Ο κανόνας που έγινε εξαίρεση

«Η Βρετανία είναι η πιο ταξική χώρα που υπάρχει στον κόσμο. Είναι η χώρα του σνομπισμού και των προνομίων, η οποία κυβερνάται κυρίως από γέρους και ανόητους άνδρες». Η διαπίστωση αυτή ανήκει στον Τζορτζ Οργουελ. Και όπως σημειώνει στη «Ρεπούμπλικα» ο δημοσιογράφος και συγγραφέας Τζον Λόιντ, είναι μια διαπίστωση που θα έκαναν πολλοί ακόμη και σήμερα. Σε αυτούς τους πολλούς, επισημαίνει ο Λόιντ, περιλαμβάνονται και πολλοί μη Βρετανοί, οι οποίοι βλέπουν μια χώρα με την πιο πλούσια μοναρχία της Ευρώπης, με μια Βουλή των Λόρδων, πανάκριβα ιδιωτικά σχολεία, λέσχες που δέχονται μόνο μέλη της αριστοκρατίας αλλά και πανεπιστήμια που επί αιώνες λειτουργούσαν κι αυτά σαν λέσχες.

ΑλαζονΕία. Είναι πράγματι μια τέτοια χώρα η Βρετανία; Και ναι και όχι. Το επεισόδιο με τον κοινοβουλευτικό αρχηγό των Τόρις Αντριου Μίτσελ που αποκάλεσε πλέμπα τον αστυνομικό για να τον βάλει στη θέση του, δείχνει ότι η δικτατορία του σνομπισμού ζει και βασιλεύει. Το ίδιο ισχύει και για τον πρώην συνάδελφό του και ομόσταβλό του Ντέιβιντ Μέλορ, ο οποίος στόλισε έναν οδηγό ταξί με χαρακτηρισμούς που αποδεικνύουν ότι ο κοινωνικός ρατσισμός στη Βρετανία είναι παρών. Από την άλλη όμως, οι «Τάιμς», εφημερίδα άλλοτε των ανώτερων τάξεων, χαρακτήρισε τον πρώην υπουργό «έναν αλαζόνα και φαντασμένο που δεν επέδειξε κανέναν σεβασμό προς τους υπόλοιπους πολίτες».

Αυτό σημαίνει ότι ο σνομπισμός των ανώτερων τάξεων δεν είναι πια ανεκτός – τουλάχιστον στη δημόσια σφαίρα. Οι ανώτερες τάξεις, και ειδικά οι πολιτικοί που προέρχονται από τις ανώτερες τάξεις, αισθάνονται υποχρεωμένοι να προσποιούνται πως είναι μετριόφρονες και ότι ομνύουν στην ισότητα.

Στη σημερινή Βρετανία συμβαίνει και κάτι άλλο: ο σεβασμός που έδειχναν κάποτε οι κατώτερες τάξεις προς τις ανώτερες μπορεί να μην έχει εκλείψει εντελώς, αλλά τουλάχιστον δεν είναι πλέον ο κανόνας.