Φωκίωνος Νέγρη reloaded

Τη βλέπουμε, αποσπασματικά, στις παλιές, ασπρόμαυρες ταινίες. Αλλωστε στον ελληνικό κινηματογράφο έχει καταγραφεί και από την – στα όρια του καλτ – ταινία «Το Ρεμάλι της Φωκίωνος Νέγρη» με πρωταγωνιστή τον Αλκη Γιαννακά (τον «Μπραντ Πιτ» των ελληνικών ’60s). Αναφέρομαι στη Φωκίωνος Νέγρη που εκείνα τα χρόνια αποκαλούσαν και «Via Veneto της Αθήνας». Εναν δρόμο που πρωτοχαράχθηκε το 1930 πάνω σε ένα ρέμα, πήρε το όνομά του από τον πρώτο πρόεδρο της Ακαδημίας Αθηνών και, μεταπολεμικά, ιδιαίτερα μάλιστα στη δεκαετία του 1960, ήταν το στέκι της μεγαλοαστικής αθηναϊκής κοινωνίας. Λιγότερο ίσως ελιτίστικο από το «πλουτοκρατικό» Κολωνάκι, που προσέλκυε ωστόσο εξίσου τους διανοούμενους και μάλλον περισσότερο τους ηθοποιούς, σκηνοθέτες και σεναριογράφους του, σε έκρηξη τότε, ελληνικού κινηματογράφου. Αλλά και τους τραγουδιστές της ελληνικής σόου μπιζ – που εκείνη την εποχή ακόμη μπουσουλούσε – όπως και τους πρώτους σταρ των εγχώριων γηπέδων.

Με μια βόλτα, εκείνα τα χρόνια, στη Φωκίωνος Νέγρη σου έδινε την εντύπωση ότι «ζωντάνευε το πανί» μπροστά στα μάτια σου. Στην Κουίντα του Μουτσάτσου, στο Τοπ Χατ (το πρώτο ροκεντρολάδικο της Αθήνας), στην κοσμική ταβέρνα Θράκα, στο θρυλικό ζαχαροπλαστείο Σελέκτ σύχναζαν ο Αυλωνίτης, ο Σταυρίδης, ο Βουτσάς, ο Χατζηχρήστος, ο Ρίζος, ο Σακελλάριος, ο Πρετεντέρης, ο Τσιφόρος, η Βέμπο, η Μοσχολιού, η Βλαχοπούλου, η Λάσκαρη και η Καραγιάννη (που στο πέρασμά τους «έλιωναν», όπως λένε, τα πεζοδρόμια). Εκεί, πριν πεζοδρομηθεί στη δεκαετία του 1970 επί δημαρχίας Δημήτρη Μπέη, έκοβαν βόλτες με τις σπορ «κούρσες» τους ο Μπάρκουλης (από ένα παρακείμενο στη Φωκίωνος Νέγρη Γυμνάσιο λέγεται ότι ακούστηκε για πρώτη φορά το «Κορίτσια ο Μπάρκουλης»), ο Γεωργίτσης, ο Δομάζος, ο Αντωνιάδης. Ενώ στη δεκαετία του 1980 απέκτησε και τη μασκότ της, τον ιδιόρρυθμο Παεζάνο με τα χρωματιστά γυαλιά και τη μαϊμού στον ώμο του.

Ο «δρόμος που δεν κοιμάται ποτέ» μπήκε στον κύκλο της παρακμής πριν από την κρίση καθώς άλλες περιοχές αναδύθηκαν στον χάρτη της αθηναϊκής διασκέδασης. Και σιγά σιγά άρχισε να «μουτζουρώνεται» και να περιθωριοποιείται χωρίς ωστόσο να χάνει την ανάμνηση της παλιάς, μποέμικης αίγλης της. Γι’ αυτό και ο νέος δήμαρχος της Αθήνας Κώστας Μπακογιάννης ανέθεσε στη Διεύθυνση Πρασίνου και στον επικεφαλής της αντιδήμαρχο Σάκη Κολλάτο να σουλουπώσει τουλάχιστον τον εμβληματικό δρόμο. Η «νησίδα» στο κέντρο της στρώθηκε με έτοιμο γκαζόν, φυτεύτηκαν δένδρα και εποχιακά φυτά, τα παγκάκια βάφτηκαν, διορθώθηκαν τα κάγκελα, τα σιντριβάνια καθαρίστηκαν και φωτίστηκαν, οι χαλασμένοι λαμπτήρες αντικαταστήθηκαν. Είναι που είναι κακοποιημένη, από πολλούς η πόλη μας, τουλάχιστον να μη φαίνεται εγκαταλελειμμένη.

