«Nein» στην άρση των κυρώσεων

Η Ευρώπη δεν πρόκειται να εξετάσει την άρση των κυρώσεων που έχει επιβάλει στη Ρωσία, δήλωσε χθες η γερμανίδα καγκελάριος Ανγκελα Μέρκελ, μέχρις ότου υλοποιηθούν πλήρως και τα 12 σημεία της ειρηνευτικής συμφωνίας που υπεγράφη τον Σεπτέμβριο μεταξύ της κυβέρνησης της Ουκρανίας και των φιλορώσων ανταρτών.

Στις πιο ξεκάθαρες δηλώσεις που έχει κάνει μέχρι σήμερα για το θέμα των κυρώσεων, η γερμανίδα ηγέτις υιοθέτησε πιο επιθετική στάση από εκείνη που κρατούσαν τις τελευταίες ημέρες τόσο στελέχη του συγκυβερνώντος Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος καθώς και ευρωπαίοι ηγέτες όπως ο γάλλος πρόεδρος Φρανσουά Ολάντ. Με έκδηλη την ανησυχία για την επιδείνωση της ρωσικής οικονομίας, πολλοί πολιτικοί αφήνουν να εννοηθεί ότι μια κάποια πρόοδος – και όχι η πλήρης υλοποίηση – στο λεγόμενο πρωτόκολλο του Μινσκ που συμφωνήθηκε τον Σεπτέμβριο θα ήταν αρκετή για τη χαλάρωση των κυρώσεων.

Μιλώντας σε συνέντευξη Τύπου στο Βερολίνο μαζί με τον πρωθυπουργό της Ουκρανίας Αρσένι Γιάτσενιουκ που επισκέπτεται τη Γερμανία, η Μέρκελ είπε ότι διατηρεί «λίγες ελπίδες» για την άρση του πρώτου κύκλου των κυρώσεων που επιβλήθηκαν ως αντίποινα για την προσάρτηση της Κριμαίας στη Ρωσία. Εθεσε μάλιστα ψηλά τον πήχη για τη χαλάρωση του δεύτερου γύρου κυρώσεων της ΕΕ που τέθηκαν σε ισχύ μετά τη ρωσική επέμβαση στην Ανατολική Ουκρανία. Η Μόσχα αρνείται ότι υποστηρίζει τους αυτονομιστές αντάρτες στη σύγκρουση αυτή, που μέχρι στιγμής έχει στοιχίσει τη ζωή σε περισσότερους από 4.700 ανθρώπους, παρότι τόσο η Ουκρανία όσο και δυτικές κυβερνήσεις υποστηρίζουν ότι υπάρχουν συντριπτικές αποδείξεις για το αντίθετο.

«Ολη η συμφωνία του Μινσκ πρέπει να υλοποιηθεί πριν μιλήσουμε για την άρση των κυρώσεων», είπε η καγκελάριος, αποκλείοντας κατηγορηματικά τη βήμα βήμα χαλάρωση που θα βασίζεται στην πρόοδο σχετικά με τα 12 σημεία – μεταξύ των οποίων η κατάπαυση του πυρός, ο αυστηρός έλεγχος των συνόρων Ουκρανίας – Ρωσίας, η δημιουργία ζωνών ασφαλείας και η απελευθέρωση των ομήρων. Στελέχη των γερμανών Σοσιαλδημοκρατών υιοθέτησαν πιο συμβιβαστικό τόνο τις τελευταίες εβδομάδες, με τον υπουργό Εξωτερικών Φρανκ-Βάλτερ Σταϊνμάγερ να εκφράζει την ανησυχία του ότι η Ρωσία μπορεί να αποσταθεροποιηθεί εάν δεν χαλαρώσουν οι κυρώσεις της Ευρωπαϊκής Ενωσης.

Ηπιες φωνές. Σε συνέντευξή του χθες, ο Γκέρνοντ Ερλερ, συντονιστής της γερμανικής κυβέρνησης για τις σχέσεις με τη Ρωσία, δήλωσε ότι το Βερολίνο θα πρέπει να σκεφθεί το ενδεχόμενο χαλάρωσης των κυρώσεων «εάν διαπιστώσουμε πρόοδο στα 12 σημεία της συμφωνίας του Μινσκ». Ο γάλλος πρόεδρος Φρανσουά Ολάντ μιλώντας στο ραδιόφωνο τόνισε: «Πιστεύω ότι οι κυρώσεις πρέπει να σταματήσουν τώρα. Πρέπει να αρθούν εάν υπάρχει πρόοδος». Ακόμα και η υπεύθυνη για την εξωτερική πολιτική της ΕΕ Φεντερίκα Μογκερίνι δήλωσε ότι υπάρχουν «κάποια περιορισμένα σημάδια» ότι η Ρωσία μπορεί να αλλάζει την προσέγγισή της.

Παρ’ όλα αυτά η Μέρκελ συνεχίζει να τηρεί άκαμπτη στάση. Επαίνεσε τον Γιάτσενιουκ για το κυβερνητικό μεταρρυθμιστικό πρόγραμμα, μεταξύ των οποίων και τον προϋπολογισμό της λιτότητας που εγκρίθηκε στο τέλος Δεκεμβρίου. Ο προϋπολογισμός αυτός ήταν όρος για τη χορήγηση των πρώτων δόσεων από τη  βοήθεια του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, συνολικού ύψους 17 δισεκατομμυρίων δολαρίων. «Ο πρωθυπουργός μάς ενημέρωσε για τις εντυπωσιακές μεταρρυθμίσεις που προωθούνται στην Ουκρανία», είπε. «Είναι φιλόδοξες και αποφασιστικές».