[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ] «Τι σημαίνει για την Ελλάδα;»

ΜΕ ΤΗΝ ΕΚΛΟΓΗ του Μπαράκ Ομπάμα στην προεδρία των ΗΠΑ, αρκετές φορές (σε ραδιοφωνικές συνεντεύξεις) μου τέθηκε το ερώτημα «τι σημαίνει η εκλογή Ομπάμα για την Ελλάδα;». Η απάντησή μου ήταν ότι ειδικά για την Ελλάδα μπορεί να μη σημαίνει απολύτως τίποτα. Και γιατί να σημαίνει άλλωστε; Αλλά το ερώτημα είναι δηλωτικό για τον τρόπο που τείνουμε ακόμη και σήμερα να βλέπουμε τον κόσμο, τα διεθνή γεγονότα και τις εξελίξεις. Τείνουμε να τα βλέπουμε (εάν τα βλέπουμε) συνήθως μέσα από μια στενή ελληνοκεντρική προσέγγιση. Να θεωρούμε ότι κάθε ηγέτης αυτό που έχει πρωτίστως στο μυαλό του είναι τα ελληνικά προβλήματα εξωτερικής πολιτικής, την ελληνική agenda και τις ελληνικές στεναχώριες. Έσχατη αφέλεια. Το γεγονός ότι τα οποιαδήποτε ελληνικά προβλήματα και agenda μπορεί να αξιολογούνται ως σχεδόν ασήμαντα στον κατάλογο προτεραιοτήτων των ηγετών μεγάλων δυνάμεων δεν μας αρέσει καθόλου (και ενδεχομένως δεν περνά καν από το μυαλό μας).

Και βεβαίως το κατά πόσο η Ελλάδα παρακολουθεί τις διεθνείς εξελίξεις φάνηκε ιδιαίτερα τους τελευταίους μήνες όταν σχεδόν κατέρρεε το διεθνές οικονομικό σύστημα και εμείς είχαμε σχεδόν ολοκληρωτικά παραδοθεί στη «Βατοπεδιάδα»! Όλα αυτά βεβαίως δεν σημαίνουν ότι η εκλογή Ομπάμα δεν έχει σημασία για την Ελλάδα. Έχει και πολύ μεγάλη μάλιστα. Η σημασία όμως έγκειται όχι στο τι πιστεύει/ γνωρίζει/ υποστηρίζει ο νέος πρόεδρος για τα ελληνικά θέματα (που μπορεί να γνωρίζει ίσως αρκετά) αλλά στις γενικότερες αλλαγές που φέρνει στη διεθνή πολιτική. Σημαίνει ότι για την Ελλάδα, χώραμέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, έχει τεράστια σημασία οι ΗΠΑ με τον νέο πρόεδρο να ακολουθήσουν πολιτική σεβασμού των διεθνών θεσμών (π.χ. ΟΗΕ), να συμβουλεύονται φίλους και συμμάχους (Ευρώπη) πριν αναλάβουν δράση, να συνεργάζονται για την επίλυση των πλανητικών προβλημάτων (κλιματική αλλαγή κ.ά.), να συμβάλλουν στην επίλυση των διεθνών συγκρούσεων χρησιμοποιώντας όχι μόνο τη στρατιωτική ισχύ αλλά και τα «ήπια μέσα επιρροής», να παραμείνουν προσηλωμένες στις αρχές του διεθνούς δικαίου και προστασίας των θεμελιωδών δικαιωμάτων. Όλα αυτά έχουν σημασία και για την Ελλάδα. Επομένως η εκλογή Ομπάμα σημαίνει πολλά για την Ελλάδα, αλλά για εντελώς διαφορετικούς λόγους απ΄ αυτούς που νομίζουν ορισμένοι…

Ο Π.Κ. Ιωακειμίδης είναι καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών και μέλος του Δ.Σ. του ΕΛΙΑΜΕΠ.