Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο και Επιγραφικό Μουσείο προχωρούν με ταχείς ρυθμούς προς τον εκσυγχρονισμό τους, με τις μελέτες να εξελίσσονται σύμφωνα με τα καθορισμένα χρονοδιαγράμματα. Η ωρίμανση των έργων εντάσσεται στο πλαίσιο της αναβάθμισης του κτηριακού συγκροτήματος που ορίζεται από τις οδούς Πατησίων, Τοσίτσα, Μπουμπουλίνας και Βασ. Ηρακλείου. Μετά την έγκριση της οριστικής μουσειολογικής μελέτης, το Συμβούλιο Μουσείων γνωμοδότησε ομόφωνα θετικά για τη μουσειογραφική προμελέτη των νέων εκθέσεων.
Τις προμελέτες εκπόνησε το αρχιτεκτονικό γραφείο Atelier Bruckner, σε συνεργασία με τα στελέχη των δύο μουσείων και τα γραφεία David Chipperfield Architects και Tombazis and Associates Architects. Οι εταιρείες Kardoff Engineering, Werner Sobek και WHP ανέλαβαν αντίστοιχα τις μελέτες φωτισμού, ηλεκτρομηχανολογικού εξοπλισμού και στατικής επάρκειας.
Η Υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη δήλωσε ότι η μουσειογραφική προμελέτη βασίζεται στο σύνολο των εγκεκριμένων μελετών για την επέκταση και αναβάθμιση του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου, το οποίο χαρακτήρισε ως «το σημαντικότερο και πλουσιότερο αποθετήριο αρχαίας ελληνικής τέχνης παγκοσμίως». Όπως σημείωσε, η προμελέτη εστιάζει στη διάταξη των εκθεσιακών ενοτήτων και στην οργάνωση του χώρου, ώστε να ανταποκρίνεται στις ανάγκες του μουσειολογικού σκεπτικού και να διασφαλίζεται η τήρηση των χρονοδιαγραμμάτων που προβλέπονται στη Σύμβαση Δωρεάς μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου και του ζεύγους Σπύρου και Ντόροθυ Λάτση.
Η Υπουργός υπογράμμισε τη στενή συνεργασία όλων των εμπλεκόμενων φορέων και επιστημονικών ομάδων, τονίζοντας ότι ο συνολικός επανασχεδιασμός των εκθέσεων θα αποδώσει ένα σύγχρονο μουσείο διεθνούς εμβέλειας.
Ο σχεδιασμός των νέων εκθέσεων
Κεντρικό στοιχείο του εκθεσιακού σχεδιασμού είναι η αρμονική συνύπαρξη και ο συμπληρωματικός χαρακτήρας των δύο μουσείων. Στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, τα βασικά έργα θα λειτουργούν ως «μαγνήτες» που ενοποιούν τη μουσειολογική αφήγηση και καθοδηγούν τον επισκέπτη μέσα από την έκθεση, τόσο στο νέο κτήριο όσο και στο ιστορικό τμήμα.
Στο Επιγραφικό Μουσείο, οι προτεινόμενες παρεμβάσεις περιλαμβάνουν καθοδηγούμενη πορεία, θεματική ομαδοποίηση και ενσωμάτωση της πρακτικής της ανοικτής αποθήκευσης. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη δημιουργία «νησίδων» με εξέχοντα επιγραφικά μνημεία, αποτυπώνοντας τις θεματικές κάθε περιόδου. Η νέα έκθεση θα παρουσιάζει έως 650 επιγραφές σε χώρο περίπου 1.400 τ.μ.
Οι άξονες της μουσειογραφικής προμελέτης
Η προμελέτη εστιάζει στη μεθοδολογία οργάνωσης του αρχαιολογικού υλικού και στη δομή των βασικών εκθεσιακών ενοτήτων. Στο ΕΑΜ, ο «κεντρικός άξονας» θα αναπτύσσεται γύρω από εμβληματικά εκθέματα, ενώ στο ΕΜ η παρουσίαση θα οργανώνεται σε τρία επίπεδα: νησίδες, ελεύθερα μνημεία και ανοικτή αποθήκευση.
Παράλληλα, προσδιορίζονται οι αρχές σχεδιασμού του εξοπλισμού, του φωτισμού, των εποπτικών μέσων και της σήμανσης, καθώς και η γενικότερη αισθητική των χώρων. Η οπτική ταυτότητα των εκθέσεων θα χαρακτηρίζεται από ενιαία χρωματική παλέτα, τυπογραφία και εικονογράφηση, ενώ ιδιαίτερη μέριμνα δίνεται στην προσβασιμότητα του περιεχομένου για όλους τους επισκέπτες.
Σύγχρονη εμπειρία για το κοινό
Στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, τα εκθέματα θα τοποθετούνται ώστε να επιτρέπεται θέαση 360 μοιρών, ενώ τα πιο ευαίσθητα έργα θα προστατεύονται σε προθήκες. Η περιήγηση θα είναι αυτόνομη για κάθε επισκέπτη και θα υποστηρίζεται από περιορισμένη χρήση πολυμέσων και μικτό σύστημα φωτισμού που αναδεικνύει τα έργα.
Για το Επιγραφικό Μουσείο, η προμελέτη καθορίζει τη χωροθέτηση, τη μορφή των προθηκών και την «έκθεση σε ράφια», ώστε να αναδεικνύονται οι θεματικές ενότητες και τα σημαντικά μνημεία του.
