Κόσμος / Αγορές

Γερμανική επέλαση, ισπανική υποχώρηση

Η χελώνα έχει αρχίσει να φτάνει τον λαγό. Η ευρωπαϊκή οικονομία στο σύνολό της αρχίζει να αναπτύσσεται με γοργούς ρυθμούς, με οδηγό τη γερμανική «ατμομηχανή», η οποία «τρέχει» με τη γρηγορότερη ανάπτυξη που έχει καταγραφεί από το 2000. Η Ισπανία, αντίθετα, που μέχρι πρόσφατα ήταν η ταχύτερα αναπτυσσόμενη ευρωπαϊκή οικονομία, τώρα αρχίζει να ασθμαίνει λόγω προβλημάτων στην αγορά ακινήτων. Τι συμβαίνει, λοιπόν;

Δύο είναι τα σημεία- κλειδιά που έχουν αλλάξει το τοπίο στις οικονομίες των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Πρώτον, η δράση που ανέλαβε η Γερμανία για να αντιμετωπίσει την έλλειψη ανταγωνιστικότητας- το μεγαλύτερο πρόβλημα της χώρας μετά την υιοθέτηση του ευρώ. Δεύτερον, οι απανωτές αυξήσεις στο κόστος δανεισμού από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, οι οποίες έχουν αρχίσει να μετατρέπονται σε εφιάλτη για την Ισπανία που επωφελείτο από τα μέχρι πρόσφατα χαμηλά επιτόκια στην ευρωζώνη.

«Ανεβαίνει» η Γερμανία
Η πορεία της ευρωπαϊκής οικονομίας το τελευταίο διάστημα, πράγματι υπήρξε πολύ καλή και φέτος αναμένεται να ξεπεράσει σε ανάπτυξη την αμερικανική. Η πιο πρόσφατη έρευνα του ινστιτούτου Ιfo έδειξε ότι ο επιχειρηματικός κόσμος στη Γερμανία είναι πολύ αισιόδοξος, ιδιαίτερα όσον αφορά την πορεία των πωλήσεων λιανικής που μέχρι πρόσφατα ήταν χαμηλές. Αυτό δείχνει ότι η αύξηση του ΦΠΑ, από 16% σε 19%, που πραγματοποιήθηκε στις αρχές του έτους, δεν επηρεάζει πια τόσο πολύ τις καταναλωτικές συνήθειες των Γερμανών. Παράλληλα οι εξαγωγές παρέμειναν ισχυρές, αν και η εγχώρια οικονομία εξακολουθεί και αντιμετωπίζει κάποια προβλήματα από την εσωτερική ζήτηση που δεν έχει ανακάμψει πλήρως.

Οι πωλήσεις καταναλωτικών αγαθών το τελευταίο τρίμηνο πέρυσι, είχαν αυξηθεί σημαντικά, επειδή οι καταναλωτές ψώνιζαν για να προλάβουν την αύξηση του ΦΠΑ. Η τάση αυτή είχε οδηγήσει τους ρυθμούς ανάπτυξης κατά το τέταρτο τρίμηνο του 2006 στο 3,7% σε ετήσια βάση. Όμως, η ζήτηση αυτή για προϊόντα δεν μειώθηκε τους πρώτους μήνες φέτος, όπως πολλοί φοβούνταν ότι θα γινόταν. Έτσι, η αύξηση στις δαπάνες των νοικοκυριών τρέχει τώρα με 2% σε ετήσια βάση, έπειτα από αρκετά χρόνια στασιμότητας, και η Γερμανία- που μπήκε στην ευρωζώνη με υψηλή ισοτιμία και με υψηλά επιτόκια σε σχέση με τον πληθωρισμό της- δείχνει ότι βρίσκει τον δρόμο της.

Στο αντίθετο ρεύμα
Τι γίνεται, όμως, με την Ισπανία; Εκεί συνέβη ακριβώς το αντίθετο. Μπήκε στην ευρωζώνη με το εθνικό της νόμισμα υποτιμημένο και με επιτόκια που τότε ήταν σε χαμηλότερα επίπεδα από τον πληθωρισμό της χώρας (αρνητικά πραγματικά επιτόκια). Όταν το χρήμα είναι τόσο φθηνό, οι άνθρωποι δανείζονται. Και όταν δανείζονται, σπεύδουν να αγοράσουν κάτι με τα δανεικά αυτά. Ο υψηλός δανεισμός, σε συνδυασμό με το μεγάλο ενδιαφέρον που εκδηλώθηκε από αγοραστές που προέρχονταν από άλλες ευρωπαϊκές χώρες, προκάλεσε έκρηξη στις τιμές των ακινήτων, κι έτσι η Ισπανία με πληθυσμό 40 εκατομμυρίων έφτασε να χτίζει περισσότερα σπίτια απ΄ όσα έχτιζαν μαζί η Γαλλία, η Γερμανία και η Ιταλία, οι οποίες έχουν συνολικό πληθυσμό 201 εκατ.

Όμως τώρα, η έκρηξη στην αγορά ακινήτων έφτασε στο τέλος της και τα επιτόκια διαμορφώνονται σε υψηλότερα επίπεδα από τον πληθωρισμό. Στις αρχές του μήνα, οι τιμές των μετοχών των κατασκευαστικών εταιρειών άρχισαν να καταρρέουν. Οι τιμές των ακινήτων μπορεί να μην έχουν πέσει ακόμη σημαντικά, όμως σε κάποιες περιοχές όπως η Μάλαγα έχουν αρχίσει να ακολουθούν πτωτική πορεία.

