Eπικίνδυνη αποστολή στους αιώνιους πάγους

Επί δύο χρόνια, οι δέκα επιστήμονες της πολικής αποστολής Tara Arctic του
Προγράμματος του ΟΗΕ για το Περιβάλλον (UNEP) θα ζήσουν πάνω στη σκούνα
«Tara», απομονωμένοι στους επιπλέοντες αιώνιους πάγους της Αρκτικής. Στόχος
τους, να μελετήσουν και να κατανοήσουν την κλιματική αλλαγή που συμβαίνει στα
υψηλά γεωγραφικά πλάτη.

Οι περιοχές των Πόλων της Γης είναι «το σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης της
φύσης», λένε οι επιστήμονες. Έχουν τον ρόλο του καναρινιού στα ορυχεία: όπως
τα πουλιά αυτά προειδοποιούν έγκαιρα (με τον θάνατό τους) τους εργάτες των
ορυχείων για την παρουσία δηλητηριωδών αερίων, έτσι και η Αρκτική μπορεί να
μας προειδοποιήσει – ας ελπίσουμε έγκαιρα – για την αλλαγή του κλίματος, την
ελάττωση του στρώματος του όζοντος και την επίδραση της χημικής ρύπανσης.

Το σκάφος

H σκούνα «Tara», μήκους 36 μέτρων και πλάτους 10, ενισχυμένη με παγοθραυστική
επένδυση, απέπλευσε την Τρίτη από το Λοριάν της Γαλλίας γεμάτη επιστημονικό
εξοπλισμό. Βασικός στόχος της αποστολής είναι να μετρήσει τους πάγους – οι
δορυφόροι μετρούν σωστά την επιφάνειά τους, αλλά δεν λένε τίποτε για το πάχος
τους, το οποίο ποικίλλει πολύ. Ήδη η «Tara» πλέει προς τους αιώνιους
επιπλέοντες πάγους του Βόρειου Πόλου. Θα περάσει πάνω από τον 83ο βόρειο
παράλληλο και θα αφεθεί έρμαιο στους πάγους. Μαζί με το επιστημονικό υλικό και
τα εφόδια για την αποστολή, που θα διαρκέσει δύο χρόνια, το ιστιοφόρο ζυγίζει
200 τόνους (επιπλέον επιστημονικό υλικό θα σταλεί με παγοθραυστικό από την
ακτή της Σιβηρίας). «Το πλοίο μοιάζει με μεγάλη ιστιοσανίδα», λέει στη γαλλική
«Λιμπερασιόν» ο Ετιέν Μπουρζουά, επικεφαλής της αποστολής. Ο τεχνικός
διευθυντής της αποστολής, Ζαν Κολέ, το περιγράφει ως «χοντρή γαλέτα»: «Είναι
λίγο δύσκολο να το μανουβράρεις μέσα σε λιμάνι, αλλά είναι το τέλειο εργαλείο
για να πλέει στην Αρκτική».

H «Tara» είναι ολόκληρη από αλουμίνιο, μέταλλο που αντέχει στο κρύο πολύ
καλύτερα απ’ ό,τι το ατσάλι. H καρίνα της με πάχος από 16 ώς 25 χιλιοστά τής
επιτρέπει να αντιστέκεται στις μεγαλύτερες πιέσεις. Στο εσωτερικό υπάρχει
σόμπα και κεντρική θέρμανση, ώστε η καμπίνα να διατηρείται σε θερμοκρασία 15
βαθμών Κελσίου, ενώ η εξωτερική θα είναι γύρω στους 45 βαθμούς υπό το μηδέν.
Αφρός πάχους 12 εκατοστών καλύπτει κάθε χιλιοστό των εξωτερικών τοιχωμάτων.
Αντί για βίδες, όλα έχουν κολληθεί επιμελώς για να μη δημιουργούνται
σταλαγμίτες. Γιατί το κύριο πρόβλημα της «Tara» θα είναι η συμπύκνωση των
υδρατμών και ο εξαερισμός. «Οι ατμοί συσσωρεύονται, παγώνουν όταν έρχονται σε
επαφή με τα εξωτερικά τοιχώματα και αυτό μπορεί να προκαλέσει ζημιές», εξηγεί
ο Ζαν Κολέ. «Όταν αυτός ο πάγος λειώνει, μέσα στο πλοίο… βρέχει».

Πλήρης αυτονομία

H ΑΠΟΣΤΟΛΗ είναι σχεδιασμένη για να έχει πλήρη αυτονομία. Από τις
σημαντικότερες συσκευές που διαθέτει είναι δύο αιολικές γεννήτριες διαμέτρου
3,5 μέτρων που παράγουν 7,5 kW. Δύο μικρότερες θα τοποθετηθούν στο πίσω μέρος.
Υπάρχουν επίσης δύο δεξαμενές, μία συσκευή αφαλάτωσης, μία καμπίνα-νοσοκομείο
με εντυπωσιακό απόθεμα φαρμάκων. Αλλά τον κύριο όγκο του φορτίου αποτελούν οι
43 τόνοι καυσίμων και οι 9 τόνοι τροφίμων (εκ των οποίων 1,5 τόνος αλεύρι).
Σεφ της αποστολής είναι ο 32χρονος Νεοζηλανδός Γκραντ Ρέντβερς, φυσικός
επιστήμονας που πέρασε τρεις σεζόν στη βάση Σκοτ της Ανταρκτικής, αλπινιστής
και πολικός δύτης.

LINKS: * www.taraexpeditions.org/