Τρεις ωρες με τους τουριστες: «Ξέραμε ότι θα μας ρωτήσετε για τα Ελγίνεια»

Σάββατο πρωί στις 9.15. Κάτω από το κρεμαστό ρολόι στο μετρό του Συντάγματος. Εκεί ήταν το σημείο συνάντησης. Και όλοι τους – και οι δέκα τουρίστες από τη Βρετανία, τη Νότια Αφρική, Αυστραλία και τις Ηνωμένες Πολιτείες – βρίσκονταν στο σωστό μέρος στη σωστή ώρα. Ελαφρώς νυσταγμένοι μεν, ετοιμοπόλεμοι, με τις φωτογραφικές τους μηχανές κρεμασμένες στο στήθος δε. Η Δέσποινα Σαββίδου, πιστοποιημένη ξεναγός και ιδρύτρια του Athens Walking Tour (στο Tripadvisor έχει 671 κριτικές που το χαρακτηρίζουν «άριστη» ή «πολύ καλή» δραστηριότητα), πριν ξεκινήσει την περιήγηση από τα εκθέματα του σταθμού, τους εξηγεί ότι το εισιτήριο που κρατούν στα χέρια τους στοιχίζει 12 ευρώ και τους επιτρέπει την είσοδο σε επτά αρχαιολογικούς χώρους.

«Παρά την κρίση παραμένουμε οικονομικοί» λέει με χιούμορ σε άπταιστα αγγλικά και μου ψιθυρίζει στα ελληνικά, μάλλον με συνωμοτικό ύφος, «όχι, για να μη μας λένε και ακριβούς». Πριν ξεκινήσει η αλλαγή της φρουράς, μπροστά από τη Βουλή πια, διευκρινίζει ότι η Πλατεία Συντάγματος είναι έρημη και ιδιαίτερα ήρεμη τον Αύγουστο. «Δεν λέω τίποτα τυχαία» παραδέχεται. «Τους περνάω μηνύματα για να προλάβω ενδεχόμενες ερωτήσεις» εξηγεί η Δέσποινα και θυμάται τη μαρτυρική για τον τουρισμό τριετία 2010-2013. «Πλέον βέβαια το κλίμα έχει αντιστραφεί 1.000%. Μέχρι και από πού μπορούσαν να προμηθευθούν αντιασφυξιογόνους μάσκες μάς ρωτούσαν τότε. Ας μη θυμηθώ τις ακυρώσεις…» τονίζει και ομολογεί ότι οι κακές εποχές μοιάζουν με κακό όνειρο που, όπως όλα δείχνουν, πέρασε. «Η σεζόν ακόμα δεν έχει τελειώσει, συγκριτικά με πέρυσι όμως είμαστε τουλάχιστον 20% πάνω στις κρατήσεις».

Η ξενάγηση δεν είναι αμιγώς αρχαιολογική. Τρεις ώρες στο πλευρό της Δέσποινας μαθαίνει κανείς ότι η θητεία στον Στρατό είναι υποχρεωτική για κάθε άνδρα που γίνεται 18 ετών, «αν όμως είσαι διατεθειμένος να πληρώσεις, υπάρχουν πάντα παραθυράκια του νόμου που σε απαλλάσσουν». Ενας μεσήλικος Βρετανός ξεκινάει το παιχνίδι των ερωτήσεων. Και ρωτάει αν η αποζημίωση που παίρνουν τα στρατευμένα νιάτα είναι μεγαλύτερη λόγω ανεργίας. Η απάντηση είναι αρνητική και η μία ερώτηση για την κρίση και τη φτώχεια διαδέχεται την άλλη. Με μια δόση εθνικής αλλά συνάμα πληγωμένης υπερηφάνειας παίρνουν ως απάντηση ότι η κρίση πλέον δεν είναι οικονομική αλλά ψυχολογική και συναισθηματική.

