρήστο Κίτσιο και Εμμανουέλα Κοντογιώργου ως δύο ζευγάρια αντιμέτωπα σ’ ένα μετέωρο σύμπαν, όπου η πολιτική στράτευση της Μεταπολίτευσης συναντάει το υπαρξιακό αδιέξοδο και η σημερινή νεολαία τα φαντάσματα του παρελθόντος. Οπως αναφέρει ο συγγραφέας: «Μεταγωγή είναι μια αγωγή μετά. Ενα είδος αγωγής του πολίτη. Είναι όμως κυρίως ένα κείμενο για τη Μεταπολίτευση. Πιστεύω ότι το θέατρο πρέπει να επιστρέψει στο κείμενο. Νομίζω ότι η φόρμα που έχουν καθιερώσει οι Rimini Protokoll, για παράδειγμα, έχει ξεπεραστεί από την ιστορία». Η σκηνοθέτρια Χρύσα Καψούλη μιλάει στο «Νσυν» για την παράσταση.

Ποιες προκλήσεις αντιμετωπίσατε με την αποδομητική γραφή του Γιώργου Βέλτσου;

Ο Βέλτσος έγραψε τη «Μεταγωγή» ως θεατρικό έργο και για να μεταφερθεί στη σκηνή. Δεν αποδομεί το κείμενο αλλά τους ήρωες – ρόλους του κειμένου. Ο Βέλτσος για μένα κάθε φορά είναι ένας άλλος. Εδώ δεν έχουμε να κάνουμε με τον δοκιμιογράφο – καθηγητή αλλά με τον ποιητή. Τον πυκνό σαν κρεμμύδι με πολλές επιστρώσεις, τα πρόσωπα του συγκρούονται κι αλληλοσπαράσσονται στρέφονται στο παρελθόν, συγκρούονται στο παρόν και πεθαίνουν στο μέλλον. Αναφλέγονται και αυτοπυρπολούνται όπως στις ταινίες του Ταρκόφσκι για τα ιδεώδη τους. Η πρόκληση για μένα είναι ως προς τη μορφή που παίρνει το έργο επί σκηνής.

«Μεταγωγή» για σας τι είναι;

Η Ελλάδα του σήμερα, η Ελλάδα του χθες, η σχέση μας με την ευθύνη για τον κόσμο που αλλάζει, οι παραμορφωτικοί καθρέφτες, ο αυτοβιογραφούμενος Βέλτσος, οι ματαιωμένοι ήρωες της επανάστασής της, η επανάσταση, η σκέψη η ίδια, ο «Υμνος εις την ελευθερίαν», η Μεταπολίτευση, οι μνήμες της Μαρίας Μπέικου από τα πέτρινα χρόνια, όλες οι ρωσικές ιστορίες των Ελλήνων της Τασκένδης, εγώ η ίδια. Η περιπέτεια του Ινδαρέ και της οικογένειάς του.

Ποιες θεματικές νομίζετε ότι μπορούν να «εισχωρήσουν» στα σπίτια της δικής μας εποχής;

Το τραγούδι της αιώνιας θλίψης. Γι’ αυτό θέλω να μιλήσω, για το μέγεθος της χαράς και της λύπης της ύπαρξης, για τον χορό από λέξεις, όλα αυτά που ποτέ δεν ειπώθηκαν καθαρά, για τον έρωτα που γίνεται πόνος, για το σώμα που είναι θάλασσα από λέξεις, για το ζευγάρι και τις ματαιώσεις του, τα μυστικά και ψέματα για τη ζωή που τελειώνει και ποθείς να την αρχίσεις από την αρχή. Για τα όνειρά μας που έγιναν εφιάλτες, αλλά που μέσα από το όνειρό μας και τη φαντασία γλυκαίνεται και η ζωή.

Η επαφή των ηρώων της στατικότητας – οι δύο μεγαλύτεροι σε ηλικία – με αυτούς του δυναμισμού τι αποτέλεσμα έχει επί σκηνής;

Θα πω αυτό που έγραψε ο Βέλτσος για τη «Μεταγωγή»: το παρελθόν των ηρώων είναι νεκρό. Το παρόν τους είναι η συμβίωση με τα φαντάσματα του παρελθόντος. Το μέλλον τους είναι ακυρωμένο. Αγνοούν το μέλλον τους, όπως κι εμείς άλλωστε. Οι άγγελοι εξολοθρευτές μεταστρέφονται σε φτωχοδιάβολους και οι διάβολοι σε έκπτωτους αγγέλους.

Πώς η στιβαρή γνώση των βιβλίων γίνεται όπλο στην τελευταία παρτίδα σκάκι της παράστασης;

Αυτοβιογραφούμενη εγώ, παρομοιάζω τη ζωή μου με μια παρτίδα σκάκι με τον διάβολο – θάνατο που όλο του ξεφεύγω. Η ζωή η ίδια άλλωστε είναι ένα ρίσκο. Ενα βαλς μέχρι τελικής πτώσης. Αυτή είναι και η αγαπημένη μου σκηνή στο έργο. Και τα τέσσερα πρόσωπα συναντιούνται μοιραία στον χάρτη του κόσμου. Το σκάκι ως «Γκερνίκα» του Πικάσο.

INFO

«Μεταγωγή», κάθε Σάββατο και Κυριακή στις 21.00, στο θέατρο Αργώ (Β’ Σκηνή – Small Argo Full of Art, Ελευσινίων 15, Μεταξουργείο, τηλ. 210-5201.684, είσοδος 10-15 ευρώ)