Ωδή στη ραπτική

«Μόνο εκείνοι που δεν έχουν μνήμη επιμένουν για την πρωτοτυπία τους». Με έμπνευση, μεταξύ άλλων, από αυτήν τη φράση της Κοκό Σανέλ η Μαρία Διαμάντη συνέλαβε την ιδέα πάνω στην οποία δούλεψε, με μια μεγάλα ομάδα συνεργατών και μαθητών της σχολής μόδας (που έχει αναβιώσει στο θρυλικό εργαστήριο ραπτικής της γιαγιάς της) και θα παρουσιάσει για μία μόνο ημέρα, την Τετάρτη 25 Σεπτεμβρίου, μετά τις 7:30 το βράδυ, στο Μουσείο Μπενάκη στην οδό Πειραιώς. Πρόκειται, όπως λέει και ο τίτλος «Ode Couture», για μια ωδή στη ραπτική που ανιχνεύει το αποτύπωμα που έχουν αφήσει τέσσερις κορυφαίοι – και ίσως λιγότερο γνωστοί σήμερα απ’ όσο θα έπρεπε – έλληνες δημιουργοί στη διεθνή μόδα.

Η Μαρία Διαμάντη λοιπόν αναλαμβάνει να επανασυστήσει στο αθηναϊκό κοινό, επικαιροποιώντας με τις επεμβάσεις της τη δουλειά του τον Γιάννη Ντεσσέ που, το 1924, εγκατέλειψε τις σπουδές του στη Νομική για να αναζητήσει την τύχη του στον χώρο της μόδας στο Παρίσι και να εξελιχθεί στον «Βασιλιά της μουσελίνας». Το ίδιο κάνει και με τον Γιώργο Σταυρόπουλο που, μεταπολεμικά, αρνήθηκε πρόταση του Κριστιάν Ντιόρ να συνεργαστεί μαζί του και διέπρεψε αργότερα στη Νέα Υόρκη, τον Τζέιμς Γαλανός που έχει ντύσει πολλές πρώτες κυρίες των ΗΠΑ αλλά και την Γκρέις Κέλι, την Μπάρμπαρα Στρέιζαντ, την Νταϊάνα Ρος αλλά και τον Γιάννη Ευαγγελίδη που όταν, το 1939, παρουσίασε τη δουλειά του σε έκθεση μόδας την οποία είχε διοργανώσει το ξενοδοχείο St. Regis στη Νέα Υόρκη, οι New York Times έγραψαν γι’ αυτόν: «Η Αθήνα συναγωνίζεται το Παρίσι όπως φαίνεται από τα σχέδια που στάλθηκαν από την Ελλάδα».

Ψωμί «ψωμένιο»

Πρόκειται για κοινή διαπίστωση. Στην Αθήνα που, ειδικά στον χώρο της εστίασης και των τροφίμων, μπορεί να βρει κάποιος σχεδόν τα πάντα είναι δυσεύρετο το βασικό. Το καλό ψωμί με τη μεστή γεύση που δεν θα μπαγιατέψει σε λίγες ώρες επειδή το ζυμάρι έχει ψηθεί κατευθείαν από την κατάψυξη. Ετσι, όταν ακούω για καλό φούρνο, σπεύδω. Η αλήθεια ότι είχα καθυστερήσει να πάω στο «Καλλιμάρμαρο», στην πλατεία Βαρνάβα. Ε, πήγα και… η δίατα από Δευτέρα. Ξαναθυμήθηκα τη γεύση του καλού ψωμιού, το παγωτό καϊμάκι με βουβαλίσιο γάλα, τη σωστή «λαδίλα» στη σπανακοτυρόπιττα αλλά και ένα κέικ λεμονιού που σε ταξιδεύει, γευστικά, στη Νέα Υόρκη.

Γιώργος Χαδούλης, εικαστικός

Τι μου αρέσει, τι δεν μου αρέσει στην Αθήνα

Γεννήθηκα και μεγάλωσα κοντά στο Σύνταγμα στην οδό Ζαλοκώστα. Και παρόλο που πλέον ζω στην Κηφισιά μου αρέσει πάντα το κέντρο της πόλης. Τα προάστια κατοικούνται από συγκεκριμένες «φυλές» που έχουν να «διηγηθούν», έστω και ως εικόνες, τις ίδιες ιστορίες. Ενώ το κέντρο είναι ένα μωσαϊκό ανθρώπων και ιστοριών, μια διαδρομή στην έκπληξη αφού ούτε ξέρεις ούτε μπορείς να φανταστείς τι σε περιμένει στην επόμενη γωνία. Μου αρέσει η γεωγραφία της Αθήνας, το ανελέητο φως της ακόμη και όταν αποκαλύπτει τις ασχήμιες της.

Αυτό που παρατηρώ είναι ότι αυτή η πόλη με την αρχαία παράδοση, εδώ και πολλές δεκαετίες είναι αμήχανη ως προς το να γράψει τη σύγχρονη ιστορία της. Κατοικείται από ανθρώπους οι οποίοι έχουν έρθει από την περιφέρεια και, όσο και αν δηλώνουν «Αθηναίοι», κατά βάθος, δεν την αγαπούν.