Οι υπερδυνάμεις πέφτουνε…

«Είμαστε υπερήφανο και έξυπνο έθνος που έχει μάθει στη φτώχεια. Εγώ γεννήθηκα μέσα σε αυτήν. Αυτό που ζούμε τώρα είναι κρίση για την κόρη μου που έχει 48 ζευγάρια σκουλαρίκια και δεν μπορεί να αγοράσει πλέον άλλα». Ακολουθεί μια σύντομη βόλτα στον Εθνικό Κήπο, στο Ζάππειο, στους Στύλους του Ολυμπίου Διός. Μια συζήτηση που διαχωρίζει τον αρχαίο ελληνικό πολιτισμό από τον ρωμαϊκό και αναδεικνύει την πεποίθηση, τόσα χρόνια μετά, ότι οι υπερδυνάμεις – είτε αυτές κάποτε ονομάζονταν Ελλάδα, Αίγυπτος, Τουρκία είτε σήμερα Ηνωμένες Πολιτείες – γνωρίζουν πάντα την άνοδο και αναπόφευκτα την κάθοδο. Στον δρόμο για την Ακρόπολη, μπροστά στα μάτια δεκάδων τουριστών που περνούν το φανάρι στην αρχή της Διονυσίου Αρεοπαγίτου, ένας έλληνας οδηγός ταξί ανοίγει την πόρτα του αυτοκινήτου του και τσακώνεται με τον οδηγό στη διπλανή λωρίδα. «Ακαταμάχητο μεσογειακό ταμπεραμέντο» λέει ο Βρετανός του γκρουπ που λίγα μέτρα πιο κάτω ψιθυρίζει: «Φαντάζομαι τι έχω να ακούσω για τα Ελγίνεια».

Αφήνουμε πίσω μας το θέατρο του Διονύσου και τα VIP καθίσματα («η Ιστορία επαναλαμβάνεται μέχρι σήμερα» τους λέει με νόημα η Δέσποινα), την Αρχαία Αγορά και τον λόφο του Φιλοπάππου που φαίνεται από μακριά. Στη θέα του Παρθενώνα και των εκατοντάδων τουριστών που τον επισκέφθηκαν το Σάββατο το μεσημέρι ανοίγει η συζήτηση για τα Γλυπτά και το Βρετανικό Μουσείο. «Να ‘ναι καλά ο Ελγιν, αλλιώς θα θέλαμε ένα πολύ μεγαλύτερο μουσείο για τις αρχαιότητές μας» λέει η Δέσποινα όση ώρα οι δύο Βρετανοί χαμογελούν μάλλον συγκαταβατικά, χωρίς να δείχνουν προσβεβλημένοι. «Ε, είχαμε έρθει προετοιμασμένοι» μονολογούν.

Εναλλακτικές
περιηγήσεις

Ξεναγήσεις στην Αθήνα δεν σημαίνει απαραίτητα εκθέματα αρχαιολογικού ενδιαφέροντος και μουσεία. Η ομάδα Alternative_Athens διοργανώνει περιηγήσεις σε μαγαζιά με παραδοσιακά σανδάλια, κοσμήματα, φυτικά καλλυντικά και χειροτεχνίες (Athens Shopping Tour) καθώς επίσης βόλτα σε πέντε χαρακτηριστικά σημεία της αθηναϊκής διασκέδασης (Athens by Night). Η ομάδα του Big Olive αναλαμβάνει, μεταξύ άλλων, να ξεναγήσει τους τουρίστες για δυόμισι ώρες σε σημεία της πόλης όπου σήμερα αναπτύσσεται η γκέι κοινότητα της Αθήνας και σε περιοχές αρχιτεκτονικού ενδιαφέροντος (The Path to Modernity) ενώ το Athens Walking Tour, μέσα από το γαστρονομικό τουρ που διοργανώνει (Αthens Food Tour), μαθαίνει στους επισκέπτες της πρωτεύουσας τη γεύση της ελληνικής φέτας, του ρακόμελου, της μπουγάτσας και των λουκουμάδων.