«Aκριβή» η φωτογραφία του Tσε
Ενημερώσου πρώτα από ΤΑ ΝΕΑ
4 λεπτά
Είναι η πιο διαφημισμένη και η πιο μοσχοπουλημένη φωτογραφία στον κόσμο.
Και όμως, ο άνθρωπος που την τράβηξε δεν εισέπραξε ποτέ γι’ αυτήν ούτε δεκάρα.
Τώρα, τη διεκδικεί η κόρη του για λογαριασμό του. Γαλλικό δικαστήριο χθες την δικαίωσε.
 |
|
Κόρντα – Τσε. Ο φωτογράφος με το φημισμένο πορτρέτο στο σπίτι του στην Αβάνα, |
Ο Αλμπέρτο Κόρντα, ο φωτογράφος, είναι πια μακαρίτης. Όμως η κόρη του Ντιάνα
Ντίας-Λόπες, επικεφαλής των μπαλέτων της Αβάνας, ανέλαβε να διεκδικήσει – έστω
και καθυστερημένα – τα δικαιώματά του, ζητώντας αποζημίωση 1,14 εκατομμυρίων
ευρώ από την οργάνωση Δημοσιογράφοι Χωρίς Σύνορα, επειδή τύπωσε αφίσα με τη
συγκεκριμένη φωτογραφία στο πλαίσιο εκστρατείας της κατά του Φιντέλ Κάστρο. «Η
κ. Ντίας-Λόπες προφανώς χρησιμοποιείται από τον Φιντέλ Κάστρο στην απελπισμένη
προσπάθειά του να μας οδηγήσει σε χρεοκοπία», λέει ο Ρομπέρ Μενάρ, πρόεδρος
των Δημοσιογράφων Χωρίς Σύνορα. «Ίσως να βρήκαν επιτέλους το αδύνατο σημείο
μας». H ιστορία άρχισε τον περασμένο Ιούνιο, όταν η οργάνωση ξεκίνησε την
εκστρατεία της σε μια προσπάθεια να αποτρέψει τις επισκέψεις τουριστών στην
Κούβα. «Κούβα: η μεγαλύτερη φυλακή για δημοσιογράφους του κόσμου», έγραφε η
επίμαχη αφίσα με τη φωτογραφία του Τσε.
Δημοσιογράφοι Χωρίς Σύνορα
Η Ντίας-Λόπες άσκησε αγωγή κατά της οργάνωσης Δημοσιογράφοι Χωρίς Σύνορα τον
περασμένο Ιούλιο σε γαλλικό δικαστήριο και της επιδικάστηκε αποζημίωση 2.000
ευρώ. Το δικαστήριο έκρινε επίσης ότι η οργάνωση θα καταβάλλει 200 ευρώ για
κάθε αφίσα του Τσε που θα διανέμει μετά την καταδικαστική απόφαση. Τον
περασμένο Δεκέμβριο, οι δικηγόροι της Ντίας-Λόπες είδαν τη συγκεκριμένη αφίσα
στο γραφείο του Μενάρ, ενώ εκείνος έδινε τηλεοπτική συνέντευξη για άσχετο
θέμα. Την επομένη, η γαλλική αστυνομία επέδραμε στα γραφεία των Δημοσιογράφων
Χωρίς Σύνορα και ανακάλυψε πολλές αφίσες και κάρτες με τη φωτογραφία του Τσε.
Οι δικηγόροι κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι είχαν μοιραστεί παράνομα 6.000
αφίσες και ζήτησαν αποζημίωση 200 ευρώ για καθεμιά από αυτές. Το δικαστήριο
του Παρισιού καταδίκασε χθες τους Δημοσιογράφους Χωρίς Σύνορα στην καταβολή
6.000 ευρώ στην Ντίας-Λόπες, με το σκεπτικό ότι δεν τήρησαν προηγούμενη
απόφασή του η οποία απαγόρευε τη χρήση της φωτογραφίας του Κόρντα.
Ο γιος του Τσε, Κάμιλο Γκεβάρα, 41 ετών, δεν δείχνει ενοχλημένος από την
εκτεταμένη χρήση της φωτογραφίας του πατέρα του. Αρκεί αυτή η χρήση να γίνεται
με σεβασμό και να μην έχει για κίνητρο το κέρδος.
Το κέρδος
Άραγε γιατί ο ίδιος ο Κόρντα δεν ζήτησε ποτέ χρήματα; «Πολλοί αναρωτιούνται
γιατί δεν διεκδίκησε τα δικαιώματά του», λέει ο Χοσέ Αλμπέρτο Φιγκερόα, παλιός
φίλος και συνεργάτης του. «Θα είχε γίνει εκατομμυριούχος. Προτίμησε να μην
εκμεταλλευτεί την ευτυχή ιστορική συγκυρία. Άφησε τους ανθρώπους να τη
χρησιμοποιούν για καλό».
ΠΡΙΝ ΑΠΟ 44 ΧΡΟΝΙΑ
Σαν από ένστικτο, πίεσε το κουμπί…
Σάββατο, 5 Μαρτίου 1960. Ήταν μια ασυνήθιστα υγρή και ψυχρή μέρα στην
Αβάνα. Ο φωτογράφος Αλμπέρτο Κόρντα, 31 ετών, βρισκόταν εκεί απεσταλμένος από
την εφημερίδα του «Ρεβολουσιόν». Την προηγούμενη ημέρα, περισσότεροι από 100
λιμενεργάτες είχαν χάσει τη ζωή τους, όταν αντεπαναστάτες ανατίναξαν βελγικό
φορτηγό που ξεφόρτωνε όπλα στο λιμάνι της πόλης. Τώρα, ο Φιντέλ Κάστρο μιλούσε
σε μια μαζική διαδήλωση διαμαρτυρίας.
Αν φανώ τυχερός, σκεφτόταν ο Κόρντα, θα τραβήξω τον Φιντέλ πάνω στην εξέδρα,
μαζί με τον Ζαν-Πολ Σαρτρ και τη Σιμόν ντε Μποβουάρ. Θα γίνει πρωτοσέλιδο.
Κοιτάζοντας μέσα από τον φακό της Λάικάς του, είδε απροσδόκητα ένα γνώριμο
πρόσωπο: τον Ερνέστο Τσε Γκεβάρα, την ιδεολογική κινητήριο δύναμη της
επανάστασης που είχε ανατρέψει τον δικτάτορα Φουλγένσιο Μπατίστα, 15 μήνες
πριν.
Ο Τσε ήταν εντυπωσιακός: ωραίος, με ονειροπόλα μάτια, μαύρα μαλλιά να
περισσεύουν από τον στρατιωτικό μπερέ του με το αστέρι και πρόσωπο που πρόδιδε
μιαν αμείλικτη οργή για τα έκτροπα της προηγούμενης μέρας. Σαν από ένστικτο, ο
Κόρντα πίεσε το κουμπί της μηχανής του. Δυο φορές. Ήταν η γέννηση μιας
εικόνας.
Σαράντα τέσσερα χρόνια πέρασαν από τότε κι εκείνη η φωτογραφία έγινε μια από
τις πιο ανθεκτικές εικόνες του εικοστού αιώνα – κόσμημα σε εξώφυλλα δίσκων
αλλά και σε τασάκια, σε σημαίες αλλά και σε μπλουζάκια, σε αφίσες στον τοίχο
του δωματίου κάθε εξεγερμένου φοιτητή που σέβεται τον εαυτό του. Και όλα αυτά
χωρίς ούτε δεκάρα δικαιώματα στον φωτογράφο ή τους κληρονόμους του.
LINKS:
Google news
