Οι κανόνες έχουν αλλάξει

Στον σκιώδη κόσμο των μυστικών υπηρεσιών υπάρχουν, όπως γνωρίζουν οι
παροικούντες την Ιερουσαλήμ, ελάχιστοι ακλόνητοι κανόνες, αλλά ο βασικός
είναι: πρόσεχε μη σε βγάλουν στη φόρα ποτέ. Από τη στιγμή που αποκαλυφθούν
ενέργειες των μυστικών υπηρεσιών, ανακύπτουν αμέσως ακανθώδη ζητήματα ηθικής
και διεθνούς δικαίου, όπως το πότε είναι νόμιμο και θεμιτό για μια χώρα να
κατασκοπεύει τους φίλους της.

«Καθόλου δεν με σοκάρει που οι κανόνες της παλιάς εποχής – δεν κατασκοπεύουμε
τους φίλους μας – έχουν περάσει ανεπιστρεπτί», δηλώνει ο Άντονι Γκλις, από το
Κέντρο Μελετών για Θέματα Ασφάλειας και Μυστικών Υπηρεσιών στη Βρετανία,
«γνωρίζαμε εδώ και αρκετά χρόνια ότι οι βρετανικές μυστικές υπηρεσίες έχουν
κατασκοπεύσει τους εταίρους μας στην Ευρωπαϊκή Ένωση».

Ο Κρίσπιν Μπλακ από το Risk Advisory Group θεωρεί δικαιολογημένη πράξη την
παρακολούθηση των επικοινωνιών του Ανάν την εποχή που ΗΠΑ και Βρετανία
προσπαθούσαν να κερδίσουν τη στήριξη του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ για τον
πόλεμο στο Ιράκ. «Είναι φανερό ότι κάθε κυβέρνηση μεγάλης δυτικής χώρας θα
ενδιαφερόταν να μάθει τι συμβαίνει μέσα στον ΟΗΕ εκείνη την εποχή» σημειώνει,
«και αυτό το ενδιάφερον επόμενο ήταν να ικανοποιηθεί με την κανονική ενημέρωση
από τους διπλωμάτες της σε συνδυασμό με πληροφόρηση από τις μυστικές υπηρεσίες
της».

Σύμφωνα όμως με τους όρους της Συμφωνίας της Βιέννης για τις διπλωματικές
σχέσεις του 1961, που θεωρείται ότι χαράσσει τους όρους του παιχνιδιού για την
κατασκοπεία, οι χώροι μιας διπλωματικής αποστολής πρέπει να είναι
απαραβίαστοι. Αυτό όμως στην πράξη δεν τηρείται, λέει ο Γκλις, «δεν ξέρω
κανένα φιλελεύθερο κράτος του κόσμου που να τηρεί αυτούς τους κανόνες» και
επισημαίνει ότι «όλοι κατασκοπεύουν όλους τους άλλους, συμπεριλαμβανομένων των
συμμάχων τους». Ο Μπλακ συμφωνεί με αυτή την άποψη, τονίζοντας ότι στην πράξη,
μεταξύ συμμάχων, τέτοιες υποθέσεις αντιμετωπίζονται διακριτικά.