Κρατώντας ζωντανή την «άλλη» πόλη
Εφηβος, στα τέλη της δεκαετίας του ’80, έκλεινε τα μάτια του, έδιωχνε την γκρίζα εικόνα της Αθήνας και έφτιαχνε τη δική του. Η Αθήνα τού γέννημα θρέμμα Εξαρχειώτη Γιώργου Αποστολόπουλου μπορεί να χωρέσει πάρκα, πλατείες, ακόμη και... ποτάμια. Είκοσι και κάτι χρόνια αργότερα, πρόεδρος του Κέντρου Υποδοχής Αστέγων, δεν παραιτείται από την ειδυλλιακή εικόνα που ονειρευόταν ως έφηβος
Ο Γιώργος Αποστολόπουλος έρχεται καθημερινά αντιμέτωπος με τη σκληρή πραγματικότητα: 1.200 άνθρωποι σιτίζονται στα συσσίτια του δήμου. Tαυτόχρονα, μια «πόλη» αυτή των αστέγων που εκτιμώνται ήδη σε χιλιάδες μεγαλώνει μέρα με τη μέρα.
Οι υπηρεσίες Πρόνοιας έδωσαν εξετάσεις την εβδομάδα που πέρασε, αφού η κακοκαιρία δοκίμασε τις αντοχές των ανθρώπων που βρίσκονται σε ανάγκη. Στην περίοδο της οικονομικής κρίσης, όπου τα ταμεία των δήμων δεν αντέχουν την υλοποίηση μεγάλων έργων και παρεμβάσεων και ταυτόχρονα οι ανάγκες των πιο αδύναμων πολιτών μεγαλώνουν, υπηρεσίες όπως το Ιδρυμα Αστέγων (με την επωνυμία Κέντρο Υποδοχής και Αλληλεγγύης Δήμου Αθηναίων) μπαίνουν αυτομάτως στην πρώτη γραμμή. Αυτό άλλωστε είχε επισημάνει και ο Πρωθυπουργός Λουκάς Παπαδήμος με τη συμβολική επίσκεψή του στο Κέντρο την Πρωτοχρονιά. Ο Γιώργος Αποστολόπουλος ήταν εκεί για να τον υποδεχθεί, όπως είναι εκεί κάθε μέρα: προτού αρχίσει η διανομή του φαγητού και πολλές ώρες μετά. Αλλωστε, όταν ανέλαβε τα καθήκοντά του τον περασμένο Ιούλιο το Κέντρο βρισκόταν στη σκιά ενός οικονομικού σκανδάλου που αφορούσε προμήθειες από τη σίτιση. Μέχρι εκείνη τη στιγμή ο Γιώργος Αποστολόπουλος γνώριζε λίγα πράγματα για το Ιδρυμα.
Η ΑΠΟΚΑΛΥΨΗ. Η καταγγελία εταιρείας κέτερινγκ, η οποία συμμετείχε σε έναν από τους διαγωνισμούς, αφορούσε τον πρώην πρόεδρο και τον διευθυντή του Ιδρύματος Αστέγων, κατηγορώντας τους για προσπάθεια απόσπασης προμήθειας από τις εταιρείες – ο πρώην πρόεδρος και ο διευθυντής του Ιδρύματος παραιτήθηκαν και η υπόθεση αναμένεται να κριθεί ενώπιον της Δικαιοσύνης τον επόμενο μήνα.
Το πρώτο πράγμα που έκανε ο 40χρονος Γ. Αποστολόπουλος ήταν να ματαιώσει τους διαγωνισμούς που βρίσκονταν σε εξέλιξη για να διασφαλιστεί η διαφάνεια. Η γραφειοκρατική διαδικασία ώσπου να οργανωθούν ξανά διαγωνισμοί τον ανάγκασε να βρει γρήγορες και άμεσες λύσεις.
Αναγκάστηκε να ζητήσει φαγητό για 1.200 άτομα την ημέρα για την απογευματινή σίτιση από όπου μπορεί κανείς να φανταστεί. «Τα καταφέραμε σε συνεργασία με την Εκκλησία της Ελλάδος και την Αρχιεπισκοπή και τις δημοτικές κατασκηνώσεις. Από την 1η Σεπτεμβρίου κατορθώσαμε να έρχεται η απογευματινή σίτιση από το Δημοτικό Βρεφοκομείο, όπως και η μεσημεριανή. Στη συνέχεια προέκυψε πρόβλημα με την κάλυψη των αναγκών του Σαββατοκύριακου. Το ξεπεράσαμε ως εξής: δίναμε να μαγειρεύονται τα φαγητά στις φυλακές Κορυδαλλού έπειτα από συνεννόηση με το υπουργείο Δικαιοσύνης».
Τα χρόνια όπου ήταν φοιτητής στη Νομική Αθηνών ο Γ. Αποστολόπουλος «ψαχνόταν» για τη μετά το πτυχίο πορεία του. Ως φοιτητής αρνιόταν να ενταχθεί σε οποιαδήποτε κομματική παράταξη. Μπήκε σε ανεξάρτητες παρατάξεις και, όταν πήρε το πτυχίο του, ως νεαρός δικηγόρος είχε αποφασίσει να ασχοληθεί και με τον συνδικαλισμό στον κλάδο. Γρήγορα όμως τον εγκατέλειψε.
