O απρόσμενος Κόντε και ο αποφασισμένος Σαλβίνι

Ο ιταλός πρωθυπουργός Τζουζέπε Κόντε μπαίνοντας το βράδυ της Πέμπτης στην αίθουσα Τύπου της πρωθυπουργικής κατοικίας είχε την εικόνα κατάδικου. Λίγες ώρες πριν, ο Ματέο Σαλβίνι, ηγέτης της ακροδεξιάς Λέγκας, που με το Κίνημα 5 Αστέρων του Λουίτζι Ντι Μάιο είχαν σχηματίσει κυβερνητικό συνασπισμό, είχε αποφασίσει να τινάξει το κυβερνητικό αυτό πείραμα στον αέρα.

Ο Κόντε, μαγνητισμένος από τον Σαλβίνι, παντοδύναμο νούμερο 2 της κυβέρνησής του δεν φαινόταν να έχει άλλον δρόμο από το να παραιτηθεί. Κι όμως… Ακριβώς ίσως επειδή δεν είχε τίποτε να χάσει, προχώρησε σε μία κίνηση που εξέπληξε τους πάντες. Ξαφνικά και ίσως για πρώτη φορά από τότε που ανέλαβε τα πρωθυπουργικά του καθήκοντα, την 1η Ιουνίου 2018, ο Κόντε άρχισε χθες να μιλά σαν πρωθυπουργός.

Οπως αναφέρει η «Le Monde», η κυβερνητική κρίση είχε πυροδοτηθεί από το βράδυ της Τετάρτης ύστερα από την απόφαση της ιταλικής Γερουσίας να απορριφθεί η πρόταση του Κινήματος 5 Αστέρων να τερματιστούν οι εργασίες κατασκευής της αλπικής σιδηροδρομικής γραμμής, που θα συνδέει την ιταλική πόλη του Τορίνο με τη Λυών στη Γαλλία, ένα έργο που ο Σαλβίνι και η Λέγκα ήθελαν να συνεχιστεί. Λίγο μετά την ψηφοφορία της Γερουσίας, ο Σαλβίνι, εν μέσω έντονων ενδοκυβερνητικών διαφωνιών, επισκέφθηκε τον Κόντε και υπό την απειλή πρόωρων εκλογών απαίτησε κυβερνητικό ανασχηματισμό. Απαίτησε τον «αποκεφαλισμό» του υπουργού Υποδομών και Μεταφορών Ντανίλο Τονινέλι, κατηγορώντας ότι μπλοκάρει μεγάλα έργα και σημαντικές επενδύσεις. Ζήτησε επίσης να αποχωρήσουν η υπουργός Εθνικής Αμύνης, Ελιζαμπέτα Τρέντα, ισχυριζόμενος ότι η ίδια παρακωλύει τον σχεδιασμό του για τον έλεγχο των θαλασσών καθώς και ο υπουργός Οικονομίας Τζιοβάνι Τρία, λόγω της διαλλακτικότητάς του στις Βρυξέλλες. Ο Σαλβίνι βέβαια γνώριζε πολύ καλά ότι δεν θα μπορούσαν να γίνουν αποδεκτές τέτοιες απαιτήσεις.

Την Πέμπτη το βράδυ, λοιπόν, ο Κόντε ξεκίνησε να μιλά με μια πρωτόγνωρη για την ως σήμερα θητεία του αποφασιστικότητα: «Δεν είναι θέμα του υπουργού Εσωτερικών κ. Σαλβίνι να συγκαλεί το Κοινοβούλιο ή να ορίζει την ατζέντα μιας πολιτικής κρίσης». Επίσης δεσμεύθηκε ότι θα πάει στο Κοινοβούλιο ώστε να εξασφαλίσει πως «η κρίση που προκάλεσε ο Σαλβίνι θα καταστεί η πιο διάφανη στην ιστορία της Δημοκρατίας της Ιταλίας». Προσέθεσε, μάλιστα, ότι δεν μπορεί πλέον να ανέχεται τις επιθέσεις του Σαλβίνι εναντίον των άλλων υπουργών και τον κατηγόρησε πως απλώς επαναλαμβάνει «συνθήματα» προς άγραν ψήφων. Επίσης ανέφερε ότι «ο Σαλβίνι οφείλει να εξηγήσει στους ψηφοφόρους, που πίστεψαν την υπόσχεση ότι θα ερχόταν η αλλαγή, τους λόγους που τον οδήγησαν να διακόψει πρόωρα και αιφνίδια το κυβερνητικό έργο».

ΚΡΙΤΙΚΗ. Ο Κόντε αναφέρθηκε επικριτικά και στην επιδρομή του Σαλβίνι στις ιταλικές παραλίες, η οποία εδώ και μέρες είχε αποκτήσει χαρακτήρα προεκλογικής περιοδείας. Την ίδια στιγμή πάντως ο Σαλβίνι βρισκόταν στην Πεσκάρα. Εκεί απευθυνόμενος στο πλήθος αναφέρθηκε στα αγαπημένα του θέματα: Επιτέθηκε στη φιλομεταναστευτική ισπανική οργάνωση Proactiva Open Arms αλλά και στην Ανγκελα Μέρκλ, τον Εμανουέλ Μακρόν και την ιταλική Αριστερά για τους χειρισμούς τους στο μεταναστευτικό ζήτημα.

Η απρόσμενη αποφασιστική στάση του Κόντε, πάντως, δεν φάνηκε να ανακόπτει την ορμή του Σαλβίνι για διάλυση της κυβέρνησης και διενέργεια πρόωρων εκλογών. Ετσι, την Παρασκευή, το κόμμα της Λέγκας, ανακοίνωσε ότι θα καταθέσει στη Γερουσία πρόταση μομφής για να ρίξει την κυβέρνηση και ότι ελπίζει πως η χώρα θα πάει γρήγορα σε πρόωρες εκλογές.

Αξίζει πάντως να αναφερθεί ότι το Κοινοβούλιο έχει κλείσει για το καλοκαίρι και εναπόκειται στον πρόεδρο της Γερουσίας να αποφασίσει πότε θα το ανακαλέσει για συνεδρίαση. Επίσης η μόνη αρχή που μπορεί να διαλύσει το Κοινοβούλιο και να προκηρύξει εκλογές είναι ο πρόεδρος της Δημοκρατίας Σέρτζιο Ματαρέλα.