Η απαγωγή, ο βιασμός και η δολοφονία της 11χρονης Λιανά προκάλεσαν βαθύ σοκ στη Γαλλία, όχι μόνο για την αγριότητα του εγκλήματος, αλλά και για όσα αποκαλύφθηκαν σχετικά με τη λειτουργία των αστυνομικών και δικαστικών μηχανισμών.
Ο 41χρονος ύποπτος είχε καταγγελθεί έως και πέντε φορές για σεξουαλική βία ή παρενόχληση σε βάρος ανηλίκων. Παρ’ όλα αυτά, οι υποθέσεις δεν προχώρησαν και ο ίδιος παρέμενε ελεύθερος.
Η κοινωνική κατακραυγή ανάγκασε την κυβέρνηση να αντιμετωπίσει ως επείγον ένα πρόβλημα που παρέμενε επί χρόνια στο περιθώριο. Ο υπουργός Δικαιοσύνης Ζεράλ Νταρμανέν ζήτησε την επανεξέταση περίπου 70.000 καταγγελιών που αφορούσαν ανηλίκους και δεν είχαν λάβει την απαιτούμενη συνέχεια. Μέσα σε πέντε εβδομάδες άνοιξαν εκ νέου 1.350 έρευνες, ενώ 675 ύποπτοι τέθηκαν υπό προσωρινή κράτηση.
Τα στοιχεία δεν αποκαλύπτουν μόνο το μέγεθος της συσσωρευμένης αδράνειας, αλλά και μια βαθύτερη αποτυχία προτεραιοτήτων. Πολλές από τις υποθέσεις αφορούσαν δράστες που είχαν ήδη ταυτοποιηθεί, διέθεταν ποινικό ιστορικό και συνέχιζαν να βρίσκονται κοντά σε ανήλικα παιδιά. Η περίπτωση της Λιανά έδειξε με τον πιο τραγικό τρόπο ότι μια καταγγελία που δεν εξετάζεται έγκαιρα μπορεί να μετατραπεί σε νέα κακοποίηση ή ακόμη και σε θάνατο.
Οι επιθεωρήσεις που ακολούθησαν κατέγραψαν καθυστερήσεις, ανεπαρκή παρακολούθηση, ελλείψεις προσωπικού και λανθασμένους χειρισμούς. Σε μία από τις προηγούμενες καταγγελίες, η κατάθεση ανήλικης δεν είχε ληφθεί σύμφωνα με τις προβλεπόμενες διαδικασίες. Η ψυχολογική αξιολόγηση ανατέθηκε σε επαγγελματία που δεν περιλαμβανόταν στον επίσημο κατάλογο πραγματογνωμόνων, ενώ το πόρισμά του ήταν αχρονολόγητο και ανυπόγραφο. Αντί να προστατεύσει το παιδί, η διαδικασία κατέληξε να εξετάζει την «αξιοπιστία» του, πρακτική που έχει απαγορευτεί.
Η υπόθεση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα μπροστά στις εκτιμήσεις ότι περίπου 160.000 παιδιά υφίστανται κάθε χρόνο βιασμό ή σεξουαλική επίθεση στη Γαλλία. Σύμφωνα με φορείς προστασίας των ανηλίκων, ένα παιδί πέφτει θύμα σεξουαλικής βίας, αιμομιξίας ή βιασμού κάθε τρία λεπτά.
Την ίδια στιγμή, οι περισσότερες καταγγελίες βιασμού αρχειοθετούνται και τα θύματα μπορεί να περιμένουν περισσότερους από δέκα μήνες μέχρι να ξεκινήσει ουσιαστική έρευνα.
Δεν πρόκειται για μεμονωμένο περιστατικό. Η πρόσφατη καταδίκη χειρουργού που κακοποιούσε επί δεκαετίες εκατοντάδες παιδιά, παρότι είχε ήδη καταδικαστεί για κατοχή υλικού παιδικής κακοποίησης, επιβεβαίωσε ότι οι προειδοποιήσεις υπήρχαν αλλά δεν αξιοποιούνταν.
Η προστασία των παιδιών δεν μπορεί να εξαρτάται από την πίεση της κοινής γνώμης μετά από μια τραγωδία. Απαιτεί στελέχωση των υπηρεσιών, ειδική εκπαίδευση αστυνομικών και δικαστικών, ταχεία διερεύνηση και συστηματική παρακολούθηση κάθε καταγγελίας. Η Λιανά δεν χάθηκε επειδή δεν υπήρχαν νόμοι. Χάθηκε επειδή οι μηχανισμοί που όφειλαν να την προστατεύσουν δεν λειτούργησαν εγκαίρως.
