Ο Οδυσσέας στον Αδη με κιμονό και μάσκα

Για τους Ελληνες θα είναι ένα ταξίδι με χαρακτήρα περισσότερο γεωγραφικό. Για τους Ιάπωνες, ένα ταξίδι στον χρόνο. Κοινός τόπος συνάντησης, ένα από τα εμβληματικότερα θέατρα του αρχαίου και σύγχρονου κόσμου, εκείνο της Επιδαύρου. Στην ορχήστρα του πολυκλείτειου θεάτρου βρίσκεται ο Οδυσσέας με τους συντρόφους του που θα κατέβει στον Κάτω Κόσμο για να συναντήσει τον νεκρό μάντη Τειρεσία, φίλους κι αγαπημένα πρόσωπα και να μάθει πώς θα επιστρέψει στην πατρίδα του όπως περιγράφει ο Ομηρος στην «αρχαιότερη και συναρπαστικότερη απόπειρα στη λογοτεχνία να αποδοθεί η επίσκεψη των ζωντανών στον κόσμο των νεκρών», στη «Νέκυια», τη ραψωδία λ της Οδύσσειας. Μόνο που δεν θα είναι ντυμένος όπως οι περισσότεροι φανταζόμαστε τον βασιλιά της Ιθάκης, φοράει μεταξωτό κιμονό και μάσκα στο πρόσωπο όπως επιβάλλει η 800 ετών παράδοση του ιαπωνικού θεάτρου Νο.

ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΕΠΙΔΑΥΡΟΥ. Για πρώτη φορά καλλιτέχνες του θεάτρου Νο θα δοκιμάσουν τις δυνάμεις τους στην ορχήστρα του αρχαίου ελληνικού θεάτρου και θα επιχειρήσουν να ερμηνεύσουν ένα κείμενο έξω από τη δική τους παράδοση με αφορμή την παράσταση που ετοιμάζει το Φεστιβάλ Επιδαύρου σε συνεργασία με τον Μιχαήλ Μαρμαρινό. «Επισκέφθηκα το πρωί την Επίδαυρο για πρώτη φορά κι ένιωσα ηρεμία, σαν να βρισκόμουν σπίτι μου. Ο χώρος μαγεύει τους ηθοποιούς και γι’ αυτό πιστεύω ότι είναι κατάλληλος για να παίξουμε θέατρο Νο στην αρχική του μορφή», έλεγε χθες ο δάσκαλος Γκένσο Ουμεουάκα, ο οποίος θα ερμηνεύσει (πιθανόν) τον Τειρεσία στην παράσταση – «συνάντηση», όπως χαρακτηρίστηκε με τον έλληνα σκηνοθέτη, που θα κάνει πρεμιέρα τον Ιούλιο στο Τόκιο πριν έρθει στα μέρη μας.

Αποκλειστικά άνδρες επί σκηνής – η οποία είναι πάντα ίδια στο θέατρο Νο και θα προσαρμοστεί στο τοπίο της Επιδαύρου από την Εύα Μανιδάκη – θα συνοδεύονται από δεκαμελή χορό, τέσσερις μουσικούς και δύο ορατούς στο κοινό βοηθούς σκηνής στη διάρκειας 90 λεπτών παράσταση. «Η γλώσσα της σιωπής, της αφαίρεσης και της μεταφυσικής ποίησης είναι το κατάλληλο εργαλείο για να προσεγγίσει κάποιος όχι μόνο τη «Νέκυια», αλλά και για να ανακαλύψει νέους δρόμους προσέγγισης του αρχαίου δράματος», έλεγε χθες ο Μιχαήλ Μαρμαρινός, που επισημαίνει ότι υπάρχουν αρκετά κοινά στοιχεία ανάμεσα στο έπος και το θέατρο Νο, όπως η αφήγηση, η σαφής απόστασή τους από τον ρεαλισμό, η θεματική της συνάντησης ζωντανών και νεκρών (με τη διαφορά ότι στο Νο μιλούν κυρίως οι νεκροί), όπως και το ότι και «τα δύο είδη είναι τραγούδια», ενώ κοινά στοιχεία με το αρχαίο ελληνικό δράμα αποτελούν η  μουσική και ο χορός καθώς και η χρήση μάσκας.