Και οι πέντε είναι υπέροχοι

Πώς μπορούν τα ρούχα υψηλής ραπτικής και πρετ α πορτέ, αξεσουάρ και κοσμήματα, φωτογραφίες, υλικό από το αρχείο και τεχνολογικοί νεωτερισμοί να συνδυαστούν σε ένα μείγμα πρόκλησης και εντυπωσιασμού, ιστορικής μνήμης και μεθοδολογίας; Μια σειρά εκθέσεων σε διαφορετικά ευρωπαϊκά μουσεία παρουσιάζει με διαφορετικές σκηνογραφικές και ερμηνευτικές προσεγγίσεις το δημιουργικό αποτύπωμα πέντε σχεδιαστών στην παγκόσμια μόδα. Από την ιστορική παρουσίαση του αρχείου της Ζαν Λανβέν στο Μουσείο Γκαλιερά και την αναδρομική φαντασμαγορία του Ζαν-Πολ Γκοτιέ στο Γκραν Παλέ ώ      ς τη σκανδαλιστική συλλογή του Ιβ Σεν Λοράν «Liberation» στο Ιδρυμα Πιερ Μπερζέ – Ιβ Σεν Λοράν στο Παρίσι, την επιβλητική «Αγρια ομορφιά» που εξυμνεί το έργο του πρόωρα χαμένου Αλεξάντερ ΜακΚουίν στο Λονδίνο και τη «Μέθοδο» του Καρλ Λάγκερφελντ για διαφορετικούς οίκους στην Αίθουσα Τέχνης της Βόννης.

Σε μια έκθεση τέχνης σημασία έχει η ιδέα για τη χωροθέτηση των έργων. Σε μια έκθεση μόδας που ενσωματώνει τις μεγάλες στιγμές στην καριέρα ενός δημιουργού, οι απαιτήσεις πολλαπλασιάζονται, δεδομένου ότι τέτοιου είδους παρουσιάσεις αποτελούν μαγνήτη για την προσέλευση του κοινού – άρα οδηγούν στην είσπραξη περισσότερων εισιτηρίων. Με βάση αυτό το κριτήριο, οι  πιο επιτυχημένες από τις προαναφερθείσες εκθέσεις θα πρέπει να θεωρούνται του Ζαν-Πολ Γκοτιέ και του Αλεξάντερ ΜακΚουίν. Το στυλ της σύγχρονης εποχής αναδεικνύεται από τις δικές τους προτάσεις. Ο ΜακΚουίν, το ατίθασο αγόρι με την κακή αγγλική προφορά που μπήκε στο Central Saint Martins School of Art  και στα αγγλικά παραδοσιακά ραφτάδικα της οδού Savile Raw, ειρωνεύτηκε την παράδοση της κλασικής κομψότητας της αγγλικής αριστοκρατίας και την ανέμειξε με την πανκ, ρομαντική αισθητική του καταγοητεύοντας το κοινό του έως την αυτοκτονία του το 2010.

Ο Ζαν-Πολ Γκοτιέ, από την άλλη, αντιλαμβάνεται τις αλλαγές του καιρού και τις κάνει μόδα. Με τη διάθεση να προκαλέσει, αγγίζει τα ζητήματα σεξουαλικότητας, των θρησκευτικών και πολιτισμικών διαφορών. Ο επισκέπτης της έκθεσης «Jean Paul Gaultier» στο Γκραν Παλέ παρατηρεί  ένα ταλέντο ερωτευμένο με το γυναικείο σώμα και μέσα από την πορεία της δουλειάς τού σχεδιαστή διαπιστώνει το ενδιαφέρον του για την ομορφιά των αντιθέσεων.  

Στις 29 Ιανουαρίου 1971 ο Ιβ Σεν Λοράν παρουσιάζει τη συλλογή υψηλής ραπτικής «Liberation» («Απελευθέρωση»), γνωστή και ως «Σαράντα», εμπνευσμένη από την περίοδο της ναζιστικής κατοχής στο Παρίσι. Τα κοντά φορέματα, τα πέδιλα πλατφόρμες, οι τετράγωνοι ώμοι, το βαρύ μακιγιάζ παρέπεμπαν στις ημέρες πολέμου. Για τους Γάλλους η εποχή αυτή εξακολουθεί να θεωρείται «το τραύμα της ιστορικής μνήμης». Ο Ιβ Σεν Λοράν σκανδάλισε, λοιπόν, το 1971 επαναφέροντας τις μνήμες από ένα σκοτεινό συλλογικό παρελθόν. Σήμερα η ανάδειξη αυτής της ιστορικής συλλογής έχει ερμηνεία διαφορετική.  Ηταν το μανιφέστο ενός δημιουργού που επιχειρούσε να καταρρίψει τα στεγανά μεταξύ υψηλής ραπτικής και πρετ α πορτέ χρησιμοποιώντας ενδυματολογικές αναφορές του παρελθόντος.

Ο Καρλ Λάγκερφελντ, το φαινόμενο των μίντια και της μόδας που από το 1955 σχεδιάζει ασταμάτητα υψηλή ραπτική, πρετ α πορτέ, κουμπιά, ζώνες, τσάντες ή παπούτσια, φωτογραφίζει αντικείμενα και πρόσωπα και επιμελείται εκδόσεις καλλιτεχνικών βιβλίων, συγκέντρωσε σε μία έκθεση πειστήρια της μεθόδου του από συλλογές για τους οίκους Chanel, Fendi, Chloe, μαζί με τα σχέδια των προσωπικών του συλλογών. Σκοπός του, να συλλάβει το «τώρα» της μόδας πριν αυτό συμβεί.

Η ανάγκη της Ζαν Λανβέν, τέλος, δημιουργού πριν από 125 χρόνια του οίκου Lanvin, να συλλέγει κάθε λεπτομέρεια που αφορούσε τη δουλειά της και να τις συγκεντρώνει σε πανόδετα άλμπουμ προσέφερε στο ευρύ κοινό το πληρέστερο αρχείο στην ιστορία της γαλλικής μόδας. Το Μουσείο Γκαλιερά το αξιοποιεί για να πλαισιώσει τις δημιουργίες της Λανβέν, η οποία από το 1885 σκέφτηκε συνολικά τη μόδα ως τρόπο ζωής.