Ωτοβλεψίες

Η πρεμιέρα είναι εξ ορισμού μια λαμπρή οικογενειακή γιορτή, πόσω μάλλον όταν ένα διάσημο ζευγάρι σαν τον Ντάνιελ Κρεγκ και τη Ρέιτσελ Βάις παίζουν την «Προδοσία» του Πίντερ. Ηθελα να ’ξερα τι είπαν μεταξύ τους στο τέλος της παράστασης ο Στίβεν Σπιλμπεργκ και ο Μπρους Σπρίνγκστιν. Το επίσημο θάψιμο άρχισε πάντως λίγες ημέρες αργότερα από τους κριτικούς των εφημερίδων. Οι απόψεις είναι μοιρασμένες, με πιο αυστηρούς τους Εγγλέζους οι οποίοι θεωρούν ότι ο σκηνοθέτης Μάικλ Νίκολς «πρόδωσε» τον Πίντερ ενώ ο «Γκάρντιαν» βάζει τρία στα πέντε αστεράκια, πράγμα που ισοδυναμεί με ψήφο ανοχής. Οι «ΝΥΤ» λένε ότι ο Κρεγκ το παρακάνει στο «υπερπαίξιμο» και συνιστά σε όσους έχουν ήδη αγοράσει το αξίας 423 δολαρίων εισιτήριο να μη διαβάσουν την κριτική γιατί θα κλάψουν τα λεφτά τους. Πιο λαρτζ ο βρετανικός «Ιντιπέντεντ», ανυπομονεί πότε, αχ πότε, η παράσταση θα μεταφερθεί στο Λονδίνο. Μακάρι να ήμουν εκεί.

Η καλή λογοτεχνία δεν «καίγεται» μέσα σε μια σεζόν. Απόδειξη, τα μυθιστορήματα του νορβηγού τζαζίστα Κέτιλ Μπγιόρνσταντ «Το Ποτάμι» και η «Λέσχη των νέων πιανιστών», τα οποία τέσσερα χρόνια τώρα κερδίζουν καινούργιους αναγνώστες. Η ζήτηση υποχρέωσε τις εκδόσεις Πόλις να ανατυπώσουν πριν από δύο εβδομάδες τη Λέσχη, γεγονός που, στην κατάστασή μας, κρίνεται ως μοναδικό. Διαβάστε τα σε συνδυασμό με τις θείες μουσικές του συγγραφέα που κυκλοφορούν από την Universal και την ECM, πείτε το και σ’ αυτούς που αγαπάτε.

Είχα δει το «Ορλάντο» της Βιρτζίνια Γουλφ σε σκηνοθεσία Σταύρου Τσακίρη με τη Μαριάνθη Σοντάκη το 2007 στο Bios και από τότε επιμένω ότι μπροστά του δεν φτουράει κανένα «Ορλάντο», είτε στο σινεμά είτε στο θέατρο. Η ίδια παράσταση παίζεται ξανά αυτό το διάστημα στην Αθήνα. Το σημειώνω για να μην το χάσετε και για να μη χαθεί μέσα στις τόσες πρεμιέρες αυτού του μηνός. Σημειώστε το κι εσείς.

Ο «Ιωάννης Γαβριήλ Μπόρκμαν» του Ιψεν (φωτογραφία) ήταν το αγαπημένο έργο του πατέρα μου. Δεν θυμάμαι αν το είχε δει με τον Μινωτή, θυμάμαι όμως ότι, παιδάκια ακόμα, μας υποχρέωσε να το συζητήσουμε, αυτός καθισμένος στο γραφείο του κι εμείς όρθιες σχεδόν στο ένα πόδι. Υστερα από τέτοια προεργασία πώς να πας να το δεις στο θέατρο; Πήγα δύο φορές. Τη μία προ ετών σε μια παράσταση του Οστερμάγιερ στο φεστιβάλ Αθηνών και προ ημερών στο Δημήτρης Χορν σε σκηνοθεσία Σταμάτη Φασουλή. Περιττό και να το πω. Η εκδοχή του μπαμπά μου επικρατεί ακόμα μέσα μου. Επειδή η φαντασίωση της παντοδυναμίας εμπεριείχε την πτώση και κυρίως επειδή έδινε στον συφοριασμένο ήρωα του Ιψεν το δικαίωμα να δευτερολογήσει και να εξηγήσει τα κίνητρα που τον οδήγησαν στην υπέρβαση και στην καταστροφή. Ξέρω, δεν είμαστε τίποτα σκοταδόψυχοι Βορειοευρωπαίοι να μας ελέγχει διαρκώς η συνείδησή μας και ότι το θερμό κλίμα εντός του οποίου ζούμε μας επιτρέπει άνετα οικονομικές και συναισθηματικές παραβιάσεις σαν κι αυτές που διέπραξε ο ήρωας του έργου, να μην πω κιόλας ότι μας «προτρέπει» και παρεξηγηθώ. Το έντονο κωμικό στοιχείο στον Μπόρκμαν του Κιμούλη όμως, εμένα τουλάχιστον μού προκάλεσε κύματα ενοχών και μια μικρή υποψία. Μολονότι κοντή και μαυροκέφαλη, λες να είμαι Σκανδιναβή, μέσα από την Καλαμάτα;