Παράλληλα με την ενασχόλησή του με τη δικηγορία έκανε μεταπτυχιακό στο Δημόσιο Δίκαιο. Ξεκίνησε αμέσως μετά ένα διδακτορικό, το οποίο έχει μείνει στη μέση, με θέμα τη νομική προστασία της υποθαλάσσιας πανίδας. «Προσπαθούσα να κάνω κάτι θελκτικό στον επιστημονικό τομέα που να έχει σχέση με τα χόμπι μου. Ασχολούμαι πολύ με το θαλάσσιο περιβάλλον, κάνω καταδύσεις και κολυμπάω χειμώνα – καλοκαίρι. Είναι το καταφύγιό μου και με βοηθάει να ξεφύγω από την τρέλα της καθημερινότητας».
Πάντα είχε την τάση να ασχολείται με τα πολιτικά δρώμενα. Γεννήθηκε στα Εξάρχεια, μια γειτονιά άκρως πολιτικοποιημένη, όπου εξακολουθεί να ζει και, όπως λέει, «ακόμη και αν αποκτήσω οικογένεια και παιδιά, θα προσπαθήσω να μην την εγκαταλείψω». Ο πατέρας του ήταν αξιωματικός του Λιμενικού – ναύαρχος εν αποστρατεία σήμερα -, ενώ η μητέρα του λίγο μετά την απόκτηση του πτυχίου της από το Πάντειο αφιερώθηκε στην ανατροφή των παιδιών της. Η πρώτη του απόπειρα να εκλεγεί δημοτικός σύμβουλος ήταν το 1998 με τον συνδυασμό του Δημήτρη Μπέη. Ακολούθησε άλλη μία προσπάθεια με τον συνδυασμό του Χρήστου Παπουτσή και εξελέγη τελικά με τον Γιώργο Καμίνη. Το περιβάλλον της γειτονιάς τού έδωσε, λέει, την πολιτική σκέψη, αλλά και την ευαισθησία για να παλέψει ώστε να βελτιώσει την καθημερινότητα στην πόλη.
«Θα ήθελα να γκρεμίσω πάρα πολλά κτίρια και στη θέση τους να αναπτυχθούν μικρά πάρκα», λέει ο Γ. Αποστολόπουλος. «Ενα από αυτά τα κακόγουστα κτίρια είναι το κτίριο του ΟΤΕ, το οποίο βρίσκεται στη γωνία των οδών Κωλέττη και Εμμ. Μπενάκη. Θα βοηθούσαν και στη βιοκλιματική ανανέωση και στην αισθητική της πόλης. Ενα άλλο μεγάλο μου όνειρο είναι κάποια στιγμή να ανοίξει πάλι ο Ιλισός. Δεν είναι ανέφικτο σε σημεία όπως η οδός Γεωργίου Παπανδρέου στα Ιλίσια ή στο Πάρκο Ελλήνων Ολυμπιονικών στην Καλλιρρόης ένα τμήμα του να διανοιχτεί. Το ποτάμι τρέχει από κάτω…».
Δείχνει πάντως να κατανοεί απολύτως ότι για τους περισσότερους πια φαντάζει πολυτέλεια η σκέψη ότι θα πρασινίσει η Αθήνα, όταν καθημερινά ολοένα περισσότεροι χτυπούν την πόρτα του Ιδρύματος Αστέγων για ένα πιάτο φαΐ. Καταλαβαίνει ότι «είναι ουτοπικό να οραματίζεται το γκρέμισμα των κακόγουστων κτιρίων για να διασώσει την αισθητική της πόλης, όταν ο αριθμός των ατόμων χωρίς στέγη αυξάνεται συνεχώς». «Σε μια πόλη όπου οι κάτοικοί της πεινούν για ποιο πολιτισμό να μιλήσεις;», αναρωτιέται.
«Εχω το μικρόβιο του Εξαρχειώτη μέσα μου. Αντιδρώ δηλαδή απέναντι στην αδικία είτε του συστήματος είτε των ανθρώπων», λέει κλείνοντας μια έντονη τηλεφωνική συνομιλία. Οι προηγούμενες ημέρες με τις χαμηλές θερμοκρασίες ήταν μια δοκιμασία όχι μόνο για εκείνους που κοιμούνται έξω, αλλά και για τον ίδιο. «Δέχθηκα επιθέσεις γιατί δεν άνοιξα το “Ξενοδοχείο των φτωχών” στην Πατησίων για να φιλοξενηθούν οι άστεγοι. Μα πώς να το κάνω, όταν δεν έχουν ολοκληρωθεί οι εργασίες; Εγιναν τα εγκαίνια χωρίς να έχουν ολοκληρωθεί οι εργασίες. Αν πάθει κάποιος οτιδήποτε, εγώ θα πάω στον εισαγγελέα».
Η «ΖΟΥΓΚΛΑ». Στον πρώτο απολογισμό των εμπειριών από τον Ιούλιο όπου ανέλαβε το Ιδρυμα, επιμένει ότι πολιτικοί παράγοντες από όλες τις παρατάξεις βάζουν πρώτα το προσωπικό τους συμφέρον και μετά το δημόσιο, δημιουργώντας συνθήκες πολέμου. «Οι επιθέσεις έρχονται από παντού και η κριτική δεν είναι πάντα καλόπιστη. Είναι ένα περιβάλλον ζούγκλας μέσα στο οποίο καλείσαι συνέχεια να αντισταθείς και να καταφέρεις να εξασφαλίσεις τα αυτονόητα για τους αστέγους, αλλά και για τον ίδιο σου τον εαυτό».
ΕΙΠΕ
Οι Ελληνες έκαναν την έκπληξη με τους αστέγους. Η αλληλεγγύη τους έχει ξεπεράσει κάθε προηγούμενο
ΕΙΠΑΝ ΓΙ’ ΑΥΤΟΝ
Ο Γιώργος είναι ένας σύγχρονος Ρομπέν του κέντρου της Αθήνας
Χριστόφορος Λιοντάκης, ποιητής