Αυτό βάζει φρένο στην έκρηξη που σημειώθηκε τα τελευταία χρόνια στην κατασκευαστική δραστηριότητα. Έτσι, η οικονομία της χώρας βρίσκεται τώρα αντιμέτωπη με χαμηλότερους ρυθμούς ανάπτυξης και- εφόσον γίνει κραχ στην αγορά ακινήτων- με ύφεση. Επιπλέον, η Ισπανία δεν έχει αυξημένη εξαγωγική δραστηριότητα και το έλλειμμά της ανέρχεται στο 8% του ΑΕΠ, το υψηλότερο ανάμεσα στις ανεπτυγμένες οικονομίες. Αν το νόμισμά της εξακολουθούσε να είναι η πεσέτα, πιθανότατα θα έπρεπε σήμερα να υποτιμηθεί.

Τα ενιαία επιτόκια
Τι σημαίνουν όλα αυτά για την ευρωζώνη; Το πιο σημαντικό είναι ότι αυτή η τόσο διαφορετική κατάσταση στις δύο οικονομίες, τη γερμανική και την ισπανική, πιθανότατα θα κάνει πολλούς να παραδεχτούν ότι η «συνταγή» των ενιαίων επιτοκίων δεν θα κάνει καλό σε όλες τις χώρες. Θα είναι πολύ ενδιαφέρον να δούμε τώρα τι θα γίνει στην Ιρλανδία, όπου επίσης έχει πραγματοποιηθεί έκρηξη στην αγορά ακινήτων, πλησιάζοντας στα επίπεδα της Ισπανίας.

Το ενιαίο νόμισμα έχει επηρεάσει διαφορετικά τις ευρωπαϊκές οικονομίες. Οι σώφρονες Γερμανοί ανταμείβονται (έπειτα από χρόνια στασιμότητας, όμως), ενώ οι πιο ριψοκίνδυνοι Ισπανοί τιμωρούνται (ύστερα από χρόνια ευημερίας). Βέβαια, κάποιοι θα υποστηρίξουν ότι είναι πιο διασκεδαστικό να ζει κανείς στην Ισπανία απ΄ ό,τι στη Γερμανία, όμως με αυστηρά οικονομικούς όρους στην ευρωζώνη αυτό δεν έχει καμία σημασία. Και απ΄ ό,τι φαίνεται, το πάρτι στην Ισπανία ετοιμάζεται να τελειώσει.

Οι σώφρονες Γερμανοί ανταμείβονται, έπειτα από χρόνια στασιμότητας, ενώ οι πιο ριψοκίνδυνοι Ισπανοί τιμωρούνται, έπειτα από χρόνια ευημερίας

Άσος στο μανίκι των εταιρειών τηλεπικοινωνιών τα γραπτά μηνύματα

Οι πρόσθετες υπηρεσίες φέρνουν τα κέρδη

Έσοδα από την παροχή πρόσθετων υπηρεσιώνπέραν των τηλεφωνημάτων- αναζητούν πλέον οι εταιρείες κινητής τηλεφωνίας σε ολόκληρο τον κόσμο. Ενώ μέχρι πρόσφατα οι εταιρείες αυτές είχαν ως βασική πηγή εσόδων τις χρεώσεις ανάλογα με το πόσο πολύ μιλούν οι πελάτες τους σε κινητά και σταθερά τηλέφωνα, τώρα κερδίζουν περισσότερα από τα γραπτά μηνύματα (SΜS), από τα εικονομηνύματα (ΜΜS), από την πρόσβαση στο Διαδίκτυο μέσω των κινητών, αλλά και από τα δεδομένα που «κατεβάζουν» οι συνδρομητές τους στα κινητά τηλέφωνα. Τέτοια δεδομένα είναι διάφοροι ήχοι κλήσης (ringtones), εικόνες κ.ά. Ήχοι κλήσης και Ίντερνετ Οι εταιρείες αναζητούν επιπλέον έσοδα από τις υπηρεσίες αυτές, επειδή πλέον ο ανταγωνισμός είναι τόσο μεγάλος, που σχεδόν όλες έχουν μειώσει σημαντικά τις χρεώσεις στον χρόνο ομιλίας. Ο άσος στο μανίκι των εταιρειών τηλεπικοινωνιών είναι τα γραπτά μηνύματα, τα οποία χρησιμοποιούνται κατά κόρον από όλους σχεδόν τους χρήστες κινητής τηλεφωνίας. Σημαντική πηγή εσόδων είναι και οι πρόσθετοι ήχοι κλήσης που, όπως εκτιμούν οι εταιρείες, κατεβάζουν όλο και περισσότεροι συνδρομητές τους. Επίσης, 11% των πελατών των εταιρειών κινητής τηλεφωνίας έχουν πρόσβαση στο Ίντερνετ μέσω των κινητών τηλεφώνων.

Όπως συμβαίνει με τις περισσότερες μορφές υψηλής τεχνολογίας, οι καλύτεροι πελάτες των εταιρειών τηλεπικοινωνιών στις νέες αυτές υπηρεσίες είναι οι νέοι ηλικίας 18 έως 26 ετών.

Υπολογίζεται ότι το 76% των νέων αυτών χρησιμοποιούν τα κινητά τους τηλέφωνα για να κατεβάσουν δεδομένα από το Διαδίκτυο.