Τζιχάντ ΑΕ με μάρκετινγκ και κοινωνική δικτύωση

Οι επιτυχημένες στρατιωτικές επιχειρήσεις και η απίστευτη ωμότητα είναι το ένα. Το άλλο είναι ένας μηχανισμός προπαγάνδας και μια διοικητική οργάνωση που, όπως σημειώνουν οι «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς», θυμίζει πολυεθνική εταιρεία. Από το 2012, η οργάνωση Ισλαμικό Κράτος στο Ιράκ και το Λεβάντε (ΙΚΙΛ) συντάσσει ετήσιες εκθέσεις με τα πλήρη αριθμητικά και τα γεωγραφικά στοιχεία για τις αιματηρές επιχειρήσεις του – πόσες βόμβες, πόσες δολοφονίες, πόσα σημεία ελέγχου, πόσες επιθέσεις αυτοκτονίας, πόσες κατειλημμένες πόλεις. Οι εκθέσεις περιέχουν ακόμη και τον αριθμό των «αποστατών» που ασπάστηκαν τους σκοπούς της οργάνωσης.

Από τις εκθέσεις αυτές προκύπτει ότι μόνο το 2013 το ΙΚΙΛ πραγματοποίησε 10.000 επιχειρήσεις στο Ιράκ. Χίλιοι «εχθροί» έχασαν τη ζωή τους, 4.000 εκρηκτικοί μηχανισμοί εξερράγησαν και εκατοντάδες «πιστοί» απελευθερώθηκαν από τις φυλακές. Εκατοντάδες ήταν και οι «αποστάτες» που επέστρεψαν στους κόλπους της οργάνωσης. Οι εκθέσεις αυτές ονομάζονται «Αλ Νάμπα» («Νέα»). Και οι παραλήπτες τους είναι οι υποψήφιοι χρηματοδότες της οργάνωσης. Στην ουσία, οι τζιχαντιστές του ΙΚΙΛ διαφημίζουν τις επιδόσεις τους και την αποτελεσματικότητά τους με όρους σύγχρονου μάρκετινγκ. Το μήνυμα που στέλνουν είναι ότι δεν πρόκειται για μια συμμορία ρακένδυτων τρομοκρατών αλλά για μια πολύ καλά οργανωμένη στρατιωτική δομή με σαφή πολιτικό στόχο τη δημιουργία ενός σουνιτικού κράτους.

ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ. Οπως κάθε επιχείρηση που σέβεται τον εαυτό της, έτσι και το ΙΚΙΛ λειτουργεί σε δύο επίπεδα προπαγάνδας. Οι αναλυτικές εκθέσεις των πεπραγμένων είναι το πρώτο επίπεδο. Το δεύτερο είναι οι εικόνες με τις συνοπτικές εκτελέσεις. Αν στην πρώτη περίπτωση το τάργκετ γκρουπ είναι οι χρηματοδότες, στη δεύτερη είναι οι υποψήφιοι εθελοντές. Με τις εικόνες φρίκης, η οργάνωση δεν λέει μόνο τι είναι ικανή να κάνει αλλά και τι μπορούν να κάνουν όσοι ενταχθούν στις τάξεις της. Με την ίδια μαεστρία χειρίζεται και τα σόσιαλ μίντια. Ο τρόπος που χρησιμοποιεί το twitter, για παράδειγμα, μαρτυρά απόλυτη εξοικείωση με το γλωσσικό ιδίωμα του μέσου. Οι απειλές εναλλάσσονται με τον σαρκασμό στην πιο ακραία εκδοχή του. «Αυτή είναι η δική μας μπάλα. Είναι φτιαγμένη από δέρμα#worldcup» έγραφαν στο tweet που συνόδευε τη φωτογραφία του κομμένου κεφαλιού ενός αστυνομικού. «Αυτή είναι η μοίρα που περιμένει τους σιίτες που στέλνει ο Νουρί για να πολεμήσουν τους σουνίτες» έγραφαν σε ένα άλλο. Και έπειτα, ακόμη ένας αριθμός: «Δικάσαμε 1.700 ιρακινούς στρατιώτες». Ο επιτυχημένος τρόπος που χρησιμοποιούν οι τζιχαντιστές τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης εξηγεί τον λόγο για τον οποίο το ΙΚΙΛ είναι η πιο δημοφιλής οργάνωση ανάμεσα στους υποψήφιους μαχητές από ξένες χώρες – περίπου 2.000 προέρχονται από την  Ευρώπη, σύμφωνα με τις δυτικές μυστικές υπηρεσίες.

