Τη θάλασσά (του) ποιος θα την εξαντλήσει;

Ιστιοφόρα και ατμόπλοια, ψαροκάικα και βάρκες, σε θρυλικές ναυμαχίες, πυρπολήσεις αλλά και καθημερινές σκηνές έχουν «αράξει» στους καμβάδες του ζωγράφου, ο οποίος αν και υπήρξε από τους σημαντικότερους εκπροσώπους της Σχολής του Μονάχου παρέκαμψε τα ηθογραφικά θέματα και τα πορτρέτα – τάση που ακολουθούσαν οι περισσότεροι καλλιτέχνες της συγκεκριμένης σχολής – κι αφιερώθηκε με εμμονή στη θάλασσα και τη ζωή γύρω από αυτή. Στους πίνακες του οι περισσότεροι θαυμάζουν τη λεπτομέρεια με την οποία απέδιδε στοιχεία σχετικά με τη ναυπηγική. Πόσοι από εμάς όμως μπροστά σε ένα έργο του θεωρούμενου ως πατέρα της ελληνικής θαλασσογραφίας, Κωνσταντίνου Βολανάκη, έχουμε προσέξει τις αλλαγές του φωτός; Πόσοι έχουμε εστιάσει στο γεγονός ότι έχει αποτυπώσει τα καράβια του σε διαφορετικές στιγμές της ημέρας: από την αυγή μέχρι το βαθύ σκοτάδι;

Τη μοναδική εμπειρία να ζήσουμε ένα εικοσιτετράωρο μέσα σε μερικά λεπτά – όσο χρειάζεται δηλαδή για να περιεργαστούμε τους 29 πίνακες του – θα έχουμε όσοι επισκεφθούμε την έκθεση «Κωνσταντίνος Βολανάκης. Ο πατέρας της ελληνικής θαλασσογραφίας». Μια έκθεση με έργα αποκλειστικά από τη Συλλογή του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη, που έχει ως στόχο να αναδείξει τον τρόπο που ο Βολανάκης απέδιδε το φως στις διαφορετικές φάσεις της ημέρας και της νύχτας και η οποία θα φιλοξενηθεί στο Ιστορικό Αρχείο – Μουσείο Υδρας στο πλαίσιο του εορτασμού των 100 ετών από την ίδρυσή του.

«Τα έργα του Βολανάκη αποτελούν τον πυρήνα των θαλασσογραφιών της συλλογής του Ιδρύματος», λέει στα «Πρόσωπα» η επιμελήτρια της έκθεσης Σουζάνα Λασκαρίδη, η οποία εξηγεί πως σαφώς οι εφοπλιστικές δραστηριότητες της οικογένειάς της έπαιξαν ρόλο ώστε μεγάλο μέρος της συλλογής να κινείται θεματικά γύρω από τη θάλασσα. Για ποιο λόγο όμως επιλέχθηκε η συγκεκριμένη εποχή για την έκθεση αυτή έναν χρόνο μόνο μετά τη μεγάλη έκθεση στην Αθήνα (στο Ιδρυμα Θεοχαράκη) με αφορμή τα 110 χρόνια από τη γέννηση του ζωγράφου και μάλιστα στην Υδρα; «Πέραν του ότι είναι μια ευκαιρία να συμβάλλουμε στον εορτασμό των 100 χρόνων του μουσείου με το οποίο έχουμε μια πολύ θερμή σχέση, οι επισκέπτες θα έχουν τη δυνατότητα να δουν έργα που θα παρουσιαστούν για πρώτη φορά σε έκθεση. Το καλοκαίρι δε, καθώς επισκέπτεται πολύς κόσμος το νησί, αξίζει τον κόπο να επιχειρήσεις ένα τέτοιο εγχείρημα», υποστηρίζει η Σουζάνα Λασκαρίδη.

ΤΙΜΕΣ ΡΕΚΟΡ. Ο ζωγράφος, τα έργα του οποίου δεν λείπουν σχεδόν ποτέ από το Μέγαρο Μαξίμου ως τις έδρες των μεγάλων εφοπλιστικών επιχειρήσεων του Λονδίνου και τα οποία είναι σπάνια και περιζήτητα (στο παρελθόν αγοράστηκαν ακόμη και από τον αυτοκράτορα Φραγκίσκο Ιωσήφ της Αυστρίας και το υπουργείο Ναυτικών της Αγγλίας και σήμερα χτυπούν τιμές ρεκόρ – έως και 2 εκατ. ευρώ – στις δημοπρασίες), θα προσθέσει το δικό του, πολύτιμο λιθαράκι, μέσα από τη συγκεκριμένη έκθεση στην πορεία ενός από τα σημαντικότερα για τη νεότερη ελληνική Ιστορία μουσεία: το Ιστορικό Αρχείο – Μουσείο Υδρας στο λιμάνι του νησιού. «Πέρασαν 100 χρόνια από το έτος ίδρυσης του μουσείου, κατά τα οποία η χώρα μας και κατ’ επέκταση το νησί μας έζησε νίκες και ήττες, επιτεύγματα και καταστροφές, πόλεμο και ειρήνη, πολιτικές και κοινωνικές αναστατώσεις και αλλαγές, περιόδους οικονομικής ανάπτυξης αλλά και βαθιές κρίσεις. Το Ιστορικό Αρχείο – Μουσείο της Υδρας στάθηκε σιωπηλός και συνάμα καίριος παρακολουθητής της ιστορικής πορείας όλων αυτών των χρόνων. Ο ρόλος του ήταν, είναι και παραμένει ιδιαιτέρως σημαντικός για την τοπική και την ευρύτερη κοινωνία τόσο σε επίπεδο προβολής της ιστορικότητας της Υδρας», επισημαίνει η διευθύντριά του, Ντίνα Αδαμοπούλου, η οποία κάνοντας έναν σύντομο απολογισμό από το 1996 οπότε και εγκαινιάστηκε το νέο κτίριο του μουσείου έχει φιλοξενήσει πλάι στα μόνιμα πολύτιμα εκθέματά του, όπως η Χάρτα του Ρήγα κι η ταριχευμένη καρδιά του Ανδρέα Μιαούλη, 97 εικαστικές εκθέσεις, 91 μουσικές συναυλίες, 25 θεατρικές και χορευτικές παραστάσεις, 14 προβολές ταινιών, 26 παρουσιάσεις βιβλίων, 60 συνολικά συνέδρια, σεμινάρια και διαλέξεις για διάφορα επιστημονικά θέματα.