Οι γυναίκες στο προσκήνιο

Διανύοντας την όγδοη μέρα της η 69η κινηματογραφική Μπερλινάλε, οδεύει σιγά σιγά προς τη λήξη της αφήνοντας πίσω της ανάμεικτα συναισθήματα. Η απόφαση του Ντίτερ Κόσλικ, που από του χρόνου αποχωρεί από τη θέση του καλλιτεχνικού διευθυντή του φεστιβάλ, να τονίσει το γυναικείο στοιχείο τόσο σε ό,τι αφορά τη θεματική των ταινιών όσο και στην επιλογή ταινιών που σκηνοθετήθηκαν απαραιτήτως από γυναίκες, δεν σήμανε επίσης ότι το πρόγραμμα με αυτόν τον τρόπο θα γινόταν σούπερ. Αντιθέτως, την ώρα που η ταινία από την ΠΓΔΜ «Ο Θεός υπάρχει, το όνομά της Πετρούνια» της Τεόνα Στρούγκαρ Μίτεβσκα ήταν μια από τις εκπλήξεις της εφετινής διοργάνωσης, μια από τις μεγάλες απογοητεύσεις της στο διαγωνιστικό πρόγραμμα ήταν μια ταινία επίσης σκηνοθετημένη από γυναίκα και μάλιστα Γερμανίδα, την Ανγκελα Σάλενεκ. Κανείς δεν φάνηκε να καταλαβαίνει τι ήθελε να πει το «Ημουν στο σπίτι αλλά» της Σάλενεκ και σίγουρα πολλοί εκνευρίστηκαν που η ταινία συμμετέχει στον διαγωνισμό για τη Χρυσή Αρκτο. Οι ηθοποιοί κινούνται σαν ζόμπι, απαγγέλλουν Σαίξπηρ από το πουθενά, τσακώνονται για ένα ποδήλατο, ουρλιάζουν και διαμαρτύρονται και κανείς δεν καταλαβαίνει τον λόγο.

Δεν συμβαίνει το ίδιο στην τελευταία ταινία της Ισπανίδας σκηνοθέτριας Ιζαμπέλ Κοϊσέτ που ένα χρόνο μετά το αγγλόφωνο «Βιβλιοπωλείο της κυρίας Γκριν» επιστρέφει στην Μπερλινάλε με την «Ελίζα και Μαρτσέλα». Μια αληθινή ιστορία βρίσκεται πίσω από το σενάριο που πραγματεύεται την περίπτωση δύο Ισπανίδων ομοφυλόφιλων γυναικών που στις αρχές του προηγούμενου αιώνα αναγκάστηκαν να παντρευτούν (η μία μεταμφιέστηκε σε άντρα) προκειμένου να γλιτώσουν από την κακεντρέχεια των γύρω τους. Ο γάμος των Μαρτσέλα Ιμπέας (Γκρέτα Φερνάντεζ) και Ελίζα Σάντσεζ Λορίνγκα (Νατάλια ντε Μολίνα) που έλαβε χώρα το 1901 είναι ο πρώτος με άτομα του ιδίου φύλου που έγινε ποτέ στην Ισπανία. Η ασπρόμαυρη ταινία είναι πολύ ελκυστική στην όψη αλλά η απροκάλυπτη προκατάληψή της απέναντι στο ανδρικό στοιχείο (που πλην μιας εξαίρεσης παρουσιάζεται γκροτέσκο και κακό) γίνεται εκνευριστική.

Τέλος, μια κυρία από τα πολύ παλιά που με τον δυναμικό χαρακτήρα της δείχνει πιο νέα από τις νέες. Η Ανιές Βαρντά, η γιαγιά της nouvelle vague, που εφέτος κλείνει τα 91. Eνα χρόνο μετά την υποψηφιότητά της για το Οσκαρ ντοκιμαντέρ με το «Πρόσωπα και ιστορίες», παρουσιάζει ένα ακόμα ντοκιμαντέρ, το «Agnes par Varda». Στην ουσία πρόκειται για μια συρραφή επιλογών από τις αμέτρητες διαλέξεις της με θέμα τον κινηματογράφο (έτσι όπως εκείνη τον αντιμετωπίζει) σε δεκάδες πανεπιστήμια του κόσμου. «Με αυτό το ντοκιμαντέρ είπα ότι είχα να πω και τέλος» είπε η λιλιπούτεια σκηνοθέτρια που απέκλεισε την πιθανότητα να ξαναδώσει κάπου διάλεξη. Εξάλλου αυτή την εποχή την ενδιαφέρουν περισσότερο οι εικαστικές Τέχνες και μάλιστα ετοιμάζει έκθεση…