ΟΜΑΔΙΚΕΣ ΕΚΤΕΛΕΣΕΙΣ. Μία από τις εικόνες που έκαναν τον γύρο  του κόσμου δείχνει τους τζιχαντιστές να εκτελούν με συνοπτικές διαδικασίες εκατοντάδες ιρακινούς στρατιώτες. Το συμπέρασμα είναι ότι δεν ήθελαν μόνο να σκοτώσουν αλλά και να δείξουν ότι σκοτώνουν. Σύμφωνα με την πλέον αυθαίρετη και ωμή ερμηνεία της τζιχάντ, η εκτέλεση των «βλάσφημων», όπως είναι οι σιίτες για τους φανατικούς σουνίτες, ισοδυναμεί με την εκτέλεση μιας δικαστικής απόφασης η οποία λήφθηκε από μια ανώτερη Δικαιοσύνη. Η πρόθεση που κρύβεται πίσω από αυτήν την επιθυμία της υπερέκθεσης είναι σαφής. Οι τζιχαντιστές δεν θέλουν να κερδίσουν μόνο στο στρατιωτικό πεδίο. Τους ενδιαφέρει εξίσου το ψυχολογικό και το επικοινωνιακό πεδίο.  Ο διευθύνων σύμβουλος αυτής της επιχείρησης είναι ο Αμπού Μπακρ αλ Μπαγκνταντί. Δική του ήταν η απόφαση να βιντεοσκοπούνται οι αποκεφαλισμένοι στρατιώτες. Η περίπτωσή του δεν προκαλεί καμία έκπληξη στους ειδικούς: μέντοράς του ήταν ο Αμπού Μουσάμπ Αλ Ζαρκάουι, ο επικεφαλής της «Αλ Κάιντα στο Ιράκ», του εμιράτου της τζιχάντ στην κοιλάδα του Τίγρη και του Ευφράτη. Ο Αλ Ζαρκάουι ήταν τόσο ανελέητος ώστε ακόμη και ο Οσάμα Μπιν Λάντεν είχε κρατήσει αποστάσεις από κάποιες ενέργειές του. Στο βίντεο που αναρτήθηκε στο Διαδίκτυο στις 11 Μαΐου του 2004 με τον αποκεφαλισμό του αμερικανού ομήρου Νικ Μπεργκ, ο Αλ Ζαρκάουι εμφανίζεται να κρατά ο ίδιος το μαχαίρι. Αυτό που μένει να φανεί, είναι εάν θα τον μιμηθεί κάποια στιγμή ο Αλ Μπαγκνταντί. Προς το παρόν, πάντως, προεδρεύει των δικαστηρίων που απονέμουν την «ανώτερη Δικαιοσύνη» του Ισλαμικού Κράτους στο Ιράκ και το Λεβάντε. Στην πραγματικότητα, δίνει τις εντολές για τις εκτελέσεις.

ΠΟΛΕΜΟΣ ΝΕΥΡΩΝ. Είναι αυτός ο συνδυασμός ωμότητας και μεθοδικότητας που προβληματίζει τους ειδικούς. Οπως εκτιμούν, οι επιθέσεις του ΙΚΙΛ δεν είναι τυχαίες πράξεις ανελέητης βίας. «Ο στόχος δεν είναι μόνο η αποδυνάμωση των ιρακινών δυνάμεων ασφαλείας αλλά και η καταρράκωση του ηθικού τους» επισημαίνει ο αναλυτής Τζον Ντρέικ στη βρετανική εφημερίδα. Η επίτευξη του στόχου δεν είναι καθόλου δύσκολη. Οπως σημειώνει ο ίδιος, ελάχιστοι από όσους είχαν παρακολουθήσει από κοντά την εκπαίδευση που είχαν λάβει από τους Αμερικανούς οι ιρακινές δυνάμεις ασφαλείας εξεπλάγησαν από το γεγονός ότι πολλοί εγκατέλειψαν τις θέσεις τους κατά την επίθεση του ΙΚΙΛ στη Μοσούλη. Με άλλα λόγια, οι τζιχαντιστές βρήκαν ένα εντελώς διαλυμένο κράτος. Τι μπορεί να τους σταματήσει; Ενδεχομένως ο εαυτός τους. Οπως σημειώνει ο Ααραόν Ζελίν, αναλυτής στο Ινστιτούτο της Ουάσιγκτον, η ιδεολογία της τζιχάντ εμπεριέχει τους σπόρους της καταστροφής της.